I UK 156/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UK 156/05

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 marca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (przewodniczący)

SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

SSN Andrzej Wróbel

Protokolant Małgorzata Beczek

w sprawie z odwołania W. A.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Ł.

o rentę,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 14 marca 2006 r.,

kasacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Ł.

z dnia 3 lutego 2005 r., sygn. akt III AUa …/03,

oddala kasację.

Uzasadnienie

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. decyzją z dnia 20 stycznia

2003 . odmówił W. A. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, gdyż lekarzorzecznik uznał wnioskodawcę za zdolnego do pracy.

Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 4 lipca 2003 . oddalił odwołanie. W

przedmiotowej sprawie dnia

15 stycznia 2002r. lekarz – orzecznik, rozpoznał u

wnioskodawcy zmiany pozapalne obu uszu z perforacjami błon bębenkowych,

obustronny mieszany ubytek słuchu, cechy dysfunkcji układu przedsionkowego oraz

heteroforię z niedowidzeniem oka prawego i uznał, że ubezpieczony jest zdolny do

pracy. Sąd pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe powołując

dowód z opinii biegłych lekarzy otolaryngologa, reumatologa i okulisty. Biegły

otolaryngolog rozpoznał u wnioskodawcy stan po przebytym w dzieciństwie

obustronnym ropnym zapaleniu ucha środkowego, obustronny ubytek słuchu typu

mieszanego i uznał badanego za zdolnego do pracy zarobkowej zgodnej z

poziomem posiadanych kwalifikacji.

Sąd Apelacyjny w Ł. wyrokiem z dnia 3 lutego 2005 r. oddalił apelację,

uznając, że Sąd Okręgowy wydał trafne rozstrzygnięcie, które znajduje uzasadnienie

w całokształcie okoliczności faktycznych sprawy oraz w treści obowiązujących

przepisów prawnych a uzupełniające postępowanie dowodowe potwierdziło, że

zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Ponadto sąd stwierdził, że same wyniki badań

dodatkowych, przedstawionych przez wnioskodawcę, z których wynikają pewne

odchylenia od stanu prawidłowego, nie mogą przesądzać o uznaniu niezdolności do

pracy,

jeśli

wyniki

tych

badań

nie

znajdują

odzwierciedlenia

w

badaniu

przedmiotowym, gdyż nie występuje wówczas istotne ograniczenie sprawności

organizmu, o jakim mowa w art. 12 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i

rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Niezasadny w ocenie Sądu był

również zarzut strony apelującej ,że skarżący jest niezdolny do pracy, gdyż nie mógł

uzyskać kwalifikacji do prowadzenia wózków widłowych. O stwierdzeniu częściowej

niezdolności do pracy decyduje niezdolność do pracy zgodnej z poziomem

posiadanych kwalifikacji, a nie niemożność zdobycia nowych, innych kwalifikacji.

Zawarte w orzeczeniu Poradni Chorób Zawodowych z dnia 20 listopada 2002 r.

wnioski, że dla wnioskodawcy przeciwwskazana jest praca na stanowisku operatora

wózka, na wysokości i przy maszynach w ruchu oraz w hałasie powyżej 80db, to

jedynie przeciwwskazania profilaktyczne, które nie są tożsame ze stwierdzeniem

niezdolności do pracy zgodnej z poziomem posiadanych przez wnioskodawcę

kwalifikacji. Ostatecznie Sąd drugiej instancji stwierdził, że skarżący nie spełnił

przesłanki z art. 57 ust. pkt 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o

emeryturach i rentach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż nie jest niezdolny

do pracy w rozumieniu art. 12 tej ustawy.

Wnioskodawca na powyższe rozstrzygnięcie wniósł kasację, zarzucając

naruszenie przepisów postępowania cywilnego, które miało istotny wpływ na wynik

sprawy, w szczególności art. 381 k.p.c., art. 278 k.p.c. , art. 286 k.p.c., art. 290 § 1

k.p.c. art. 233 k.p.c. i art. 224 § 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw. Nie jest trafny zarzut naruszenia

zaskarżonym wyrokiem przepisu art. 224 k.p.c., art. 227 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego powoływanie się na obrazę

art. 233 § 1 k.p.c. jest dopuszczalne tylko wówczas, gdyby ocena dowodów okazała

się rażąco wadliwa albo w sposób oczywisty błędna, przy czym skarżący może

jedynie wykazywać, posługując się wyłącznie argumentami jurydycznymi, że sąd

drugiej instancji rażąco naruszył ustanowione w wymienionym przepisie zasady

oceny wiarygodności i mocy dowodów i że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik

sprawy. Sąd drugiej instancji nie naruszył żadnego z obowiązków wyznaczonych

treścią przepisu art. 233 § 1 k.p.c., a tym samym również art. 224 k.p.c., art. 227

k.p.c. Zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocena dowodów z opinii

biegłych w żadnym razie nie może być uznana za dowolną. Jeżeli bowiem z

zebranego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i

zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej

oceny dowodów (art. 233 § 1 k.p.c.) i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na

podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Tylko

w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub

gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew

zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych

związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów

może być skutecznie podważona ( por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

27 września 2002 r. II CKN 817/00, LEX nr 56906). W niniejszej sprawie nie zostały

podważone dowody z przeprowadzonych opinii biegłych zarówno w postępowaniu

przed Sądem pierwszej, jak i drugiej instancji. Uzyskana w ten sposób wiedza

pozwoliła Sądowi Apelacyjnemu na nie budzące jakichkolwiek wątpliwości ustalenie,

iż ubezpieczony jest zdolny do pracy zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami. Sąd

Apelacyjny przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, powołał dwóch

biegłych lekarzy specjalistów laryngologów pomimo, że

w postępowaniu

pierwszoinstancyjnym był już dowód z opinii lekarza tej specjalności. Zarzut

naruszenia art. 381 k.p.c. nie jest zasadny. Okoliczność iż opinie

biegłych

laryngologów miały odmienne konkluzje co do zdolności ubezpieczonego do pracy

nie uzasadniała przeprowadzenia jeszcze jednego dowodu z opinii biegłego.

Przyczyna odmowy przeprowadzenia kolejnego dowodu z opinii biegłego nie

wynikała

z

braku

wcześniejszego

przedstawienia

tego

dowodu

przez

ubezpieczonego lecz z faktu, że dowód ten nie miał wpływu na ustalenia. Podstawą

pominięcia dowodu nie był przepis art. 381 k.p.c. lecz przepis art. 217 § 2 k.p.c.,

który stanowi, że sąd pominie środki dowodowe, jeżeli okoliczności sporne zostały

już dostatecznie wyjaśnione. Zarzuty naruszenia art. 278 k.p.c., art. 286 k.p.c., art.

290 § 1 k.p.c. dotyczące opinii biegłych lekarzy sądowych, w oparciu o które Sądy

obu instancji podjęły rozstrzygnięcie w sprawie okazały się oczywiście niezasadne,

skoro ocena sądu sprowadza się w wypadku opinii biegłego sądowego do kontroli tej

opinii z punktu widzenia rzetelności zgromadzonej przezeń dokumentacji, na bazie

której opinia ta została sporządzona oraz poprawności przeprowadzonego w niej

rozumowania z punktu widzenia zasad logicznego myślenia i sposobu uzasadnienia

wyprowadzonych wniosków (konkluzji). Dlatego konieczne jest, aby opinia biegłego

sądowego była napisana językiem komunikatywnym (zrozumiałym) także dla laika.

Natomiast okoliczność, że opinia ta nie jest przekonująca dla strony, której dotyczy

dane postępowanie sądowe, sama przez się nie może mieć znaczenia dla oceny tej

opinii przez sąd. Równocześnie, dla oceny opinii biegłego sądowego istotne

znaczenie ma to, czy

w sposób rzetelny i jednoznaczny zarazem udziela ona

odpowiedzi na zadane przez sąd pytanie, dotyczące istotnej z punktu widzenia

rozstrzygnięcia w danej sprawie kwestii, która wymaga pozaprawnej specjalistycznej

wiedzy fachowej – w rozpoznawanej sprawie w grę wchodziła potrzeba fachowej

oceny zdrowia wnioskodawcy z punktu widzenia jego całkowitej lub częściowej

niezdolności do pracy i w tym zakresie opinie biegłych sądowych w ocenie Sądów

obu instancji były w pełni prawidłowe. W tej sytuacji, bezprzedmiotowe okazały się

więc

zarzuty

dotyczące

naruszenia

lub

niewłaściwego

zastosowania

w

rozpoznawanej sprawie wskazanych w kasacji licznych przepisów postępowania,

skoro polegały one wyłącznie na kwestionowaniu lub polemice skarżącego z treścią

przedstawionych w sprawie opinii biegłych lekarzy sądowych oraz ich oceną przez

Sądy obu instancji.

Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.