I NZ 16/25 · Sąd Najwyższy

I NZ 16/25 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski w sprawie z wniosku M.J. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego G. Ż. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt I NZ 16/24 w przedmiocie zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Najwyższego z 20 lutego 2025 r. I NZ 16/24 o odrzuceniu wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego G. Ż. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym I NZ 16/24 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych ‎29 kwietnia 2025 r., 1. odrzuca wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego;

2. odrzuca wniosek o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości ‎i bezstronności sędziów Sądu Najwyższego;

3. odrzuca zażalenie;

4. umarza postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie ‎od kosztów sądowych.

UZASADNIENIE

W piśmie z 6 stycznia 2024 r. (data prezentaty Sądu Apelacyjnego w Katowicach – 12 stycznia 2024 r., k. 2 akt I NZ 16/24) ) M.J. (dalej: ,,skarżący”) złożył wniosek o wyłączenie w trybie art. 49 k.p.c. od orzekania w sprawie zarejestrowanej pod sygn. I NZ 16/24 w przedmiocie zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 14 grudnia 2023 r. sygn. III S 6/23 o odrzuceniu skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Okręgowym w Gliwicach pod sygn.

VIII Pa 66/23, wskazanych sędziów Sądu Najwyższego, w tym SSN G.Ż. Postanowieniem z 20 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy odrzucił wniosek M.J. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego G.Ż. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt I NZ 16/24, a dotyczącej zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 grudnia 2023 r. w przedmiocie odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania sygn. akt III S 6/23. Pismem z 1 kwietnia 2025 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego) wnioskodawca zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata złożył zażalenie na wskazane wyżej orzeczenie z 20 lutego 2025 r.W treści środka zaskarżenia, skarżący zawarł wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Najwyższego od rozpoznania niniejszego zażalenia oraz wniosek ewentualny o przeprowadzenie testu bezstronności i niezawisłości w trybie art. 42 ust. 3 p.u.s.p., a także wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny. Wniosek ten został bowiem złożony w treści zażalenia, a zatem jeszcze przed wyznaczeniem składu orzekającego w niniejszym postępowaniu zażaleniowym. Tymczasem w uchwale składu siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r., I NOZP 1/19, Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny, przy czym sędzia objęty takim wnioskiem o wyłączenie może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego ten wniosek.

Stanowi o tym również obecnie art. 531 § 1 pkt 3 k.p.c. .Z tych samych przyczyn, a także mając na względzie art. 29 § 6 oraz § 10 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 622), odrzuceniu podlegał zawarty w treści skargi wniosek ewentualny o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 42 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 334 z późn. zm.).Przechodząc do kwestii zażalenia skarżącego uznać należało, że jest ono niedopuszczalne i jako takie podlega odrzuceniu.

Na postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie odrzucenia wniosku o wyłączenie sędziego nie przysługuje zażalenie.Orzeczenia Sądu Najwyższego co do zasady nie podlegają zaskarżeniu. Odstępstwo od tej reguły stanowiłoby wyjątek, który musiałby mieć swą wyraźną podstawę prawną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 lutego 2017 r., II PO 1/17 i powołane w nim orzecznictwo oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 21 maja 2019 r., I NO 32/18). Sąd Najwyższy nie jest bowiem sądem powszechnym. Nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, tak jak sąd powszechny.

Rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane w ustawie. Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Zgodnie z §11 w/w przepisu, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Z tych względów zażalenie podlegało odrzuceniu na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 397 § 11 k.p.c.Wobec odrzucenia zażalenia, bezprzedmiotowe stało się rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z powyższym Sąd Najwyższy, na podstawie art. 355 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c., umorzył postępowanie zainicjowane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.[a.ł] ‎