Legislator Case Law & Legislation
I NSW 43/20 AI generated

I NSW 43/20 · Sąd Najwyższy

Case Number I NSW 43/20
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome postanowienie

Legislator summary

AI generated

M.D. w piśmie z 14 maja 2020 r. sformułował skargę w związku z wyborami prezydenckim, którą określił także jako „protest” przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jak i przeciwko ważności wyborów z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przez właściwy organ wyborczy przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów. Uzasadniając pismo wyjaśnił, że pozbawiono go czynnego prawa wyborczego i uniemożliwiono wybór Prezydenta RP w dniu 10 maja 2020 r., czym naruszono szereg przepisów, również prawa karnego.

Legislator headnote

AI generated

art. 231 k.k; I NSW 43/20 · Sąd Najwyższy: Wskazał, iż nie spełnia on warunków określonych w art. 321 § 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684, ze zm.; dalej: k.wyb.), gdyż wybory nie odbyły się 10 maja 2020 r. co skutkowało tym, że nie podano wyników wyborów do publicznej wiadomości.

Keywords

AI generated
political voting rights right to stand for election objections to an election result casting of votes invalid ballot paper uncontested election

Cited Legislation

AI generated
art. 231 k.k
AI generated
I NSW 52/20
W dniu 25 maja 2020 r. J. T. wniósł do Sądu Najwyższego protest wyborczy w związku z wyborami na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 10 maja 2020 r. W proteście zarzucił:1) na podstawie art. 82 § 1 pkt 2 Kodeksu wyborczego:a. naruszenie art. 1 pkt 2 Kodeksu wyborczego w związku z art. 102 ustawy z 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. 2020, poz. 695) poprzez przeprowadzenie wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej i głosowania w dniu 10 maja 2020 r. na podstawie innej niż Kodeks wyborczy „ustawy” oraz wyłączenie stosowania w wyborach przepisów kodeksu wyborczego dotyczących:i. podawania w formie obwieszczenia do wiadomości wyborców informacji, o których mowa w art. 16 § 1;ii. wydawania zaświadczeń o prawie do głosowania;iii. przekazywania wyborcom informacji, o których mowa w art. 37d § 1;iv. głosowania korespondencyjnego, o którym mowa w art. 53a;v. głosowania przez pełnomocnika;vi. ustalania przez Państwową Komisję Wyborczą wzoru karty do głosowania i zarządzania przez nią druku tych kart- co miało wpływ na wynik wyborów;b. naruszenie art. 38 §1 i 2 Kodeksu wyborczego poprzez uniemożliwienie wszystkim uprawnionym udziału w głosowaniu w wyborach Prezydenta Rzeczpospolitej 10 maja 2020 r., co miało wpływ na wynik wyborów,c. naruszenie art. 39 §1 i 2 Kodeksu wyborczego poprzez niezorganizowanie głosowania w lokalach obwodowych komisji wyborczych w godzinach 07:00- 21:00, co miało wpływ na wynik wyborów;d. naruszenie art. 47 §1 Kodeksu wyborczego poprzez nieodroczenie przez wszystkie obwodowe komisje wyborcze do dnia następnego głosowania w obwodach, w których niemożliwe było głosowanie, w dniu 10 maja 2020 r., co miało wpływ na wynik wyborów;e. naruszenie art. 69 § 1 Kodeksu wyborczego przez wszystkie obwodowe komisje wyborcze poprzez brak ustalenia wyników głosowania, co miało wpływ na wynik wyborów;f. naruszenie art. 293 § 1 Kodeksu wyborczego poprzez błędne zastosowanie przez Państwową Komisję Wyborczą w uchwale nr 129/2020 z dnia 10 maja 2020 r. i uznanie, iż w przypadku braku przeprowadzenia głosowania brak jest kandydatów na Prezydenta Rzeczypospolitej, co miało wpływ na wynik wyborów;2) na podstawie art. 82 § 1 pkt 1 Kodeksu wyborczego:a. uzasadnione podejrzenie popełnienia przez nieznaną z imienia i nazwiska osobę przestępstwa z art. 249 pkt 2, 3 i 4 Kodeksu karnego poprzez podstępne przeszkadzanie w wykonywaniu prawa do głosowania, głosowaniu, obliczaniu głosów, sporządzeniu protokołów wyborczych, w wyborach zarządzonych na dzień 10 maja 2020 r.;b. uzasadnione podejrzenie popełnienia przez nieznaną z imienia i nazwiska osobę przestępstwa z art. 250 Kodeksu karnego poprzez zmuszenie osoby uprawnionej do powstrzymania się od głosowania w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej w dniu 10 maja 2020 r. przez nadużycie stosunku zależności.W uzasadnieniu protestu protestujący podniósł, że w dniu 10 maja 2020 r. wyznaczonym przez Marszałka Sejmu na dzień przeprowadzenia głosowania nie umożliwiono żadnej spośród uprawnionych do głosowania osób oddanie głosu w wyborach.
I NSW 27/20
K. pismem z 11 maja 2020 r. wniósł „protest wyborczy” zarzucając nieprawidłowości dotyczące wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na dzień 10 maja 2020 r. Podniósł, że nie doręczono mu „pakietu wyborczego”, a lokal wyborczy w dniu wyborów był nieczynny, co uniemożliwiło mu oddanie głosu. W uzasadnieniu podkreślił, iż przedmiotem protestu jest ważność wyborów lub wyboru określonej osoby, a podstawę zakwestionowania tej ważności stanowią czyny przestępcze i delikty wyborcze rzutujące na przebieg głosowania, ustalanie jego wyników lub ustalanie wyników samych wyborów.
I NSW 37/20
K. pismem z dnia 13 maja 2020 r. (data stempla pocztowego) wniosła protest wyborczy, zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu wyborczego i Konstytucji RP, wniosła o stwierdzenie nieważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Prezydenta RP) wyznaczonych na dzień 10 maja 2020 r. Wnosząca protest zarzuciła naruszenie art. 127 Konstytucji RP i art. 287 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2019 r. poz. 684 i 1504 oraz z 2020 r. poz. 568, dalej: k.wyb.), polegające na zorganizowaniu wyborów Prezydenta RP w warunkach naruszających zasady: powszechności, równości, bezpośredniości i tajności.
I NSW 45/20
W dniu 19 maja 2020 r. wpłynął do Sądu Najwyższego sporządzony przez J.S. protest przeciwko wyborom Prezydenta RP, zarządzonym na dzień 10 maja 2020 r. W proteście wyborca podniósł zarzut uniemożliwienia mu oddania głosu, wskazując, że w dniu zarządzonych wyborów prezydenckich udał się do właściwego lokalu wyborczego, który był zamknięty, w związku z czym, jak twierdzi Pan J.S., uniemożliwiono mu dokonania wyboru, tj. oddania głosu na swojego kandydata.W odpowiedzi na protest zarówno Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej (pismem z dnia 19 maja 2020 r.), jak i Prokurator Generalny (pismem z dnia 25 maja 2020 r.), przy podobnej argumentacji, przedstawili stanowisko w którym zawnioskowali o pozostawienie tego protestu bez dalszego biegu. W ich ocenie przedmiotowy protest nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 321 § 1 k.wyb., gdyż nie nastąpił ustawowo wskazany moment do rozpoczęcia biegu terminu do jego wniesienia.
I NSW 353/20
I.M.M.B. (dalej: Wnoszący protest) 16 lipca 2020 r. wniósł protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP, w którym sformułował zarzuty naruszenia w czasie kampanii wyborczej art. 127 ust. 1, art. 128 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Konstytucja RP), art. 90 § 1, art. 126, art. 326 § 2, art. 327 Kodeksu wyborczego (dalej: k.wyb.) oraz popełnienia przestępstw z art. 231, art. 250, art. 250a § 2 Kodeksu karnego (dalej: k.k.). Wnoszący sformułował również zarzut nielegalności wyborów ze względu na ich niekonstytucyjny termin i zarzut dotyczący braku przedłużenia przez Państwową Komisję Wyborczą (dalej:

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt I NSW 43/20 POSTANOWIENIE Dnia 4 czerwca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Żmij (przewodniczący)‎SSN Paweł Czubik (sprawozdawca)‎SSN Adam Redzik w sprawie z protestu wyborczego M.D. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 czerwca 2020 r. postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu

UZASADNIENIE

M.D. w piśmie z 14 maja 2020 r. sformułował skargę w związku z wyborami prezydenckim, którą określił także jako „protest” przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jak i przeciwko ważności wyborów z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przez właściwy organ wyborczy przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów. Uzasadniając pismo wyjaśnił, że pozbawiono go czynnego prawa wyborczego i uniemożliwiono wybór Prezydenta RP w dniu 10 maja 2020 r., czym naruszono szereg przepisów, również prawa karnego.

W piśmie Skarżący domagał się wyłączenia spod orzekania „wszystkich osób”, które umieściły oświadczenie z 11 maja 2020 r. na stronie internetowej Sądu Najwyższego, przy czym nie sprecyzował kogo wniosek dotyczy. Skarżący zawiadamia również o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z art. 231 k.k., ale nie podaje kto konkretnie miałby się go dopuścić.Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej, przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, poinformował, że głosowanie w wyborach na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 10 maja 2020 r. nie odbyło się.

Stwierdził, że brak było możliwości głosowania oraz podstaw do sporządzenia i przekazania Marszałkowi Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Sądowi Najwyższemu sprawozdania z wyborów, zaś sam proces wyborczy dotyczący wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej został zakończony uchwałą PKW nr 129/2020 w sprawie stwierdzenia braku możliwości głosowania na kandydatów w wyborach Prezydenta RP. Państwowa Komisja Wyborcza wniosła o pozostawienie protestu bez rozpoznania z uwagi na brak podstawy do jego wniesienia. Prokurator Generalny, wniósł o pozostawienie protestu bez dalszego biegu.

Wskazał, iż nie spełnia on warunków określonych w art. 321 § 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684, ze zm.; dalej: k.wyb.), gdyż wybory nie odbyły się 10 maja 2020 r. co skutkowało tym, że nie podano wyników wyborów do publicznej wiadomości.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 129 ust. 2 w związku z ust. 1 Konstytucji RP, wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP na zasadach określonych w ustawie.Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta RP oraz warunki ważności tych wyborów określa Kodeks wyborczy.Według art. 321 § 1 k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą.

Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.Termin określony w art. 321 § 1 k.wyb. jest terminem zawitym. Zaczyna on biec od następnego dnia po publikacji w „Dzienniku Ustaw” obwieszczenia Państwowej Komisji Wyborczej o wynikach wyborów (zob. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 23 października 1995 r., III SW 8/95). Protest złożony przed podaniem wyniku wyborów na Prezydenta RP do publicznej wiadomości jest przedwczesny (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 20 września 2011 r., III SW 12/11, dotyczące terminu do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu).

Art. 322 § 1 k.wyb. stanowi z kolei, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu.Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy, należało uznać, że protest M.D. został wniesiony przed rozpoczęciem biegu terminu do jego wniesienia (tj. przed dniem ogłoszenia wyniku wyborów na Prezydenta RP), czyli z naruszeniem terminu przewidzianego w art. 321 § 1 k.wyb.Państwowa Komisja Wyborcza 10 maja 2020 r. podjęła uchwałę nr 129/2020 w sprawie stwierdzenia braku możliwości głosowania na kandydatów w wyborach Prezydenta RP.

W uchwale tej stwierdzono, że w wyborach Prezydenta RP zarządzonych na dzień 10 maja 2020 r. brak było możliwości głosowania na kandydatów, a okoliczność ta jest równoważna w skutkach z przewidzianym w art. 293 § 3 k.wyb. brakiem możliwości głosowania ze względu na brak kandydatów.W tej sytuacji, w związku z nieprzeprowadzeniem 10 maja 2020 r. głosowania na kandydatów w wyborach Prezydenta RP, Państwowa Komisja Wyborcza nie mogła dotychczas stwierdzić wyniku wyborów na Prezydenta RP (art. 317 § 1 k.wyb.), ani tym bardziej podać wyników głosowania i wyniku tych wyborów do publicznej wiadomości w formie obwieszczenia opublikowanego w „Dzienniku Ustaw” (art. 318 § 1 i 3 k.wyb.).

Oceny tej nie zmienia ogłoszenie 1 czerwca 2020 r. w „Dzienniku Ustaw”, poz. 967, uchwały PKW nr 129/2020 z 10 maja 2020 r. w sprawie stwierdzenia braku możliwości głosowania na kandydatów w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. W uchwale tej PKW nie podała bowiem wyników wyborów do publicznej wiadomości, czego wymaga art. 321 § 1 k.wyb. dla otwarcia terminu do wnoszenia protestów, ale stwierdziła okoliczności faktyczne w postaci braku możliwości głosowania na kandydatów w dniu 10 maja 2020 r. (§ 1). W świetle powyższego publikacja uchwały PKW nr 129/2020 z 10 maja 2020 r. w „Dzienniku Ustaw” nie prowadzi do otwarcia terminu do wnoszenia protestów.Oznacza to, że protest – jako wniesiony przed podaniem wyniku wyborów na Prezydenta RP do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą – jest przedwczesny.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb., pozostawił protest bez dalszego biegu.