I UK 191/04 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UK 191/04

POSTANOWIENIE

Dnia 10 stycznia 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Flemming-Kulesza

w sprawie z wniosku T. C.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R.

o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 stycznia 2005 r.,

kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w K.

z dnia 5 listopada 2003 r., sygn. akt III AUa …/02,

odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w K. wyrokiem z dnia 5 listopada 2003 r. oddalił apelację

ubezpieczonego T. C. od wyroku Sądu Okręgowego w G. – Ośrodka

Zamiejscowego w R. z 29 stycznia 2002 r., którym oddalone zostało jego odwołanie

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. odmawiającej prawa

do renty z tytułu niezdolności do pracy z uwagi na uznanie jego zdolności do pracy

przez lekarza orzecznika.

Sąd pierwszej instancji ustalił na podstawie opinii czterech biegłych lekarzy

różnych specjalności, że ubezpieczony jest zdolny do pracy mimo jego schorzeń

neurologicznych, laryngologicznych i okulistycznych, natomiast jego niezdolność do

pracy z uwagi na schorzenia kardiologiczne powstała po upływie 18 miesięcy od

ustania zatrudnienia czyli po 30 marca 2000 r.

W toku postępowania apelacyjnego, po złożeniu przez ubezpieczonego

dodatkowej

dokumentacji

lekarskiej,

został

przeprowadzony

dowód

z

uzupełniającej opinii biegłego kardiologa H. S. oraz dowód z opinii innego lekarza

kardiologa E. P. W uzupełniającej opinii biegły S. stwierdził, że częściowa

niezdolność do pracy powstała do końca marca 2000 r., przy czym – jak stwierdził

Sąd drugiej instancji – zmiany swojego stanowiska w tej kwestii orzeczniczo nie

uzasadnił. Natomiast biegły P. stanowczo stwierdził, że do marca 2000 r. nie było u

ubezpieczonego takiego zaawansowania zmian w obrębie układu krążenia, które

skutkowałyby częściową niezdolnością do pracy. Datę powstania częściowej

niezdolności do pracy ubezpieczonego biegły ustalił na lipiec 2000 r. Wcześniej

wykonane badania nie potwierdzają – zdaniem biegłego – istnienia niezdolności do

pracy. Opinię biegłego Piłata Sąd Apelacyjny ocenił jako rzeczową, profesjonalną,

sporządzoną po wnikliwej analizie akt i w oparciu o bezpośrednie badanie

ubezpieczonego. Uzasadnienie tej opinii jest zdaniem Sądu Apelacyjnego, logiczne

i przekonujące, a także zgodne z zasadami orzeczniczymi w prawie ubezpieczeń

społecznych. Ustaliwszy, że niezdolność do pracy nie powstała przed 30 marca

2000 r. Sąd drugiej instancji oddalił apelację ubezpieczonego.

Ubezpieczony wniósł kasację od tego wyroku. Zarzucił mu naruszenie art.

233 § 1 i 286 k.p.c. w związku z art. 382 k.p.c. oraz art. 391 k.p.c. przez dokonanie

oceny dowodu z opinii biegłych bez wszechstronnego rozważenia zebranego w

sprawie materiału dowodowego wobec braku zażądania ustnego wyjaśnienia

sprzecznych opinii złożonych na piśmie ewentualnie dodatkowej opinii od tych

samych lub innych biegłych, a w konsekwencji dokonanie błędnego ustalenia, iż

ubezpieczony nie stał się osobą co najmniej częściowo niezdolną do pracy w

terminie do dnia 30 marca 2000 r., co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie w

sprawie, skutkując oddaleniem apelacji.

Jako

okoliczność

uzasadniającą

rozpoznanie

kasacji

ubezpieczony

przedstawił oczywiste naruszenie prawa przez rażąco błędną ocenę dowodów,

prowadzącą do sprzeczności istotnych ustaleń faktycznych (w zakresie ustalenia

daty częściowej niezdolności do pracy ubezpieczonego) z treścią zebranego w

sprawie

materiału

dowodowego,

w

szczególności

wobec

niewyjaśnienia

rozbieżnych treści opinii biegłych. Przedstawione zostało ponadto zagadnienie

prawne sformułowane następująco: Czy w sytuacji rozbieżnych opinii biegłych, gdy

materiał dowodowy nie daje podstaw do oparcia się wyłącznie na jednej z nich,

powstaje po stronie sądu powinność

łącznego wysłuchania biegłych celem

wyjaśnienia zachodzących w ich opiniach sprzeczności bądź też powinność

zażądania dodatkowej opinii tych samych lub innych biegłych.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania doszedłszy do

przekonania, że w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne a zaskarżone

orzeczenie nie zapadło w warunkach nieważności postępowania ani też nie

narusza prawa w stopniu oczywistym. Z przedstawienia podstaw kasacji oraz ze

sformułowanego w niej zagadnienia prawnego dobitnie wynika, że istota sporu

sprowadzała się do faktów. Chodziło o ustalenie, czy niezdolność do pracy

powstała przed 30 marca 2000 r. Trzeba w tym miejscu zauważyć, że zgodnie z art.

39311 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi

stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Zaskarżonemu orzeczeniu nie

można postawić zarzutu oczywistego naruszenia przepisów dotyczących czynienia

ustaleń faktycznych i oceny dowodów. Sąd Apelacyjny poddał ocenie zarówno

materiał zebrany w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, jak i uzupełnił dowody

oraz dokonał ich oceny z podaniem argumentacji przemawiającej za wyborem

konkluzji opinii jednego z biegłych. Ocena ta nie grzeszy dowolnością a z całą

pewnością daleka jest od oczywistości naruszenia prawa procesowego. Na tle

wykładni art. 286 k.p.c. nie wyłania się istotne zagadnienie prawne, z przepisu tego

wynika nie obowiązek lecz uprawnienie sądu zażądania ustnego wyjaśnienia opinii

lub dodatkowej opinii. Potrzeba takiego uzupełnienia materiału dowodowego

pozostawiona jest uznaniu sądu i zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

W tej sytuacji Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu na podstawie art.

393 k.p.c.