I PK 164/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PK 164/08

POSTANOWIENIE

Dnia 9 grudnia 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Hajn

w sprawie z powództwa K. Z.

przeciwko Akademii Rolniczej w K.

o przywrócenie do pracy i zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 grudnia 2008 r.,

skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w K.

z dnia 28 lutego 2008 r.,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

2. zasądza od powódki na rzecz strony pozwanej 1.410 (tysiąc

czterysta

dziesięć)

zł

tytułem

kosztów

postępowania

kasacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy w K. w sprawie K. Z. przeciwko Akademii

Rolniczej w K. o przywrócenie do pracy i zapłatę wyrokiem z 28 lutego 2008 r.

oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego z 17 kwietnia 2007 r.

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pełnomocnik

skarżącej uzasadnił tym, że sprawa niniejsza dotyczy rozwiązania stosunku pracy z

mianowanym nauczycielem akademickim, z zachowaniem trzymiesięcznego okresu

wypowiedzenia, w związku z otrzymaniem przez tego nauczyciela dwukrotnej,

negatywnej oceny, o której stanowi przepis art. 104 ustawy z dnia 12 września

1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 1990 r. Nr 65, poz. 385 ze zm.). Stosownie

do tego przepisu, kryteria oceny i tryb oceniania nauczycieli akademickich określa

statut uczelni. Tym samym przepisy statutu uczelni wyższej zatrudniającej

nauczyciela akademickiego uznać należy ponad wszelką wątpliwość za źródło

wewnątrzzakładowego prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. Oznacza to, że

każdy sąd drugiej instancji ma obowiązek zapoznać się z tego rodzaju źródłem

prawa pracy. W sprawie niniejszej istnieje uzasadniona wątpliwość co do tego, czy

w ogóle, a jeżeli tak, to w jakim zakresie i w oparciu o jakie źródła, Sąd Okręgowy w

K., jako sąd drugiej instancji, zapoznał się z treścią statutu Akademii Rolniczej w K.

Aby przekonać Sąd Najwyższy, że powołana okoliczność ma znaczenie w

kontekście wyniku sprawy, pełnomocnik skarżącej zwraca uwagę na unormowanie

zawarte w § 101 ust. 1 statutu strony pozwanej, w którym znalazł się zapis, iż dla

przeprowadzania okresowej oceny pracowników posiadających tytuł naukowy lub

stopień doktora habilitowanego Senat powołuje komisję z grona pracowników z

tytułem profesora, zatrudnionych na uczelni.

W momencie, gdy zapis ten

skonfrontuje się z treścią znajdujących się w aktach sprawy protokołów z posiedzeń

Komisji Senackiej, na których dokonano istotnych dla sprawy ocen powódki, to

okaże się, że zachodzi pytanie, kto z obecnych głosował w przedmiocie oceny

powódki i ile spośród osób, które wzięły udział w głosowaniu posiadało tytuły

profesorskie.

Zdaniem

Autora

skargi

kasacyjnej

przedstawione

wyżej

wątpliwości

przekonują o zasadności przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej opartej na

podstawach procesowych obejmujących zarzut orzekania w oparciu o niepełny

materiał sprawy.

W wypadku natomiast przyjęcia, iż treść statutu, jako wewnątrzzakładowego

źródła prawa pracy była znana Sądowi Okręgowemu, należy przedstawione wyżej

wątpliwości

uwzględnić

jako

projekcję

zagadnień

prawnych,

jakie

należy

rozstrzygnąć badając materialnoprawne podstawy skargi kasacyjnej. Na gruncie

przedstawionego stanu faktycznego i prawnego należy bowiem rozważyć, czy

uczestnictwo

w

nieuprawnionych

głosowaniu

(nie

nad

oceną

spełniających

nauczyciela

wymogów

akademickiego

statutowych)

osób

decyduje

o

nieważności oceny czy też powoduje inny skutek. Należy dalej rozważyć, czy

określona wada oceny zachodzi już w przypadku uczestnictwa w głosowaniu jednej

tylko osoby nieuprawnionej, czy też dla zaistnienia istotnej wady wymagany jest taki

udział osób nieuprawnionych w głosowaniu, by wykluczone było przyjęcie uchwały

głosami uczestniczących w głosowaniu osób uprawnionych. Należy wreszcie

zastanowić się na kim, wobec braku danych imiennych o osobach uczestniczących

w głosowaniu, spoczywa ciężar dowodu w zakresie wykazania prawidłowości

dokonanej oceny.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, względnie

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeśli zachodzi nieważność

postępowania lub jeśli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Wniesiona w

sprawie skarga nie spełnia żadnej z tych przesłanek.

Należy uznać, że jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

wskazano: (1) „zasadność przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej opartej na

podstawach procesowych obejmujących zarzut orzekania w oparciu o niepełny

materiał sprawy”; (2) występowanie powołanych wyżej istotnych zagadnień

prawnych.

Co do pierwszej przesłanki, to przyjmując, że w istocie wnoszący skargę

kasacyjną ma na myśli to, że jest ona oczywiście uzasadniona w rozumieniu art.

3989 § 1 pkt 4 k.p.c., to „oczywista zasadność” w rozumieniu tego przepisu w

sprawie nie występuje. Oparcie skargi kasacyjnej na przesłance wynikającej z art.

3989 § 1 pkt 4, jest możliwe tylko wówczas, gdy już na pierwszy rzut oka podstawy

wskazane w skardze zasługują na uwzględnienie, to jest, gdy zaskarżone

orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej

wykładni przepisami albo zostało wydane w wyniku oczywiście błędnej, widocznej

bez głębszej analizy prawniczej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa.

(zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01,

Orzecznictwo Sądu Najwyższego Zbiór Urzędowy Izba Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych, 2004 nr 6, poz. 100).

Jeśli chodzi o występowanie w przedmiotowej sprawie - zgodnie z opinią

Autora skargi kasacyjnej - istotnych zagadnień prawnych w rozumieniu art. 398 9 § 1

k.p.c., to Sąd Najwyższy przyjmuje, że istotne zagadnienie prawne występuje, gdy

istniejące w rozpoznawanej sprawie zagadnienie prawne ma znaczenie dla rozwoju

prawa lub ma znaczenie precedensowe dla rozstrzygania innych podobnych spraw.

Powołanie się w skardze kasacyjnej na występowanie w sprawie istotnego

zagadnienia

prawnego

wymaga

od

strony

skarżącej

sformułowania

tego

zagadnienia, wykazania jego istotności oraz nadania mu charakteru prawnego

przez przytoczenie przepisów, w związku z którymi powstało. W przeciwnym

bowiem razie zagadnienie nie jest zagadnieniem prawnym. Pełnomocnik skarżącej

nie wykazał, że przedstawione przez niego zagadnienia prawne uzasadniały

przyjęcie skargi ze względu na publicznoprawne funkcje skargi kasacyjnej,

względnie potrzebę ujednolicenia orzecznictwa sądów powszechnych i rozwoju

jurysprudencji. Tak określony cel skargi kasacyjnej wynika nie tylko z tradycji

procesu cywilnego i szczególnej konstrukcji tego środka odwoławczego, ale przede

wszystkim z ustrojowej, konstytucyjnej funkcji Sądu Najwyższego, którą stanowi

sprawowanie nadzoru nad działalnością wszystkich innych sądów, a także

zapewnianie prawidłowości oraz jednolitości wykładni prawa i praktyki sądowej. W

istocie kwestia wskazana przez wnoszącego skargę jako zagadnienie prawne nie

jest zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c., lecz zmierza do

wyjaśnienia skonkretyzowanego i zindywidualizowanego problemu, istotnego

jedynie dla skarżącego. Istotne zagadnienie prawne musi mieć generalny i

abstrakcyjny, ale zarazem realny (rzeczywisty) charakter; nie może więc być

doniosłym jedynie dla indywidualnej i konkretnej sytuacji występującej w sprawie

objętej skargą kasacyjną (zob. np. postanowienie SN z dnia 16 września 2002 r., I

PKN 691/01; postanowienie SN z dnia 20 listopada 2003 r., I PK 436/03;

postanowienie SN z dnia 18 marca 2004 r., I PK 625/03).

Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia

skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 k.p.c.