I PKN 139/98 · Sąd Najwyższy

Wyrok z dnia 20 maja 1998 r.

I PKN 139/98

Niezadowalająca ocena pracy instruktora praktycznej nauki zawodu stanowi zasadną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę.

Przewodniczący: Prezes SN: Jan Wasilewski, Sędziowie: SN Jadwiga

Skibińska-Adamowicz, SA Alina Krusz-Stankiewicz (sprawozdawca)

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 1998 r. sprawy z powództwa

Władysława F. przeciwko Krośnieńskiej Hucie Szkła „K.” SA w K. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, na skutek kasacji strony pozwanej od

wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie

z dnia 19 grudnia 1997 r. [...]

z m i e n i ł zaskarżony wyrok i oddalił apelację powoda.

Uzasadnienie

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie - na skutek

apelacji powoda - wyrokiem z 19 grudnia 1997 r. [...], zmienił wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Krośnie z 20 czerwca 1997 r. i przywrócił powoda Władysława F. do pracy w Krośnieńskiej Hucie Szkła „K.” SA w K. na dotychczasowych warunkach i zasądził na jego rzecz od strony pozwanej kwotę 956,78 zł z ustawowymi

odsetkami od 1 lipca 1997 r.

Sąd Wojewódzki uznał, iż brak było podstaw do wypowiedzenia powodowi

umowy o pracę. Sąd Wojewódzki przyjął ustalenia Sądu Rejonowego, niekwestionowane przez strony, że powód był zatrudniony w pozwanej Hucie od 5 lutego 1963 r.

na różnych stanowiskach, a od 20 sierpnia 1990 r. - w charakterze instruktora praktycznej nauki zawodu. Przyjął także, że na polecenie Zarządu strony pozwanej dokonano oceny wszystkich instruktorów praktycznej nauki zawodu, a kryteriami tej

oceny były ich kwalifikacje formalne i faktyczne. W wyniku tej oceny powód uzyskał

21 punktów, co spowodowało, że otrzymał ogólną ocenę niezadowalającą. Stanowiło

to podstawę wypowiedzenia powodowi umowy o pracę.

Sąd drugiej instancji uzupełnił materiał dowodowy sprawy i w oparciu o ustalenia Sądu Rejonowego oraz własne doszedł do przekonania, że przy dokonywaniu

oceny pracy powoda dopuszczono się uchybień formalnych, a ponadto ocena ta była

mało obiektywna. Zgodnie z ustalonym przez Zarząd strony pozwanej regulaminem

dotyczącym oceny pracy instruktorów praktycznej nauki zawodu, ocenę tę miał

przeprowadzić dyrektor d/s rozwoju oraz dyrektor szkoły, podczas gdy faktycznie

ocena została przeprowadzona jednoosobowo przez kierownika warsztatów szkolnych. Kierownik, zgodnie z regulaminem, miał jedynie uczestniczyć w pracach zespołu oceniającego, a nie posiadał uprawnień do dokonywania oceny samodzielnie.

Ponadto, Sąd Wojewódzki wziął pod uwagę fakt, że jedynie dyrektor szkoły potwierdził negatywną ocenę pracy powoda, a dyrektor d/s rozwoju nie wypowiedział się na

ten temat.

Podzielając zarzut apelacji, że ocena pracy powoda była mało obiektywna,

Sąd Wojewódzki dokonał analizy arkuszy ocen innych instruktorów i stwierdził, że

przy takiej samej ilości punktów – (21) inny instruktor uzyskał ocenę „w zasadzie zadowalającą”, a powód „niezadowalającą”. Podobnie wypadło porównanie oceny

pracy powoda z oceną dotyczącą innego instruktora, który otrzymał jedynie 2 punkty

za kwalifikacje zawodowe. Skoro ocena pracy instruktorów została przeprowadzona

wadliwie, sprzecznie z treścią ustalonego regulaminu, a przeprowadzający kontrolę

kierownik warsztatów zastosował przy ocenie jedynie niektóre kryteria wynikające z

regulaminu, to Sąd Wojewódzki przywrócił powoda do pracy, zasądzając na podstawie art. 47 KP wynagrodzenie za jeden miesiąc pozostawania bez pracy.

Kasację od tego wyroku złożyła strona pozwana zarzucając naruszenie prawa

materialnego przez błędną wykładnię art. 45 § 1 KP poprzez uznanie, że brak było

podstaw uzasadniających wypowiedzenie powodowi umowy o pracę.

W związku z tym zarzutem strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego

wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o jego zmianę i

oddalenie apelacji powoda.

W uzasadnieniu kasacji pozwana podniosła, że wbrew stanowisku Sądu Wojewódzkiego brak umiejętności zawodowych powoda, stanowiący podstawę wypowiedzenia, został wykazany nie tylko wynikami przeprowadzonej oceny, ale także

potwierdzony w toku procesu. O braku przydatności powoda do wykonywania do-

tychczasowej pracy nie może przesądzać fakt, iż ocena została dokonana przez kierownika warsztatów, gdyż była to osoba najbardziej kompetentna do przeprowadzenia tej oceny. Powierzenie przeprowadzenia oceny dyrektorowi d/s rozwoju i dyrektorowi szkoły nie oznaczało, iż musieli oni dokonać tej oceny osobiście. Strona pozwana powoływała się także na konieczność prawidłowego doboru kadry prowadzącej

praktyczną naukę zawodu, co jest niezbędny z uwagi na obowiązki szkolne wobec

uczniów - zapewnienia im nauki zawodu u najlepszych fachowców.

Powód wniósł o oddalenie kasacji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja strony pozwanej trafnie zarzuca, iż zaskarżony wyrok naruszył art. 45

§ 1 KP, przyjmując, że ocena pracy powoda była nieprawidłowa i nie mogła przesądzić o zasadności wypowiedzenia mu umowy o pracę. Z uzasadnienia wyroku Sądu

Wojewódzkiego wynika, że o przywróceniu powoda do pracy na dotychczasowych

warunkach pracy i płacy przesądziły dwie przesłanki: po pierwsze, dokonanie oceny

przez osobę nieuprawnioną - kierownika warsztatów, i po drugie, nieobiektywność tej

oceny. Sąd Najwyższy nie podzielił tego stanowiska.

Wprawdzie ocena pracy instruktorów praktycznej nauki zawodu miała być

przeprowadzona przez wskazanych wyżej dyrektorów przy udziale kierownika

warsztatów szkolnych, ale dokonanie jej przez kierownika, po potwierdzeniu przez

dyrektora szkoły, może być uznana za miarodajną. Niewątpliwie kierownik warsztatów, nadzorujący przebieg praktycznej nauki zawodu, jest osobą najbardziej kompetentną do wydania opinii o poszczególnych instruktorach praktycznej nauki zawodu i

do dokonania oceny ich pracy oraz ich umiejętności. Należy przy tym zauważyć, że

wypowiedzenie umowy mogłoby nastąpić również w wyniku oceny pracy konkretnego

instruktora nauki zawodu, bez przeprowadzania oceny kompleksowej wszystkich

zatrudnionych instruktorów i porównania uzyskanych wyników. Z regulaminu wynika

bowiem, że ocena odpowiadająca 21 punktom jest oceną niezadowalającą, a taką

otrzymał powód. Wobec tego pozostała do rozważenia kwestia, czy Sąd Wojewódzki

naruszył dyspozycję art. 45 § 1 KP przez uznanie, że nie istniały przyczyny uzasadniające dokonanie wypowiedzenia. Sąd Najwyższy również w tym względzie podzielił

stanowisko strony pozwanej.

Z dokonanych ustaleń, które nie były kwestionowane w skardze kasacyjnej, a

więc wiążą Sąd Najwyższy, wynika, że niska ocena pracy powoda została spowodowana głównie jego małymi umiejętnościami praktycznymi, co potwierdził nie tylko

przeprowadzający ocenę kierownik warsztatów, ale również dyrektor szkoły. Trafnie

więc przyjął w swoim rozstrzygnięciu Sąd Rejonowy, że nie można mówić o braku

obiektywizmu oceny, skoro została ona dokonana przez dwie kompetentne - z racji

pełnionych funkcji - osoby. Zarzutowi nieobiektywności oceny nie odpowiada również

wynik porównania ocen uzyskanych przez innych instruktorów zawodu ustalony

przez Sąd Wojewódzki. Niesporne jest bowiem, że uzyskanie 21 punktów powodowało ogólną ocenę niezadowalającą. Taką ilość punktów powód uzyskał, a Sąd

Wojewódzki nie wykazał, aby nastąpiło zaniżenie punktacji za poszczególne kryteria

oceny. Uzyskana ilość punktów, a szczególnie niska punktacja za umiejętności

praktyczne, dawała podstawę do uznania, iż istniały przesłanki uzasadniające wypowiedzenie powodowi umowy o pracę, a więc, wbrew stanowisku Sądu Wojewódzkiego wymóg zasadności wypowiedzenia wynikający z art. 45 § 1 KP został przez

pracodawcę spełniony.

Z tych względów i na podstawie art. 39315 KPC Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok i oddalił apelację powoda.