I PK 176/15 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PK 176/15 POSTANOWIENIE Dnia 28 kwietnia 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Hajn w sprawie z powództwa P. T. ‎przeciwko M. […] Spółce z o.o. w S. ‎o odszkodowanie,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 28 kwietnia 2016 r.,‎skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]‎z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt III APa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z 8 stycznia 2015 r. Sąd Apelacyjny w […] w sprawie z powództwa P. T. przeciwko M. [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Sochaczewie o odszkodowanie z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu, na skutek apelacji pozwanej zmienił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w K. w punktach 1, 3, 4, 5 i oddalił powództwo oraz orzekł o kosztach postępowania za obie instancje.Powód zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na konieczność rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych: (-) czy prowspólnotowa wykładnia przepisów prawa krajowego, rozumiana jako wykładnia systemowa, celowościowa i funkcjonalna, może prowadzić do interpretacji sprzecznej z językową wykładnią przepisu prawa krajowego, którego treść nie budzi wątpliwości, a to w kontekście przepisu art. 183c k.p., który zawiera normę o niewątpliwej treści oraz nie odwołuje się do przesłanek (kryteriów) dyskryminacji określonych w art. 183a § 1 k.p., natomiast dodatkowe elementy tej normy rekonstruowane są w oparciu o odwołanie do innego przepisu, wyłącznie na zasadzie wykładni prowspólnotowej; (-) czy art. 183c w związku z art. 183d k.p. powinny być interpretowane jako rozwiązania korzystniejsze dla obywateli państwa członkowskiego, niż rozwiązania dyrektywy Rady 2000/78/WE z 27 listopada 2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz.U.

UE L Nr 303, s. 16), w rozumieniu ust. 28 preambuły oraz art. 8 ust. 1 tej dyrektywy, z uwagi na brak wynikającego z nich wymogu wykazania przyczyny dyskryminacji jako warunku dochodzenia roszczeń określonych w art. 183d k.p.; (-) czy w przypadku ustalenia naruszenia zakazu nierównego traktowania pod względem wynagrodzenia w rozumieniu art. 183c k.p. bez wskazania na przyczyny tej nierówności należy zastosować art. 18 § 3 k.p. przez zastąpienie postanowień naruszających zasadę równego traktowania w zatrudnieniu odpowiednimi postanowieniami niemającymi takiego charakteru.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że jako sąd kasacyjny nie jest sądem trzeciej instancji, a skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie z uwagi na przeważający w charakterze skargi kasacyjnej element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia. Wniesiona w sprawie skarga nie wykazała znaczenia jej rozstrzygnięcia dla realizacji tej publicznoprawnej funkcji skargi kasacyjnej, względnie potrzeby ujednolicenia orzecznictwa sądów powszechnych i rozwoju jurysprudencji.

Przekonanie Sądu Najwyższego oceniającego na etapie przedsądu o zasadności przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w oparciu o przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. wymaga wskazania za pomocą wywodu prawnego, na podstawie jakich norm (przepisów) zagadnienie powstało, jakie są możliwe interpretacje problemu i jakie jego rozstrzygnięcie proponuje skarżący (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 19 maja 2009 r., II PK 66/09, LEX nr 553691). Zagadnienie prawne to problem, który wiąże się z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego, którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, ale także dla rozstrzygnięcia konkretnej, jednostkowej sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 2 marca 2012 r., I PK 158/11, LEX nr 1215116).

Wskazanie zagadnienia prawnego uzasadniającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno nastąpić przez określenie przepisów prawa, w związku z którymi zostało sformułowane, i wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Dopiero wówczas Sąd Najwyższy ma podstawę do oceny, czy przedstawione zagadnienie jest rzeczywiście zagadnieniem „prawnym” oraz czy jest to zagadnienie „istotne” (postanowienia Sądu Najwyższego: z 23 marca 2012 r., II PK 284/11, LEX nr 1214575; z 13 sierpnia 2002 r., I PKN 649/01, OSNP 2004 nr 9, poz. 158; z 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 nr 7-8, s. 51; z 11 kwietnia 2012 r., III SK 41/11, LEX nr 1238126; z 31 stycznia 2013 r., II CSK 479/12, LEX nr 1293729).

Obowiązkiem skarżącego jest też wywiedzenie i uzasadnienie występującego w sprawie problemu w sposób zbliżony do tego, jaki przewidziany jest przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 § 1 k.p.c. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania sformułowano wskazane wyżej zagadnienia, nie zawarto natomiast prawniczego wywodu uzasadniającego istnienie i potrzebę rozpoznania w sprawie wskazanych przez skarżącego zagadnień. Rzeczą Sądu Najwyższego przy ocenie, czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, nie jest doszukiwanie się w uzasadnieniu podstaw skargi kasacyjnej argumentacji mającej wykazać istnienie istotnego zagadnienia prawnego.

Przedstawienie takiej argumentacji w uzasadnieniu podstaw skargi służy bowiem jedynie wykazaniu zarzucanego naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2011 r., III UK 10/11, LEX nr 1124105). Ponadto istota wątpliwości podnoszonych w cytowanych pytaniach została wyjaśniona w wyroku Sądu Najwyższego z 14 maja 2014 r., II PK 208/13, M.P.Pr. z 2014 r., nr 9, s. 474, w którego uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że przepisy zawarte w rozdziale IIa Kodeksu pracy, podobnie jak prawo unijne, nie zawierają normy, z której miałoby wynikać, że wszyscy pracownicy danego pracodawcy mają być równo traktowani.

Przepisy te określają natomiast kryteria (przyczyny), które nie mogą uzasadniać różnicowania sytuacji zatrudnionych. Powyższe oznacza, że za dyskryminowanego można uznać tylko takiego pracownika, który wykonując pracę jednakową lub jednakowej wartości ma wynagrodzenie ukształtowane na niższym poziomie niż inny pracownik, jeżeli ta różnica wynika z jednej lub kilku przyczyn, o których mowa w art. 183a § 1 k.p.Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.).