I PK 105/17 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I PK 105/17 POSTANOWIENIE Dnia 13 marca 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maciej Pacuda w sprawie z powództwa B.P.‎przeciwko Zespołowi Szkół Zawodowych […]‎o zadośćuczynienie w związku z mobbingiem,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 marca 2018 r.,‎skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w N.‎z dnia 19 października 2016 r., sygn. akt IV Pa …/16, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w N. wyrokiem z dnia 19 października 2016 r. oddalił apelację wniesioną przez powódkę B. P. od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu Pracy w G. z dnia 26 października 2015 r., oddalającego powództwo przeciwko Zespołowi Szkół Zawodowych [….] o zadośćuczynienie w związku z mobbingiem.Powódka B. P. wniosła do Sądu Najwyższego skargę kasacyjną od wyroku Okręgowego z dnia 19 października 2016 r., zaskarżając ten wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie prawa materialnego, to jest art. 943 k.p.We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca podniosła, że skarga ta jest oczywiście uzasadniona, ponieważ doszło do przyjęcia przez Sąd wadliwej wykładni art. 943 k.p., który definiuje mobbing.

Skarżąca stwierdziła ponadto, że „wszelkie działania osób współpracujących z powódką czy dyrektora pozwanej placówki nosiły cechy poniżania, zaniżania jej poczucia własnej wartości, deptania godności; stanowiły przemyślany plan, jak się jej pozbyć z miejsca, w którym pracowała od lat”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4).

Wypada również dodać, iż zgodnie z art. 3984 § 2 k.p.c., określającym wymogi formalne skargi kasacyjnej, skarga kasacyjna powinna zawierać wniosek o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienie. Należy zatem stwierdzić, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym wcześniej art. 3989 § 1 k.p.c., a jego uzasadnienie winno zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.

Skarga kasacyjna nie jest bowiem (kolejnym) środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej charakterze element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia.Wypada również przypomnieć, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem orzecznictwa, skarga jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeżeli zaskarżone tą skargą orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, OSNAPiUS 2002 nr 20, poz. 494 oraz z dnia 17 października 2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 437) i jest możliwe do przyjęcia tylko wówczas, gdy jest ono z góry widoczne dla każdego prawnika, bez potrzeby głębszej analizy prawniczej, gdy jest zupełnie pewne i nie może ulegać żadnej wątpliwości, gdy podniesione zarzuty naruszenia wskazanych przepisów są zasadne prima facie, bez dokonywania głębszej analizy tekstu tych przepisów i bez doszukiwania się ich znaczenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538).

Powołanie się przez autora skargi kasacyjnej na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje go zatem do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną, tj. podlegającą uwzględnieniu (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 11 grudnia 2009 r., II PK 223/09, LEX nr 585777 oraz z dnia 3 lutego 2010 r., II PK 304/09, LEX nr 602695).

Zdaniem Sądu Najwyższego, oceniany w niniejszym postępowaniu wniosek skarżącej o przyjęcie jej skargi kasacyjnej do rozpoznania w ewidentny sposób nie spełnia wyżej określonych kryteriów. Skarżąca podnosi wprawdzie, że jej zdaniem oczywista zasadność skargi wynika z przyjęcia przez Sąd wadliwej wykładni art. 943 k.p., jednakże tezie tej nie towarzyszy jakikolwiek wywód o charakterze jurydycznym, który zawierałby wyjaśnienie, na czym owa wadliwa wykładnia powołanego przepisu miałaby polegać, zwłaszcza, że musiałaby to być wadliwość o charakterze kwalifikowanym, a więc oczywista, widoczna prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej.

Niezależnie od tego, Sąd Najwyższy zauważa, że oceniany wniosek prezentuje wyłącznie własną, dokonaną przez samą skarżącą analizę stanu faktycznego sprawy, zupełnie odmienną od ustaleń faktycznych poczynionych przez Sądy meriti, z których jednoznacznie wynika, że działania podejmowane przez pozwanego oraz jego pracowników w stosunku do skarżącej, które miały świadczyć o stosowaniu mobbingu, nie miały takiego charakteru. Sąd Najwyższy stwierdza w związku z tym, że skarżąca, uzasadniając oczywistą zasadność jej skargi kasacyjnej, w istocie podejmuje próbę podważenia owych ustaleń faktycznych.

Zgodnie z treścią art. 39813 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym jest jednak związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia, co oznacza, że w przypadku poddania skargi kasacyjnej merytorycznej ocenie musiałby uwzględnić owe ustalenia przy rozpatrywaniu podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego. Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie zdołała wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jej skargi. Dlatego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., a w odniesieniu do kosztów postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. oraz § 9 ust. 1 pkt 2 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji swojego postanowienia. kc