I PSK 122/21 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PSK 122/21 POSTANOWIENIE Dnia 14 października 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z powództwa M. Z. ‎przeciwko M. w T.‎o przywrócenie do pracy,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 14 października 2021 r.,‎skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy ‎i Ubezpieczeń Społecznych w P. ‎z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt V Pa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. nie obciąża strony skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego powoda.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w P. uwzględnił apelację powoda M. Z. i wyrokiem z 11 marca 2020 r. zmienił oddalający jego powództwo wyrok Sądu Rejonowego w T. z 18 kwietnia 2019 r. w ten sposób, że przywrócił powoda do pracy w M. w T. na dotychczasowych warunkach pracy i płacy, zasądził od pozwanego na rzecz powoda 3.464,- zł tytułem wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy pod warunkiem podjęcia pracy oraz koszty procesu za obie instancje.We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na podstawę przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., wobec konieczności dokonania wykładni przepisu art. 30 § 4 kodeksu pracy w zakresie ustalenia czy zgodnie z dyspozycją tego przepisu przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie umowy o pracę sprowadza się do utraty przez pracodawcę zaufania do pracownika czy też obejmuje on swoim ustawowym zakresem inne przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę, jak też, czy utrata zaufania jest warunkiem sine qua non skutecznego wypowiedzenia umowy o pracę oraz na podstawę przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. z uwagi na fakt, iż w świetle okoliczności niniejszej sprawy - skarga kasacyjna jawi się jako oczywiście uzasadniona.Powód wniósł o nieprzyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie kosztów.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawia zasadnej podstawy przedsądu i dlatego nie został uwzględniony.Negatywna ocena wynika z mankamentów metodycznych i merytorycznych zgłoszonych podstaw przedsądu.Pierwsza podstawa nie spełnia się jako podstawa przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., gdyż nie wykracza poza zwykłą wykładnię przepisu art. 30 § 4 k.p. Zwykła wykładnia przepisu nie stanowi podstawy przedsądu (a contrario art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.).Znaczenie ma dopiero kwalifikowana potrzeba wykładni przepisu wynikająca z poważnych wątpliwości w wykładni lub rozbieżności w orzecznictwie sądów.Skarżąca nie wskazuje na rozbieżność w orzecznictwie w zakresie wykładni art. 30 § 4 k.p. Nie stwierdza się jej również z urzędu.

W przeciwnym razie Sąd Najwyższy podjąłby uchwałę dla ujednolicenia orzecznictwa. Chodzi o to, że w centrum zainteresowania podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. jest tylko sam przepis prawa. Wniosek wskazuje na art. 30 § 4 k.p. Nie jest to jednak przepis nowy, gdyż ma już swoje orzecznictwo i opracowania. Na tej podstawie uprawnione jest stwierdzenie, że znaczenie tej regulacji nie budzi wątpliwości w wykładni. Wielość orzeczeń nie wynika ze skomplikowania art. 30 § 4 k.p., lecz z różnych sytuacji i przyczyn wypowiedzenia umów o pracę w indywidualnych sprawach.Czym innym jest zastosowanie art. 30 § 4 k.p. w danej sprawie.

Do tego w istocie sprowadza się sens pytania.Prowadzi to do dwóch zasadniczych stwierdzeń w aspekcie negatywnej oceny podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Pierwsze wymaga zwrócenia uwagi, że to pracodawca decyduje o wypowiedzeniu umowy o pracę i podaje w nim przyczynę wypowiedzenia.Przepis art. 30 § 4 k.p. nie określa przyczyn wypowiedzenia. Przyczynę wypowiedzenia określa pracodawca.Na gruncie przepisów nie jest możliwa egzemplifikacja przyczyn wypowiedzenia. Nie pozwala na to klauzula generalna zasadności wypowiedzenia z art. 45 § 1 k.p. Nie ma zamkniętej liczby przyczyn wypowiedzenia.

Odnosi się to również do kwestii czy utrata zaufania jest warunkiem sine qua non zasadności przyczyn wypowiedzenia podanych przez pracodawcę. Oznacza to, że na podstawie wykładni art. 30 § 4 k.p. nie jest możliwe udzielenie odpowiedzi na pytanie zawarte w treści sformowanej podstawy przedsądu.W tej sprawie przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę zostały ocenione przez Sąd Okręgowy w szerszym aspekcie. Jednak jest to już sfera stosowania prawa w konkretnej sprawie. Ocena rozstrzygnięcia Sądu w tym zakresie nie należy już do podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Jak wskazano ta podstawa przedsądu ma charakter uniwersalny (generalny), bowiem ma na uwadze sam przepis a nie jego zastosowanie w danej sprawie.Skarżący nie wykazuje również podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Ocena w tej części jest negatywna z następujących przyczyn.

Ta podstawa przedsądu ani jej uzasadnienie nie zarzucają naruszenia przepisów prawa. Skoro punktem odniesienia dla zarzutów podstaw kasacyjnych są przepisy prawa materialnego i procesowego (art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 39813 § 1 k.p.c.), to wymaganie to tym bardziej jest aktualne dla szczególnej podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jako że należy wykazać aż oczywistą zasadność skargi kasacyjnej.Rzecz w tym, iż na etapie przedsądu nie ocenia się zarzutów podstaw kasacyjnych. Stanowią odrębną część skargi kasacyjnej i podlegają rozpoznaniu dopiero po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Oznacza to, że nie zastępują podstawy przedsądu ani jej uzasadnienia.Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien więc samodzielnie (odrębnie od podstaw kasacyjnych) wskazać i wykazać naruszenie konkretnych przepisów prawa, które bez wątpliwości prowadzi do stwierdzenia, że objęty skargą wyrok jest oczywiście wadliwy i dlatego skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania. Brak jest tego we wniosku.Z tych motywów orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).O kosztach orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., zważając na wynik sprawy i dotychczasowe obciążenie pozwanego kosztami procesu na rzecz powoda oraz przyczyny niepowodzenia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, od razu zauważone w odpowiedzi na skargę kasacyjną.