I NWW 81/20 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I NWW 81/20 POSTANOWIENIE Dnia 14 października 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Widło w sprawie z wniosku M. J. o zmianę kontaktów z małoletnimi dziećmi z udziałem K. R. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 14 października 2020 r. wniosku M. J. o wyłączenie sędzi J. S. od rozpoznania sprawy toczącej się przed Sądem Rejonowym w B. pod sygn. akt III Nsm (…) stwierdza swoją niewłaściwość i wniosek zgodnie z właściwością przekazuje do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B..

UZASADNIENIE

Pismem z 30 lipca 2020 r., przesłanym do Sądu Okręgowego w K., M. J. (dalej: Skarżący lub Wnioskodawca), wniósł o wyłączenie sędzi J. S. od prowadzenia sprawy o zmianę kontaktów z małoletnimi dziećmi zawisłej przed Sądem Rejonowym w B. z jego wniosku, a prowadzonej przy udziale uczestniczki K. R. (III Nsm (…)).W piśmie Skarżący wskazał, że sędzia J. S. jest stronnicza („głównym zarzutem wobec sędziego prowadzącego niniejsze postępowanie jest faworyzowanie jednej ze stron postępowania, tj. uczestniczki postępowania” - s. 3 wniosku), zachowuje się wobec Wnioskodawcy niewłaściwie („kolejnym zarzutem wobec prowadzącego przedmiotowe postępowanie Sędziego jest jego niewłaściwe zachowanie wobec mnie” – s. 5 wniosku), naciska na Skarżącego by ten podpisał ugodę (s. 6 wniosku), a ponadto spóźnia się na rozprawy (s. 7 wniosku).

Pismem z 4 sierpnia 2020 r. Prezes Sądu Okręgowego w K. przesłał ww. wniosek do Sądu Rejonowego w B. celem jego rozpoznania.Zarządzeniem z 14 sierpnia 2020 r. (k. 324 akt sądowych), Prezes Sądu Rejonowego w B., działając w oparciu o art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz.U. 2019, poz. 825 ze zm.; dalej : ustawa o SN), przekazał wniosek M. J. o wyłączenie sędzi J. S. do Sądu Najwyższego – Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z powodu zawartych w nim zarzutów braku niezawisłości sędziego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 26 § 2 ustawy o SN, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się postępowania.Stosownie do art. 26 § 3 ustawy o SN, wniosek, o którym mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.Sąd Najwyższy dokonując wykładni powyższych bierze pod uwagę zalecenia zamieszczone w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 19 listopada 2019 r., w połączonych sprawach C-585/18, C-624/18 i C-625/18, A.K. i in. przeciwko Sądowi Najwyższemu.

Ustawodawca przekazał do właściwości Sądu Najwyższego jedynie takie wnioski o wyłączenie sędziego (art. 48-53 k.p.c.) albo o oznaczenie sądu (art. 44, 45 k.p.c.), wniesione w sprawach cywilnych, których podstawą są zarzuty dotyczące braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Pozostałe wnioski o wyłączenie sędziego albo oznaczenie sądu, oparte na innych podstawach, podlegają rozpoznaniu przez sąd powszechny lub Sąd Najwyższy, którego właściwość jest ustalana na podstawie odpowiednich przepisów k.p.c. (art. 44 § 1, 45 § 1, 52 § 1 k.p.c.).

Nawet samo użycie przez wnioskodawcę w treści wniosku słów „niezależność” czy „niezawisłość”, odnoszących się do sądu lub konkretnego sędziego, nie może stanowić podstawy do przekazania takiego wniosku do rozpoznania Sądowi Najwyższemu na podstawie art. 26 § 2 ustawy o SN. Istotne jest bowiem to, jakie zarzuty są podnoszone wobec sędziego lub sądu, a nie to, jaką postać językową nadał im wnioskodawca. W konsekwencji o tym, czy wniosek podlega rozpoznawaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o SN decyduje treść wniosku, w tym w szczególności jego uzasadnienie.

Zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego musi mieć wobec tego uzasadnienie w treści wniosku, przy czym nie należy mylić go z zarzutem bezstronności sędziego z art. 49 § 1 k.p.c., na której to podstawie Wnioskodawca w niniejszej sprawie oparł swój wniosek. Zatem decyzja o przekazaniu wniosku do rozpoznania Sądowi Najwyższemu powinna być poprzedzona analizą całej jego treści, nie zaś tylko wybranego fragmentu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 maja 2020 r., I NWW 17/20).Sąd Najwyższy stwierdza, że zarówno z petitum wniosku, jak i jego uzasadnienia wynika, że M.

J. zarzuca sędziemu, o którego wyłączenie wnosi, brak bezstronności w sprawie (zwłaszcza s. 3 wniosku, gdzie Skarżący wskazuje expressis verbis, że „głównym zarzutem wobec sędziego prowadzącego niniejsze postępowanie jest faworyzowanie jednej ze stron postępowania, tj. uczestniczki postępowania”). Z wniosku w żaden sposób nie wynika by zmierzał on do sądowego rozpoznania wadliwości powołania sędziego. Wniosek oparty jest na okolicznościach faktycznych (zarzutach prowadzenia przez sędziego, którego wniosek dotyczy konkretnej sprawy), a nie na kwestionowaniu legitymacji sędziego do wykonywania władzy sądowniczej.

W konsekwencji uznać należy, że właściwym do jego rozpoznania jest zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c. sąd, w którym sprawa się toczy.Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę Sąd Najwyższy, uznając się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku, przekazał go na podstawie art. 200 § 2 k.p.c. w zw. z art. 26 § 2 ustawy o SN i art. 52 § 1 k.p.c., do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B..