I PZ 20/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PZ 20/09

POSTANOWIENIE

Dnia 11 lutego 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący)

SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca)

SSN Roman Kuczyński

w sprawie z powództwa A. S.

przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu Komunikacyjnemu Spółce z o. o. w C.

w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania w sprawie IV 1 Pa …/06

o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 11 lutego 2010 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w C.

z dnia 10 listopada 2009 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z 10 listopada 2009 r. Sąd Okręgowy w C.

odrzucił skargę powoda A. S. o wznowienie postępowania w sprawie pracowniczej

z jego powództwa, zakończonego w drugiej instancji wyrokiem tego Sądu z 13

września 2006 r. w sprawie IV 1 Pa …/06, jako nieopartą na ustawowej podstawie

wznowienia i wniesioną po terminie (art. 410 § 1 k.p.c., art. 407 § 1 k.p.c.).

Za podstawę skargi wskazano przepisy art. 403 § 2 i § 3 k.p.c.

W zakresie pierwszej podstawy (z art. 403 § 2 k.p.c.) skarga podaje wykrycie

okoliczności faktycznej w postaci wyroku Sądu Rejonowego w C. z 26 lutego 2007

r. (w sprawie XI K ../06), którym skarżący został uniewinniony od zarzutu oszustwa,

na który to dowód nie mógł się powołać w sprawie pracowniczej, w której wyrokiem

z 13 września 2006 r. oddalono jego apelację (IV 1 Pa …/06). Po wtóre ujawnienie,

iż nie posiadał w zakresie powierzonych obowiązków pracowniczych sprzedaży

odręcznej biletów pasażerom autobusu, w związku z dokonywaniem której uznano,

iż dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.

W zakresie drugiej podstawy (z art. 403 § 3 k.p.c.) znaczenie ma to, że

wyrok w sprawie karnej (XI K …/06) dotyczy tego samego stosunku prawnego,

który podlegał ocenie w sprawie pracowniczej (sygnatury akt pierwszej i drugiej

instancji - VII P …/05 i IV 1 Pa …/06).

Zachowanie terminu do wniesienia skargi, ujętej w pismach z 28 września

2009 r., 9 i 30 października 2009 r., wynika z uzyskanej

w Ministerstwie

Sprawiedliwości informacji, że wyrok uniewinniający w sprawie karnej należy łączyć

z okolicznością, iż rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z powodu

ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, których jednak w

zakresie zarzucanego czynu w ogóle mu nie powierzono.

Sąd Okręgowy w uzasadnieniu odrzucenia skargi odwołał się do

orzecznictwa i stwierdził, że wskazane okoliczności nie spełniają się jako podstawy

skargi o wznowienie postępowania z art. 403 § 2 i § 3 k.p.c. Środek dowodowy

powstały po uprawomocnieniu się wyroku, nie stanowi podstawy do wznowienia

postępowania. Możliwość powoływania nowych faktów i dowodów jest ograniczona

jedynie do tych okoliczności i środków dowodowych, które istniały w okresie

zakończonego postępowania, a z których strona nie mogła skorzystać w tym

postępowaniu. Chodzi przy tym o późniejsze wykrycie faktów i dowodów dla strony

nieznanych w toku poprzedniego postępowania, lecz których także nie mogła znać.

Zatem wyrok sądu karnego, traktowany jako nowy środek dowodowy, który powstał

po zakończeniu postępowania cywilnego nie może stanowić podstawy wznowienia

z art. 403 § 2 k.p.c. Natomiast okoliczność, iż skarżący nie miał obowiązku

sprzedaży biletów pasażerom autobusu była mu znana w procesie lub co najmniej

powinna być znana. Z kolei w zakresie art. 403 § 3 k.p.c. chodzi o wykrycie wyroku

dotyczącego tego samego stosunku prawnego co w wyroku objętym skargą. Takiej

tożsamości nie ma w wyrokach w sprawie karnej i pracowniczej.

Skarżący uchybił też terminowi do wniesienia skargi z art. 407 § 1 k.p.c.,

gdyż już w poprzedniej skardze o wznowienie postępowania odwołał się do tych

samych przyczyn i znał wyrok w sprawie karnej z 26 lutego 2007 r.

W

zażaleniu zarzucono sprzeczność ustaleń polegającą na przyjęciu, że nie

występują przesłanki wznowienia z art. 403 § 2 i § 3 k.p.c. oraz że uchybiono

terminowi z art. 407 § 1 k.p.c., a także niewyjaśnienie tożsamości podmiotowej i

przedmiotowej wyroków zapadłych w sprawie pracowniczej oraz w sprawie karnej.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie nie może być uwzględnione.

Prawidłowe było odrzucenie skargi o wznowienie postępowania w sprawie

zakończonej wyrokiem Sądu Okręgowego w C. z 13 września 2006 r., którym

oddalono apelację powoda (skarżącego) od wyroku Sądu Rejonowego w C. z 12

kwietnia 2006 r., oddalającego jego powództwo o przywrócenie do pracy i

wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy.

Przede wszystkim ze względu na podstawę, której nie może stanowić wyrok

zapadły po prawomocnym wyroku objętym skargą o wznowienie postępowania. W

art. 403 § 3 k.p.c. chodzi o wyrok, który uprawomocnił się przed wyrokiem objętym

skargą.

Taką

wykładnię

potwierdza

orzecznictwo

Sądu

Najwyższego

-

postanowienia: z 26 czerwca 1997 r., I CKN 149/97, OSNC 1998 nr 1, poz. 9; z 25

kwietnia 2008 r., I PZ 3/08, OSNP 2009 nr 15-16, poz. 205; z 15 grudnia 2009 r., II

PZ 24/09, niepublikowany).

Wyrok karny z 26 lutego 2007 r. zapadł po prawomocnym wyroku z 13

września 2006 r. w sprawie pracowniczej i dlatego nie mógł stanowić podstawy

wznowienia postępowania.

Bez znaczenia jest więc zarzut niewyjaśnienia „tożsamości podmiotowej i

przedmiotowej" obu wyroków,

czyli czy wyrok karny dotyczył tego samego

stosunku prawnego co wyrok w sprawie pracowniczej. Odpowiedź nie powinna

budzić wątpliwości ze względu na zasadniczą odrębność stosunku pracy

(prywatnego) od relacji publicznoprawnej (postępowania karnego). Co do

pierwszego, to pracodawca rozwiązując z powodem stosunek pracy w trybie art. 52

k.p. nie podał za przyczynę popełnienie przestępstwa. Uniewinnienie przez sąd

karny nie wiąże też sądu cywilnego (sądu pracy) - art. 11 k.p.c. Sprawa

pracownicza została więc rozpoznana bez względu na bieg sprawy karnej. Nie

zaistniała zatem sytuacja, w której sąd pracy wydał wyrok, mimo że inny sąd wydał

już wyrok dotyczący tego samego stosunku prawnego. Innymi słowy w podstawie

wznowienia z art. 403 § 3 k.p.c. chodzi o te konfliktowe sytuacje procesowe z art.

199 § 1 pkt 2 k.p.c. (art. 379 pkt 3 k.p.c.), które sprzeciwiają się wydaniu drugiego

rozstrzygnięcia (wyroku) co do tego samego roszczenia między tymi samymi

stronami.

Z kolei brak w zakresie obowiązków pracowniczych sprzedaży odręcznej

biletów pasażerom autobusu nie stanowi podstawy z art. 403 § 2 k.p.c., gdyż

okoliczność ta znana była skarżącemu przed wydaniem prawomocnego wyroku w

sprawie pracowniczej. Zażalenie nie przedstawia zasadnej argumentacji, która by

to podważała, zwłaszcza, że potwierdza, iż taki zarzut był podnoszony przez

powoda (skarżącego) w tej sprawie.

Po wtóre, ze względu na przekroczenie terminu z art. 407 § 1 k.p.c. do

wniesienia skargi - trzymiesięcznego od dowiedzenia się o podstawie wznowienia.

Trafnie zwrócił uwagę Sąd Okręgowy, że poprzednio postanowieniem z 15 lutego

2008 r. została odrzucona podobna skarga o wznowienie postępowania w sprawie

zakończonej tym samym wyrokiem Sądu Okręgowego w C. Z rozpoznania tej

skargi wynika, że skarżący już wówczas wiedział o zgłaszanej obecnie, a w istocie

powtarzanej, podstawie wznowienia. Niezależnie więc od ocenionej niezasadności

podstaw wznowienia obecnej skargi, stwierdzić również należy, że skargę

wniesiono po upływie przypisanego terminu.

Skarga podlegała zatem odrzuceniu jako wniesiona po terminie i

niedopuszczalna ze względu na wskazywane podstawy. Zażalenie nie podważyło

prawidłowej oceny zaskarżonego postanowienia i dlatego zostało oddalone na

podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.