I NSW 10318/25 · Sąd Najwyższy

I NSW 10318/25 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący)‎SSN Marek Dobrowolski‎SSN Janusz Niczyporuk (sprawozdawca) w sprawie z protestu M.K.‎przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 czerwca 2025 r., postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. Marek Dobrowolski Oktawian Nawrot Janusz Niczyporuk

UZASADNIENIE

M.K. (dalej: „wnosząca protest”) pismem z 16 czerwca 2025 r. wniosła do Sądu Najwyższego protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP w wyborach zarządzonych na dzień 1 czerwca 2025 r. wyjaśniając, że wpisano ją na niewłaściwą listę wyborców podczas drugiej tury głosowania. Wnosząca protest podniosła, że jej stałe miejsce zamieszkania to K., a właściwa Komisja Wyborcza to KW nr […] w K. Podczas pierwszej tury wyborów posługując się aplikacją „mObywatel” zmieniła jednorazowo miejsce głosowania co było wyraźnie zapisane w aplikacji. Prokurator Generalny pismem z 25 czerwca 2025 r. w odpowiedzi na protest wniósł o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. Państwowa Komisja Wyborcza pomimo wezwania nie wniosła odpowiedzi ‎na protest.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie.Stosownie do art. 321 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”), wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Przedmiotem zarzutów protestu może być 1) popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, 2) naruszenie przepisów k.wyb. dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mające wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1 k.wyb.).Natomiast, zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb.

Przepis ten odsyła do treści całego art. 321 k.wyb., a zatem do wszystkich jego jednostek redakcyjnych, czyli również do § 3 określającego podstawowe warunki, którym protest wyborczy powinien odpowiadać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2015 r., III SW 59/15). Podstawą do uznania protestu wyborczego za niedopuszczalny i pozostawienia go bez dalszego biegu jest również brak interesu prawnego we wniesieniu protestu wyborczego, co ma miejsce w sytuacji, gdy sformułowane w nim zarzuty mają charakter abstrakcyjny i hipotetyczny, odnosząc się do sytuacji, których protestujący osobiście nie doświadczył (por. postanowienie z dnia 18 lipca 2019 r., I NSW 39/19 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 lipca 2020 r., I NSW 84/20).

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy stwierdza, że we wniesionym ‎w terminie proteście wyborczym wnosząca protest nie wskazała, do naruszenia których przepisów k.wyb. dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mającego wpływ na wynik wyborów lub do jakiego przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów, jej zdaniem doszło. Wnosząca protest nie wskazała nadto, że ewentualne naruszenie przepisów k.wyb. dotyczyło oddanego przez nią głosu, jak również ‎nie określiła, jaki miało to wpływ na wynik wyborów.

Należy zauważyć, że z uwagi na merytoryczną treść protest winien zostać pozostawiony bez dalszego biegu, albowiem pismo to nie spełnia warunków określonych w przepisach art. 321 § 1 k.wyb. w zw. z art. 82 § 1 k.wyb., tym samym nie odpowiada ustawowemu pojęciu zarzutów protestu wyborczego. Z treści protestu wynika, że wnosząca protest błędnie bowiem zrozumiała, że jednorazowa zmiana miejsca głosowania dotyczy tylko jednego terminu głosowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Marek Dobrowolski Oktawian Nawrot Janusz Niczyporuk [r.g.]