I PO 10/95 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 25 października 1995 r.

I PO 10/95

Warunkiem oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania

sprawy w trybie art. 45 k.p.c. jest istnienie drogi sądowej

oraz jurysdykcji krajowej dla rozpoznania sprawy, a także

niemożność ustalenia sądu miejscowo właściwego, według

przepisów k.p.c. Z wnioskiem z art. 45 k.p.c. może wystąpić

także sąd, jeżeli nie jest związany uprzednim przekazaniem mu

sprawy.

Przewodniczący SSN: Józef Iwulski (sprawozdawca),

Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski, Walerian Sanetra,

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 25 października 1995

r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Ryszarda Ł.,

Wacława O., Kazimierza K., Stanisława B. i Romana W. przeciwko

U.S. Company R.F.L. Ltd. o zapłatę, na skutek wniosku powodów

w przedmiocie właściwości Sądu od postanowienia Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z

siedzibą w Gdyni z dnia 22 września 1995 r. [...]

p o s t a n o w i ł:

o z n a c z y ć

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni jako miejscowo

właściwy do rozpoznania tej sprawy.

U z a s a d n i e n i e

Postanowieniem z dnia 22 września 1995 r., [...], Sąd

Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń w Gdańsku z siedzibą w

Gdyni zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu

właściwego miejscowo do rozpoznania sprawy z powództwa

Ryszarda Ł. i dalszych powodów przeciwko E.S. Company R.F.L.

Ltd.

Sąd Wojewódzki uzasadnił wniosek faktem, że strona

pozwana jest osobą zagraniczną, ma siedzibę za granicą i nie

posiada w Polsce majątku. Jurysdykcja krajowa umotywowana jest

zastrzeżeniem umownym stron. W tej sytuacji niemożliwe jest

ustalenie sądu miejscowo właściwego do rozpoznania sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 45 k.p.c. jeżeli w myśl przepisów kodeksu

nie można na podstawie okoliczności sprawy ustalić właściwości

miejscowej, Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym oznaczy

sąd, przed który należy wytoczyć powództwo. Wprawdzie

sformułowanie tego przepisu sugeruje, że stosowny wniosek w

tym zakresie powinien być złożony przez stronę przed

wytoczeniem powództwa, ale orzecznictwo uznaje, że może to

uczynić także sąd już w toku postępowania, jeżeli nie jest

związany uprzednim przekazaniem mu sprawy przez inny sąd (por.

postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 października 1966 r.,

II CO 9/66, OSNCP 1967 z. 4 poz. 77, OSPiKA 1967 z. 12 poz.

286 i z dnia 13 maja 1976 r., II CO 3/76, OSNCP 1977 z. 2 poz.

30). Sądowi Wojewódzkiemu w Gdańsku sprawa została przekazana

uprzednio przez Sąd Rejonowy, ale nie jest to zgodnie z art.

200 § 2 k.p.c. wiążące i dlatego istnieją warunki do

zastosowania art. 45 k.p.c.

W sprawie faktycznie występuje niemożność ustalenia

właściwości miejscowej sądu, gdyż nie można wskazać w Polsce

siedziby strony pozwanej (art. 30 k.p.c.), jej jednostki

organizacyjnej lub zakładu (art. 33 k.p.c.), miejsca wykonania

umowy (art. 34 k.p.c.) czy też miejsca gdzie praca miała być

czy była wykonywana oraz siedziby zakładu pracy (art. 461 § 1

k.p.c.). Równocześnie (co jest warunkiem stosowania art. 45

k.p.c.) w sprawie jest dopuszczalna droga sądowa (por.

postanowienie z dnia 1 marca 1982 r., IV CO 2/82, OSNCP 1982

z. 10 poz. 149), oraz umową stron (art. 1104 k.p.c.)

uzasadniona jest jurysdykcja sądów polskich (por.

postanowienie z dnia 14 lutego 1985 r., II CO 13/ 85, OSNCP

1985 z. 12 poz. 196).

W sprawie występują więc przesłanki do oznaczenia w

trybie art. 45 k.p.c. sądu właściwego miejscowo do rozpoznania

sprawy. Biorąc pod uwagę, że powodowie mieszkają w okręgu Sądu

Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku

oraz że w Sądzie tym sprawa już się toczy, Sąd Najwyższy uznał

za celowe oznaczenie tego Sądu jako właściwego do rozpoznania

sprawy.