I NSW 2255/20 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I NSW 2255/20 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ewa Stefańska (przewodniczący)‎SSN Paweł Czubik (sprawozdawca)‎SSN Marek Siwek w sprawie z protestów wyborczych G.K., P.R. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 lipca 2020 r.

1) w zakresie zarzutów protestów dotyczących odmowy wydania karty do głosowania po przedłożeniu zaświadczenia o prawie do głosowania wystawionego przez konsula Rzeczypospolitej Polskiej - wydać opinię, że zarzuty protestu są zasadne, lecz nie mają wpływu na wynik wyborów, 2) w pozostałym zakresie zarzuty protestów pozostawić bez dalszego biegu.

UZASADNIENIE

Wnoszący protest uzyskali zaświadczenia o prawie do głosowania wystawione przez konsula RP w R. i udali się zaświadczeniem tym do lokalu wyborczego w W. Przewodniczący obwodowej komisji wyborczej nr (...) w W. odmówił wydania im karty do głosowania argumentując, iż zaświadczenie wydane przez konsula RP jest niekompletne, pozbawione jest bowiem hologramu. Wnoszący protest wobec powyższego nie mogli zagłosować. Do protestów załączono kopie przedmiotowych zaświadczeń o prawie do głosowania wydanych przez konsula RP.Nadto, wnoszący protest wskazali, iż miało miejsce „naruszenie w czasie kampanii wyborczej przepisów Konstytucji, kodeksu wyborczego oraz przepisów karnych”, które miało „olbrzymi wpływ na wynik wyborów”.Prokurator Generalny oraz Państwowa Komisja Wyborcza zajmując stanowisko wyrazili pogląd, iż wniesiony protest wyborczy jest zasadny, lecz naruszenie przepisów nie miało wpływu na wynik wyborów.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 129 ust. 2 w zw. z ust. 1 Konstytucji RP, wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy oraz ustawie z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego. Protest w zakresie zarzutów dotyczących naruszenia w czasie kampanii wyborczej przepisów Konstytucji, kodeksu wyborczego oraz przepisów karnych należało pozostawić bez dalszego biegu.

Powody, dla których może być wniesiony protest określa art. 82 § 1 k.wyb. Zarzuty podniesione przez wnoszących protesty w tym zakresie nie wypełniają dyspozycji przepisu. Składający protesty nawet nie określili na czym polegały ich zdaniem naruszenia ani tym bardziej nie udowodnili, że stanowią przestępstwa przeciw wyborom określonego w rozdziale XXXI k.k. ani naruszenia przepisów k.wyb. dotyczących głosowania (przy czym należy zauważyć, że zgodnie z art. 2 u.wyb.2020 przepis ten zyskuje odpowiednie zastosowanie do tej ustawy).

Jeżeli chodzi natomiast o zarzut dotyczący odmowy wydania karty do głosowania po przedłożeniu zaświadczenia o prawie do głosowania wydanego przez konsula RP, z uwagi na brak hologramu na zaświadczeniu, to należy wskazać, że protest jest zasadny.Wzór i sposób wydania przez konsula RP zaświadczenia o prawie do głosowania określa § 11 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie spisu wyborców przebywających za granicą (Dz. U. z 2017, poz. 1130) wraz z załącznikiem nr 4. Ustęp 2 paragrafu 11 ww. rozporządzenia wskazuje, iż zaświadczenie zabezpiecza się przed sfałszowaniem przez umieszczenie w jego lewym górnym rogu odcisku pieczęci urzędowej przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego wydającego zaświadczenie używanej do tłoczenia w papierze, a w przypadku jej braku – odcisku pieczęci konsula używanej do tuszu.

Jednocześnie ustęp 3 stanowi: „Konsul opatruje zaświadczenie podpisem oraz pieczęcią urzędową przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego używaną do tuszu”. Przepisy te nie przewidują opatrywania zaświadczeń o prawie do głosowania wydawanych przez konsula RP hologramem. Hologramy takie w przypadku zaświadczeń konsularnych nie są wymagane innymi przepisami prawa, nie są także stosowane w praktyce konsularnej. Tym samym należy stwierdzić, że wydane przez konsula zaświadczenia były prawidłowe i powinny być przyjęte przez przewodniczącego obwodowej komisji wybiorczej stanowiąc podstawę do wydania kart do głosowania.Sytuacje opisane w protestach wynikały z nieprawidłowego zastosowania przepisów prawa przez przewodniczącego okręgowej komisji wyborczej.

W sprawach doszło do naruszenia prawa do głosowania składających protest. Zdarzenia te miały jednakże charakter incydentalny i nie miały wpływu na wynik wyborów.Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb. w zw. z 321 § 3 k. wyb. oraz na podstawie art. 323 §§ 1 i 2 k.wyb.