I KZ 5/26 · Sąd Najwyższy

I KZ 5/26 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński w sprawie D. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 marca 2026 r., zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 8 grudnia 2025 r., sygn. akt XVII Ka 612/23 o odmowie przywrócenia skazanemu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt XVII Ka 612/23, wraz z uzasadnieniem na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2024 r. odmówiono przyjęcia złożonego w dniu 8 kwietnia 2024 r. (data prezentaty Sądu Okręgowego w Poznaniu) wniosku skazanego D. S. o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt XVII Ka 612/23, wobec stwierdzenia, że został on wniesiony po terminie wskazanym w art. 422 § 1 k.p.k. Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł skazany. Postanowieniem z dnia 25 marca 2025 r., I KZ 10/25, Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu zażalenia skazanego, utrzymał zaskarżone zarządzenie w mocy, wskazując jednocześnie, że pismo skazanego zawiera również wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt XVII Ka 612/23.Sąd Okręgowy w Poznaniu, po rozpoznaniu zawartego w piśmie z dnia 8 kwietnia 2024 r. wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt XVII Ka 612/23, postanowieniem z dnia 8 grudnia 2025 r., XVII Ka 612/23, nie uwzględnił wniosku skazanego.Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skazany, przedstawiając w jego treści szereg ogólnych okoliczności, w tym odnoszących się do przebiegu postępowania sądowego, braku zapoznania się z treścią apelacji wniesionej przez jego obrońcę oraz konieczności wniesienia do Sądu Najwyższego kasacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich.

Ponadto skazany podniósł, że niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych „z uwagi iż obrońca […] podjął działania nie konsultując tego z oskarżonym.” W oparciu o przedstawioną argumentację wniósł o „przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sadu Okręgowego w Poznaniu XVII Wydział Karny odwoławczy o sygn. akt XVII Ka 612/23.”Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.Zażalenie skazanego D. S. nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 524 § 1 zd. 2 k.p.k., wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie odwoławczym, który je wydał, w terminie zawitym 7 dni od daty jego ogłoszenia, a jeżeli ustawa przewiduje doręczenie orzeczenia, od daty jego doręczenia.

W świetle art. 126 § 1 k.p.k., warunkiem formalnym wniosku o przywrócenie terminu jest wykazanie, że niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych oraz złożenie tego wniosku w terminie 7 dni od daty ustania przeszkody, która uniemożliwiała dokonanie określonej czynności w ustawowym terminie. Warunkiem formalnym jest również dopełnienie czynności, która miała być w terminie wykonana. Ciężar wykazania przyczyn niedotrzymania terminu zawitego spoczywa na stronie, która wnosi o jego przywrócenie.Przede wszystkim należy podzielić stanowisko Sądu Okręgowego, że skazany nie wykazał, aby uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych.

Wyrok w przedmiotowej sprawie zapadł w dniu 20 lipca 2023 r., przy czym skazany znał termin rozprawy odwoławczej i miał realną możliwość zainteresowania się treścią orzeczenia. Co więcej, jak sam podniósł, administracja zakładu karnego poinformowała go o treści zapadłego wyroku już w dniu 24 lipca 2023 r., a zatem od tej daty posiadał on wiedzę o orzeczeniu, podczas gdy wniosek o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku złożył dopiero w dniu 4 kwietnia 2024 r. W tych zatem okolicznościach wykluczone jest ustalenie, jakoby uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych.

Podnieść również należy, że skazany nie podjął nawet najmniejszej próby wykazania, że zaskarżone orzeczenie Sądu Okręgowego jest obarczone jakąkolwiek wadą. Zamiast tego całą przedstawioną argumentację koncentruje na okolicznościach nieistotnych dla oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia. Formułowanie bowiem twierdzeń o braku złożenia osobistej apelacji oraz podejmowaniu przez obrońcę działań bez konsultacji ze skazanym (przy czym niedotyczących kwestii wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku), a nadto powoływanie innych ogólnych okoliczności, w tym odnoszących się do możliwości złożenia kasacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich, zupełnie mija się z podstawami uzasadniającymi wystąpienie przyczyn od strony niezależnych w rozumieniu art. 126 § 1 k.p.k.Konkludując, stwierdzić należy, że w realiach przedmiotowej sprawy skazany nie uprawdopodobnił tego, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło z przyczyny od niego niezależnej.

Z tego względu Sąd Najwyższy nie stwierdził, aby Sąd Okręgowy wydając zaskarżone postanowienie dopuścił się uchybienia, które mogłoby podważyć prawidłowość jego rozstrzygnięcia.W tej sytuacji Sąd Najwyższy uznał, że przedmiotowe zażalenie nie jest zasadne, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonego postanowienia. [J.J.][a.ł] ‎