I KO 32/23 · Sąd Najwyższy

I KO 32/23 POSTANOWIENIE Dnia 22 czerwca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie F. Ś., oskarżonego z art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu,‎w dniu 22 czerwca 2023 r.,‎inicjatywy przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawartej w postanowieniu Sądu Okręgowego w Opolu‎z dnia 13 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII Ka 336/23, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi Okręgowemu w Częstochowie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Opolu wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy znajdującej się na etapie postępowania odwoławczego innemu sądowi równorzędnemu, co miałoby być podyktowane tym, że oskarżony jest osobą najbliższą (dziadkiem) dla jednego z sędziów orzekających w Sądzie właściwym miejscowo do rozpoznania środków odwoławczych. Sędzia P. D. orzeka w (…) tegoż Sądu, nadto w rozpatrywanej sprawie posiada status świadka. Ta okoliczność ma znaczenie przesądzające dla wystąpienia przesłanki określonej w art. 37 k.p.k. w postaci dobra wymiaru sprawiedliwości, uzasadniającego zmianę właściwości sądu w tym trybie.

Jednocześnie zauważono, że podstawę do tego rodzaju czynności procesowej dostrzegł również prokurator, wskazując w apelacji, że sprawa powinna zostać przekazana innemu sądowi, spoza właściwości Sądu Okręgowego w Opolu - w celu realizacji gwarancji bezstronności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Inicjatywa Sądu Okręgowego w Opolu okazała się zasadna. Przesłanka dobra wymiaru sprawiedliwości, o której mowa w art. 37 k.p.k., równoznaczna jest między innymi z dbałością o jego wizerunek w odbiorze społecznym. Jeżeli zachodzą w sprawie okoliczności, które czynią realną obawę o negatywny odbiór działalności orzeczniczej sądu właściwego miejscowo, przekazanie sprawy w trybie powyższego przepisu okazuje się niezbędnym instrumentem mającym tego rodzaju implikacjom zapobiegać.

Okoliczności przedstawione przez Sąd właściwy miejscowo uzasadniały zastosowanie instytucji określonej w art. 37 k.p.k. Zaistniała bowiem podstawa do uznania, że w przypadku pozostawienia sprawy w gestii tego Sądu dobro wymiaru sprawiedliwości mogłoby zostać narażone na szwank. Fakt, że sprawa dotyczy przestępstwa popełnionego przez osobę należącą do kręgu najbliższych jednego z sędziów orzekających w tym Sądzie, który dodatkowo jest świadkiem w sprawie, niewątpliwie generuje realne obawy o właściwy społeczny odbiór działalności orzeczniczej Sądu właściwego miejscowo.

W takich uwarunkowaniach nie da się wszakże wykluczyć ewentualnych spekulacji, zakładających że względami mającymi wpływ na treść orzeczenia byłyby kryteria inne, aniżeli merytoryczne. W celu zapobieżenia tego rodzaju potencjalnym opiniom, niewątpliwie nie pozostającym bez negatywnego wpływu na rozumiane w sposób określony wyżej pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości, zasadne stało się skorzystanie z instytucji określonej w art. 37 k.p.k., sprowadzającej się do zmiany właściwości miejscowej sądu. W konsekwencji sprawę przekazano do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi Okręgowemu w Częstochowie.

D. P.[ms]