Supreme Court dismisses presidential election protest filed by candidate without legal standing under election code.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed a protest filed by a presidential candidate against the election results, ruling he lacked legal standing. The candidate argued that the election process discriminated against him due to lack of party structures, but the court found the protest was filed by an unauthorized person. The court held that only voters, election committee chairs, or campaign agents may file such protests, not candidates themselves.
Legislator headnote
AI generatedArt. 129 ust. 2 Konstytucji RP; art. 82 § 4, 5 k.wyb.; art. 322 § 1 k.wyb.: A protest against a presidential election may be filed only by a voter, the chair of the relevant election committee, or a campaign agent; a candidate lacks standing to file such a protest.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I NSW 894/20 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Sadowski (przewodniczący)SSN Paweł Księżak (sprawozdawca)SSN Oktawian Nawrot w sprawie z protestu wyborczego S.G. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 lipca 2020 r. pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 16 lipca 2020 r. S. G. wniósł protest „przeciwko faktycznemu pozbawieniu konstytucyjnego prawa do zostania wybranym nowym Prezydentem Rzeczypospolitej”, zarzucając „dyskryminacyjne uniemożliwienie wystartowania w wyborach zarządzonych na dzień 28 czerwca 2020 r. takim kandydatom, jak ja, tj. takim, którzy nie mają oparcia w ogólnopolskich strukturach partyjnych, z kilkudziesięcioma tysiącami członków”.W odpowiedzi na protest Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wyraził opinię, że nie spełnia on wymogów formalnych przewidzianych dla protestu wyborczego i w związku z tym powinien pozostać bez rozpoznania.W odpowiedzi na protest Prokurator Generalny wniósł o pozostawienie go bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie.Stosownie do art. 82 § 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2019 r., poz. 684 i 1504 oraz z 2020 r., poz. 568; dalej: k.wyb.) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania.
Art. 82 § 5 k.wyb. stanowi, że prawo wniesienia protestu przysługuje również przewodniczącemu właściwej komisji wyborczej i pełnomocnikowi wyborczemu.Art. 322 § 1 k.wyb. przewiduje, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu.S. G. wniósł protest samodzielnie, jako „kandydat na Prezydenta RP” – co wynika nie tylko z treści protestu, ale także z samego sposobu oznaczenia osoby wnoszącego protest – powołując się na naruszenie jego czynnego prawa wyborczego (prawa wybieralności), a nie biernego prawa wyborczego przysługującego mu jako wyborcy.
Z treści powołanych powyżej przepisów wynika zaś w sposób jednoznaczny, że prawo wniesienia protestu przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej przysługuje jedynie wyborcy (art. 82 § 4 k.wyb.), przewodniczącemu właściwej komisji wyborczej oraz pełnomocnikowi wyborczemu (art. 82 § 5 k.wyb.).Zważywszy zatem, że w sytuacji, gdy protest odnosi się do naruszeń związanych z wykonywaniem czynnego prawa wyborczego kandydata na Prezydenta Rzeczypospolitej, legitymacja do jego wniesienia, zgodnie z art. 82 § 5 k.wyb., przysługuje wyłącznie pełnomocnikowi wyborczemu, stwierdzić należy, iż rozpoznawany protest został wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną i jako taki winien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb., orzekł jak w sentencji postanowienia.