Legislator Case Law & Legislation
I PK 519/02 AI generated

Supreme Court rules that dismissal of a tenured teacher requires consultation and special protection during illness under Labor Code.

Case Number I PK 519/02
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court quashed the lower court's dismissal of a teacher's appeal regarding her termination. The court found that while the Teacher's Charter sets specific grounds for dismissal, it does not exclude the application of Labor Code provisions. Consequently, the dismissal procedure must follow the consultation rules of Article 38 and special protection against termination during illness under Article 41 of the Labor Code. The decision mandates that these general labor protections apply to tenured teachers dismissed under the Charter's criteria.

Legislator headnote

AI generated

Art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela; art. 38, 41 k.p.: The provisions of the Teacher's Charter regarding the termination of a tenured teacher's employment do not exclude the application of the Labor Code's consultation procedures and special protection against dismissal during illness.

Keywords

AI generated
tenured teacher dismissal Labor Code consultation special protection illness Teacher's Charter interpretation labor law hierarchy collective bargaining rights termination procedure

Cited Legislation

AI generated
art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela
Do wypowiedzenia stosunku pracy nauczycielowi mianowanemu na podstawie art. 20 ust.
art. 20 ust. 3 Karty Nauczyciela
1 pkt 2 w związku z art. 20 ust. 3 Karty Nauczyciela stosuje
art. 38 k.p.
się tryb konsultacji określony w art. 38 k.p., jak również ochronę przed rozwiązaniem stosunku pracy w okresie niezdolności do pracy z powodu choroby
art. 41 k.p.
powodu choroby (art. 41 k.p.).
art. 13 ustawy o pracownikach urzędów państwowych
Nr 86, poz. 953 ze zm.) wyraźnie wskazuje zakres, w jakim do wypowiedzenia stosunku pracy z urzędnikiem państwowym stosuje się art. 38 k.p. (art. 13). Podobne
art. 10 ustawy o pracownikach samorządowych
unormowanie rozważanej kwestii zawiera art. 10 ustawy z dnia 22 marca 1990 r.
art. 61 ust. 4 ustawy o służbie cywilnej
również art. 61 ust. 4 ustawy z 18 grudnia 1998 r. o służbie cywilnej (Dz.U. z 1999 r.
art. 38 k.p
się tryb konsultacji określony w art. 38 k.p., jak również ochronę przed rozwiązaniem stosunku pracy w okresie niezdolności do pracy z powodu choroby
art. 41 k.p
powodu choroby (art. 41 k.p.).
art. 8 k.p
których powódka nie ma kwalifikacji; 2. art. 8 k.p. poprzez błędną jego wykładnię i

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Wyrok z dnia 21 października 2003 r.

I PK 519/02

Do wypowiedzenia stosunku pracy nauczycielowi mianowanemu na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 20 ust. 3 Karty Nauczyciela stosuje

się tryb konsultacji określony w art. 38 k.p., jak również ochronę przed rozwiązaniem stosunku pracy w okresie niezdolności do pracy z powodu choroby

(art. 41 k.p.).

Przewodniczący SSN Józef Iwulski, Sędziowie SN: Zbigniew Hajn (sprawozdawca), Jadwiga Skibińska-Adamowicz.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2003 r.

sprawy z powództwa Joanny F. przeciwko Publicznej Szkole Podstawowej w J. o

przywrócenie do pracy, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach z dnia 8 maja 2002 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach do ponownego rozpoznania i

orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wyrokiem z 19 grudnia 2001 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Ostrowcu Świętokrzyskim przywrócił Joannę F. do pracy w Publicznej Szkole Podstawowej w J. W

uzasadnieniu podniesiono, że po ostatecznym sprecyzowaniu powództwa Joanna F.

domagała się przywrócenia do pracy w Publicznej Szkole Podstawowej w J., twierdząc, że wypowiedzenie jej umowy o pracę nie zostało skonsultowane z organizacją

związkową, wręczono je w okresie choroby, a nadto naruszono zasady współżycia

społecznego, gdyż jest ona matką samotnie wychowującą dwoje dzieci. Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa, argumentując, że przy wypowiedzeniu powódce umowy o pracę dochowano wszelkich formalności, zaś przyczyną rozwiązania

umowy o pracę była likwidacja stanowiska pracy.

Sąd Rejonowy ustalił, że powódka była zatrudniona w pozwanej Szkole na

podstawie umowy o pracę jako nauczycielka nauczania początkowego w filii szkoły w

K.M. W dniu 7 czerwca 2001 r. wręczono jej wypowiedzenie umowy o pracę, jako

przyczynę podając likwidację stanowiska pracy. Rozwiązanie stosunku pracy wiązało

się z likwidacją filii, w której powódka była zatrudniona.

Joanna F. ma 13-letni staż pracy w szkolnictwie, w tym 12 lat pracy u pozwanego, z wykształcenia jest magistrem historii, posiada ukończone Studium Nauczycielskie - nauczanie początkowe. Obecnie studiuje w zakresie studiów podyplomowych - filologię polską. Ukończyła kursy kwalifikacyjne: nauczania historii w szkole

podstawowej i gimnazjum, aktywne metody nauczania historii i wiedzy o społeczeństwie w nowym systemie szkolnym, adaptacja wybranego programu zintegrowanego

w klasach I - III, planowanie i prowadzenie współpracy z rodzicami. W ostatnim roku

szkolnym uczyła jedynie nauczania początkowego. Wcześniej, oprócz tego przedmiotu, uczyła historii.

Poza powódką nauczania początkowego uczyły: Barbara L. posiadająca 13letni staż pracy, ukończone Studium Nauczycielskie w zakresie wychowania przedszkolnego, studia magisterskie o kierunku pedagogika - nauczanie początkowe i

ukończone kursy - adaptacja wybranego programu zintegrowanego w klasach I - III;

Ewa G. z 20-letnim stażem pracy, mająca ukończone Studium Nauczycielskie z zakresu języka rosyjskiego, studia magisterskie o kierunku pedagogika wczesnoszkolna i kursy kwalifikacyjne sanitariuszek drużyn sanitarno-medycznych, przysposobienia obronnego, kierowników wycieczek szkolnych i obozów wędrownych, adaptacja wybranego programu zintegrowanego w klasach I-III, obsługi komputera i programów biurowych; Justyna K. posiadająca 17-letni staż pracy, ukończone Studium

Nauczycielskie w zakresie nauczania początkowego, studia magisterskie o kierunku

pedagogika - nauczanie początkowe i ukończone kursy: gimnastyka korekcyjnokompensacyjna w zakresie pracy z dziećmi z wadami postawy, pomoc dzieciom

dyslektycznym i z zaburzeniami w zachowaniu, nauczanie zintegrowane, projektowanie zajęć zintegrowanych w edukacji wczesnoszkolnej, pedagogika zabawy w pracy

z dziećmi w wieku przedszkolnym, nauczanie zintegrowane programu. „Zbieram. Poszukuję. Badam Internet”, a także kurs „Komputer i Internet” w zastosowaniu dydaktycznym; Anna B. posiadająca 6-letni staż pracy, ukończone studia magisterskie o

kierunku geografia z przygotowaniem pedagogicznym, studia licencjackie z zakresu

historii, studia podyplomowe - przyroda z realizacją ekologicznej ścieżki edukacyjnej i

kursy: szwedzko-polski projekt Ekologik - edukacja ekologiczna, Program Profilaktyki

Uzależnień „ODLOT”, prawa człowieka w szkole, doskonalenie nauczania przyrody,

obsługa komputera i programy komputerowe, przygotowanie do realizacji nowych

programów nauczania historii, kierowników wycieczek szkolnych i obozów wędrownych. Nauczycielka ta uczy przyrody i historii.

Zdaniem Sądu Rejonowego, przy wypowiadaniu powódce umowy o pracę nie

naruszono przepisów formalnych. Art. 20 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela uprawnia

dyrektora szkoły do rozwiązania z nauczycielem stosunku pracy na skutek likwidacji

placówki. Nie ma w tym względzie obowiązku konsultacji z organizacją związkową.

Przebywanie powódki na zwolnieniu lekarskim, przy takim sposobie rozwiązania stosunku pracy, również nie stanowi przeszkody w jego dokonaniu. Postępowanie pozwanego w tym zakresie nie naruszyło zatem żadnego z przepisów prawa pracy.

Jednakże oceniając zasadność wyboru powódki do zwolnienia, Sąd zauważył, że filia

w M.K. i Szkoła Podstawowa w J. stanowią integralną całość i z tych względów dobór

pracowników do zwolnienia winien być dokonywany z uwzględnieniem nauczycieli

nauczania początkowego i historii z obydwu placówek. Uwzględniając to, Sąd Rejonowy stwierdził, że powódka w porównaniu z Barbarą L. i Anną B. posiada wyższe

kwalifikacje, zaś jej sytuacja rodzinna jest zdecydowanie gorsza. Wobec powyższego

powództwo uwzględniono.

Apelację od tego wyroku wniosła strona pozwana, domagając się jego uchylenia i oddalenia powództwa, a ewentualnie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu stwierdzono, że mylne są ustalenia Sądu co do najwyższych

kwalifikacji powódki i możliwości połączenia nauki historii z nauczaniem początkowym. Zajęcia w Szkole Podstawowej w J. prowadzą nauczycielki legitymujące się

wyższym wykształceniem magisterskim w zakresie nauczania początkowego. Anna

B. jest natomiast działaczką Związku Nauczycielstwa Polskiego i korzysta ze szczególnej ochrony stosunku pracy. Pozostali zaś nauczyciele są związani emocjonalnopsychicznie z uczniami i zwolnienie któregokolwiek z nich miałoby negatywny wpływ

na uczniów, burząc ich poczucie bezpieczeństwa, wywołując lęki, niechęć do szkoły i

depresję szkolną. Ponadto powódka nie przyjęła propozycji pracy w ramach projektu

„Mała Szkoła” i jest aktualnie zatrudniona w innej szkole.

Wyrokiem z dnia 8 maja 2002 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Kielcach oddalił apelację strony pozwanej. Zdaniem Sądu Okręgo-

wego, Sąd Rejonowy w motywach zaskarżonego wyroku zajął się szeroko prawidłowością wyboru powódki do zwolnienia. Sąd ten przeanalizował formalne kwalifikacje

wszystkich nauczycieli nauczania początkowego w kontekście ich przydatności do

dalszej pracy i porównał sytuację rodzinną i życiową każdego z tych nauczycieli, którzy mogli być brani pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o wypowiedzeniu umowy

o pracę. Porównania te wypadły na korzyść powódki. Dokonana ocena jej pracy jako

nauczycielki, z uwzględnieniem jej przymiotów osobistych, znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym i brak jest podstaw do jej podważenia w postępowaniu

apelacyjnym. W szczególności Sąd Okręgowy podzielił pogląd, że sytuacja rodzinna

powódki jest najgorsza ze wszystkich nauczycieli, ponieważ samotnie wychowuje

ona dwoje dzieci, otrzymując na nie łącznie z funduszu alimentacyjnego 500 zł miesięcznie. Zarzuty apelacji w zakresie terapii pedagogicznej nie zasługują na

uwzględnienie, gdyż nie wykazano, aby w pozwanej szkole zwiększyła się liczba

dzieci dotkniętych zaburzeniami takimi jak dysleksja. Niczym niepoparte są też twierdzenia o lękach, depresji i niechęci uczniów do szkoły w przypadku zmiany nauczyciela. Nie wykazano też, aby szkoła zwracała się do związku zawodowego o zgodę

na rozwiązanie stosunku pracy z Anną B. Nowa praca powódki ma natomiast charakter tymczasowy, ponieważ Szkoła Podstawowa w C. zostanie zlikwidowana od

września. Niepodjęcie pracy w ramach „Małej Szkoły” było zaś spowodowane wcześniejszym zgłoszeniem się innych osób.

Kasację od powyższego wyroku złożyła strona pozwana, zaskarżając go w

całości. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego: 1. art. 20 ust. 1 pkt 2

ustawy z dnia 20 stycznia 1982 r Karta Nauczyciela poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że: - nie istniały okoliczności uzasadniające rozwiązanie stosunku pracy z powódką z powodu jej sytuacji rodzinnej, przy pominięciu faktu, że to powódka nie przyjęła proponowanej przez pozwaną pracy w

ramach projektu „Mała Szkoła”, świadomie decydując się na pogorszenie swojej

sytuacji rodzinnej, a także, iż podjęła zatrudnienie w większym wymiarze pensum niż

u pozwanej, a jako nauczycielka mianowana nie może pogorszyć swojego statusu, posiada porównywalne kwalifikacje do nauczania początkowego, gdy tymczasem ma

ona najniższy poziom formalnego wykształcenia w tym zakresie i najkrótszą praktykę

w nauczaniu początkowym, - że jest możliwe i celowe połączenie nauczania początkowego z nauką historii w pozwanej szkole, gdy tymczasem, jak wynika z zatwierdzonego planu organizacyjnego i planu realizacyjnego szkoły, nauczanie w każdej z

klas I-III prowadzi jeden nauczyciel wystawiający jedną ocenę opisową, zaś nauczanie ma charakter zintegrowany, natomiast potrzeby szkoły w zakresie liczby godzin

historii wymuszają blokowy system przydziału pokrewnych przedmiotów, do nauki

których powódka nie ma kwalifikacji; 2. art. 8 k.p. poprzez błędną jego wykładnię i

niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że zwolnienie powódki spowodowało

naruszenie zasad współżycia społecznego jakoby dlatego, że powódka jest w trudnej

sytuacji finansowej i rodzinnej, wyrażającej się w tym, że wysokość osiąganego

przez nią wynagrodzenia stanowi jedyne źródło utrzymania dla niej i jej dzieci, gdy

tymczasem pozostałe kandydatki do zwolnienia są w podobnej sytuacji.

Strona pozwana zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania mające

istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: art. 233 § 1 k.p.c. i art. 382 k.p.c. poprzez: 1)

zaniechanie wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, wyrażające się w pominięciu oceny częstych nieobecności powódki w pracy z

powodu choroby i skutków tych nieobecności w postaci dezorganizacji procesu nauczania oraz brak szczegółowych ustaleń co do faktycznej sytuacji finansowej i materialnej powódki i pozostałych nauczycielek; 2) niewyprowadzenie z zebranego materiału dowodowego wniosków logicznie prawidłowych, wyrażających się w uznaniu, że

strona pozwana nie wykazała w sposób dostateczny twierdzenia o lękach, depresji i

niechęci do szkoły uczniów, którym zmieniono nauczyciela oraz o zwiększającej się

liczbie dzieci dotkniętych zaburzeniami typu dysleksja, co by preferowało przy wyborze nauczyciela do zwolnienia osoby posiadające odpowiednie przygotowanie i nieprzeprowadzenie przez Sąd przy pomocy biegłego badania skutków tego typu zdarzeń; 3) sprzeczność istotnych ustaleń z zebranym w sprawie materiałem dowodowym przez przyjęcie, że, po pierwsze, niepodjęcie przez powódkę pracy w ramach

Małej Szkoły spowodowane zostało wcześniejszym zgłoszeniem się innych osób,

gdy tymczasem powódka nie wykazała żadnej inicjatywy w tym zakresie, nie tylko nie

podjęła oferowanej jej pracy, ale nawet nie zgłosiła takiego zamiaru, a pozwany pracodawca zmuszony był zatrudnić osoby o niższych kwalifikacjach, spoza terenu

gminy, co winno mieć wpływ na ogólną ocenę prawidłowości wyboru dokonanego

przez pozwaną, po drugie, że powódka posiadała porównywalne kwalifikacje z pozostałymi kandydatkami do zwolnienia, po trzecie na dowolnym uznaniu, że jej praca w

Szkole Podstawowej w C. ma charakter tymczasowy.

Wskazując na powyższe podstawy skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i poprzedzającego do wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Ostrowcu

Świętokrzyskim z 19 grudnia 2001 r. i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do

ponownego jej rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego

według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest zasadna i dlatego zasługuje na uwzględnienie. Nie ulega wątpliwości, że wypowiedzenie powódce umowy o pracę nastąpiło z rzeczywistej i poważnej przyczyny, którą była likwidacja filii Szkoły w M.K. i dotyczyło także innych zatrudnionych tam nauczycieli. Trafne okazały się zarzuty kasacji dotyczące naruszenia

art. 233 § 1 i art. 382 k.p.c. W szczególności dotychczasowe ustalenia faktyczne dokonane przez Sądy obydwu instancji nie wyjaśniają dostatecznie rozpoznawanej

sprawy. Przede wszystkim porównanie kwalifikacji powódki z kwalifikacjami innych

nauczycielek, objętych ustaleniami poczynionymi w sprawie, nie uzasadnia stwierdzenia, że porównania te wypadają na jej korzyść. Poza Anną B. porównywane nauczycielki miały wyższe kwalifikacje w zakresie nauczania początkowego i nie krótszy

lub dłuższy staż pracy. Zważywszy, że powódka była zatrudniona jako nauczycielka

nauczania początkowego, należy wziąć pod uwagę wyrok Sądu Najwyższego z 12

lipca 2001 r., I PKN 549/00 (OSNAPiUS 2003 nr 11, poz. 271), w którym Sąd ten

wyraził pogląd, że w takim przypadku oceny co do niemożności dalszego zatrudnienia nauczyciela należy „odnosić do przedmiotu nauczanego dotąd przez nauczyciela,

a wyjątkowo tylko można brać pod uwagę inne przedmioty, do nauczania których ma

kwalifikacje, jeżeli w szkole występuje potrzeba dokonania zmian w tym zakresie,

podyktowana dobrem uczniów lub brakami kadrowymi”. Zbyt powierzchownie Sąd

Okręgowy rozpatrzył również okoliczności związane z funkcjonowaniem w Szkole

zintegrowanego systemu nauczania początkowego, który w świetle orzecznictwa

Sądu Najwyższego może uzasadniać niemożliwość i niecelowość zatrudnienia powódki w Szkole w J. (por. wyrok z 1 grudnia 1999 r., I PKN 423/99, OSNAPiUS 2001

nr 8, poz. 261). Podobnie Sąd Okręgowy nie rozważył dostatecznie twierdzeń pozwanej o negatywnym wpływie zmian obsady nauczycielskiej na uczniów, podczas

gdy argument ten w odniesieniu do klas początkowych, brzmi rozsądnie i przekonująco. Niewyjaśnione pozostały przyczyny niepodjęcia przez powódkę pracy w ramach

programu „Mała Szkoła”. Ponownego rozważenia wymaga również stanowisko Sądu

Okręgowego, podważające twierdzenie strony pozwanej, że nie mogła ona wypowie-

dzieć umowy o pracę Annie B., ponieważ nauczycielka ta była działaczką związkową, argumentem, że ustawa o związkach zawodowych daje możliwość rozwiązania z

takim pracownikiem umowy o pracę po uzyskaniu zgody związku zawodowego. Należy wziąć pod uwagę, że w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego i poglądów

doktryny, możliwość rozwiązania stosunku pracy z działaczem związkowym jest zasadniczo uzależniona od ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, a tylko

wyjątkowo może być uzasadniona innymi przyczynami. Osobnej uwagi wymaga

także, trafnie powołany przez skarżącą, wyrok z 12 września 2000 r., w którym Sąd

Najwyższy wskazał, że art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela przyznaje dyrektorowi szkoły

kompetencję wyboru nauczyciela przenoszonego w stan nieczynny (czego przesłanki

są analogiczne do przesłanek warunkujących rozwiązanie z nauczycielem stosunku

pracy) z uwagi na określone potrzeby organizacyjne szkoły. To uprawnienie dyrektora może, zdaniem Sądu Najwyższego, być zweryfikowane jedynie w razie pozytywnego wykazania, że wybór ten był rażąco dowolny lub oczywiście dyskryminował nauczyciela przenoszonego w stan nieczynny. Sądowa ingerencja nie powinna zatem

niweczyć, podważać lub stwarzać bariery w wykonywaniu przez dyrektora szkoły

uzasadnionych kompetencji, wynikających z tego przepisu, które bywają wymuszone

obiektywnymi przyczynami organizacyjnymi szkoły, wymagającymi ograniczeń w zatrudnieniu nauczycieli (I PKN 26/00, Prawo Pracy 2001 nr 3, s. 32.). Sąd Okręgowy

powinien także, korzystając w tym zakresie między innymi z poglądów wyrażonych w

wyroku Sądu Najwyższego z 20 lipca 2000 r., I PKN 740/99 (OSNAPiUS 2002 nr 3,

poz. 72), dokładniej rozważyć, czy fakt posiadania przez powódkę na utrzymaniu

dzieci, może w okolicznościach rozpoznawanej sprawy uzasadniać zarzut naruszenia przez pozwaną zasad współżycia społecznego.

Osobnej uwagi wymaga wypowiedzenie powódce umowy o pracę w okresie

nieobecności w pracy spowodowanej niezdolnością do pracy z powodu choroby. W

tej kwestii Sąd Okręgowy przyjął bez zastrzeżeń stanowisko Sądu Rejonowego, iż

pozwana szkoła nie miała obowiązku konsultacji zamiaru wypowiedzenia stosunku

pracy z zakładową organizacją związkową, jak również, że fakt przebywania powódki

na zwolnieniu lekarskim przy takim sposobie rozwiązania stosunku pracy nie stanowił

przeszkody w jego dokonaniu. Przyjmując ten pogląd, Sąd Okręgowy nie poparł go

jednak żadną argumentacją, poprzestając na zaakceptowaniu szczątkowych motywów podanych przez Sąd Rejonowy.

Pogląd ten, w obydwu wskazanych wyżej kwestiach, jest nietrafny. Co prawda

Sąd Najwyższy w wyroku z 4 kwietnia 1995 r., I PRN 7/95 (OSNAPiUS 1995 nr 18,

poz. 230) wyraził pogląd, że w sytuacjach określonych w art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela nie stosuje się, między innymi, art. 38 k.p. Pogląd ten opierał się jednak na treści art. 20 Karty Nauczyciela sprzed zmiany wprowadzonej art. 1 pkt 15 ustawy z 14

czerwca 1996 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela (Dz.U. nr 87, poz. 396), i Sąd

Najwyższy umotywował go wprost szczególnym trybem rozwiązania stosunku pracy

z nauczycielem mianowanym bez zachowania okresu wypowiedzenia, obowiązującym w okresie poprzedzającym wskazaną zmianę. Także po tej zmianie Sąd Najwyższy w wyroku z 5 lutego 1998 r. I PKN 495/97 (OSNAPiUS 1999 nr 1, poz. 16),

stwierdził, że „rozwiązując z nauczycielem mianowanym stosunek pracy na podstawie art. 23 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst:

Dz.U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357), pracodawca nie jest zobowiązany do przewidzianej

w art. 38 KP konsultacji ze związkami zawodowymi”. Orzeczenie to nie dotyczyło

jednak rozwiązania stosunku pracy na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela,

lecz na podstawie art. 23 tej ustawy, który wskazuje okoliczności powodujące obligatoryjne rozwiązanie stosunku pracy z nauczycielem.

Zgodnie z art. 5 k.p. „jeżeli stosunek pracy określonej kategorii pracowników

regulują przepisy szczególne, przepisy kodeksu pracy stosuje się w zakresie nie uregulowanym tymi przepisami”. Norma ta została powtórzona w art. 91c Karty Nauczyciela. Przepisy te wyrażają ogólną zasadę stosowania przepisów Kodeksu pracy w

zakresie nieunormowanym Kartą Nauczyciela. Odstępstwa od tej zasady są dopuszczalne w przypadku, gdy dana sprawa została w ustawie szczególnej wyczerpująco

uregulowana lub gdy przepisy takiej ustawy wyłączają stosowanie kodeksu w pewnym zakresie. Unormowania rozdziału 4 Karty Nauczyciela, zatytułowanego „Nawiązanie, zmiana i rozwiązanie stosunku pracy” nie zawierają przepisów wyłączających

stosowanie Kodeksu pracy. Nie są one również, w zakresie rozwiązania stosunku

pracy, wyczerpujące. W szczególności nie regulują kwestii współdziałania pracodawcy ze związkiem zawodowym w tej sferze ani nie wyłączają odpowiednich przepisów

Kodeksu pracy, w tym art. 38 tego aktu. Nie zawierają one również wyłączeń odnoszących się do ochrony szczególnej przed wypowiedzeniem, w tym nie wyłączają art.

41 k.p. Wyłączenia wskazanych przepisów nie można także wywodzić z samego art.

20 ust. 1 Karty Nauczyciela. Należy stwierdzić, że sformułowane w punkcie drugim

tego przepisu przesłanki rozwiązania stosunku pracy z mianowanym nauczycielem

mają charakter ocenny, o czym świadczy bogate orzecznictwo wyjaśniające sposób

ich rozumienia. Dodatkowo potwierdza to potrzebę udziału czynnika społecznego w

procesie oceny zasadności rozwiązania stosunku pracy na podstawie tego przepisu.

Należy zatem stwierdzić, że w razie wypowiedzenia na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2

w związku z ust. 3 Karty Nauczyciela stosunku pracy z nauczycielem mianowanym

stosuje się tryb konsultacji określony w art. 38 kodeksu pracy, jak również ochronę

szczególną przed rozwiązaniem stosunku pracy w okresie niezdolności do pracy z

powodu choroby (art. 41 k.p.).

Powyższa teza znajduje potwierdzenie w przepisach innych ustaw regulujących status prawny pracowników mianowanych. W szczególności ustawa z 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2001 r.

Nr 86, poz. 953 ze zm.) wyraźnie wskazuje zakres, w jakim do wypowiedzenia stosunku pracy z urzędnikiem państwowym stosuje się art. 38 k.p. (art. 13). Podobne

unormowanie rozważanej kwestii zawiera art. 10 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o

pracownikach samorządowych (jednolity tekst: Dz.U z 2001 r. Nr 142, poz. 1593 ze

zm.). Ponadto ustawy te wyraźnie wskazują, że zawarte w nich unormowania nie

naruszają przepisów Kodeksu pracy dotyczących szczególnej ochrony pracowników

w zakresie wypowiedzenia i rozwiązania stosunku pracy. Unormowanie takie zawiera

również art. 61 ust. 4 ustawy z 18 grudnia 1998 r. o służbie cywilnej (Dz.U. z 1999 r.

Nr 49, poz. 483 ze zm.). W odróżnieniu od Karty Nauczyciela przepisy wymienionych

ustaw określają zakres odstępstw od ogólnej reguły art. 5 k.p. Skoro zatem Karta

Nauczyciela nie zawiera przepisów ustalających tego rodzaju odstępstwa, to w braku

wyraźnie wyrażonej woli ustawodawcy nie można przyjmować ich istnienia. Należy

też wskazać, że skoro ustawy o pracownikach urzędów państwowych oraz o pracownikach samorządowych, które określają przesłanki rozwiązania stosunku pracy

znacznie bardziej precyzyjnie niż Karta Nauczyciela, dopuszczają konsultację związkową oraz ochronę szczególną przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem stosunku

pracy, to tym bardziej instytucje te powinny znajdować zastosowanie do wypowiedzenia stosunku pracy nauczycielowi mianowanemu na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2

Karty Nauczyciela.

Z przedstawionych wyżej względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 393 13 §

1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.