I KK 93/20 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I KK 93/20 POSTANOWIENIE Dnia 9 lipca 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie E. M. skazanego z art. 190a § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 lipca 2020 r., kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt VIII Ka (…), zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 25 stycznia 2019 r., sygn. akt III K (…) na podstawie art. 531 § 1 w zw. z art. 530 § 2 i art. 429 § 1 k.p.k. postanowił:

1. pozostawić kasację bez rozpoznania;

2. zasądzić od skazanego na rzecz oskarżycielek posiłkowych M. K. i I. C. kwoty po 300 zł;

3. nie uwzględnić wniosku obrońcy o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie kasacji;

4. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIEWyrokiem z dnia 25 stycznia 2019 r. Sąd Rejonowy w B. uznał E. M. za winnego przestępstwa z art. 190a § 1 k.k. w zb. z art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., z wymierzeniem mu za to kary 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz przestępstwa z art. 190a § 1 k.k., za co skazał go na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Nadto, wyrokiem tym wymierzono oskarżonemu karę łączną roku pozbawienia wolności, której wykonanie zawieszono na okres próby wynoszący 3 lata, a także zobowiązano oskarżonego do powstrzymania się od przebywania na terenie nieruchomości należących do I.

C. i M. K. , powstrzymania się od zbliżania się do nich na odległość mniejszą niż 10 metrów oraz powstrzymania się od kontaktowania się z nimi w formie bezpośredniej. Wreszcie, orzeczono o kosztach sądowych.Po rozpoznaniu apelacji oskarżonego i jego obrońcy, Sąd Okręgowy w B. , wyrokiem z dnia 20 grudnia 2019 r., zmienił zaskarżony wyrok w stosunku do E. M. w ten sposób, że: uchylił rozstrzygnięcie o karze łącznej roku pozbawienia wolności; wyeliminował w opisie drugiego z przypisanych mu wyrokiem Sądu Rejonowego czynów określone stwierdzenia, z obniżeniem kary za ten czyn do 3 miesięcy pozbawienia wolności; wymierzył oskarżonemu karę łączną 9 miesięcy pozbawienia wolności; orzeczony obowiązek powstrzymania się od zbliżania się przez oskarżonego do I.

C. i M. K. określił na odległość nie mniejszą niż 50 metrów (pkt II); utrzymując w pozostałym zakresie wyrok w stosunku do E. M. w mocy (pkt III) oraz orzekł o kosztach sądowych. Z kasacją od tego wyroku wystąpił obrońca skazanego. Zarzucił w niej obrazę przepisów prawa materialnego i procesowego, a to:

a) art. 434 § 1 k.p.k., b) art. 457 § 3 w zw. z art. 437 § 1 k.p.k., c) art. 433 § 2 w zw. z art. 447 § 1 i art. 457 § 1 k.p.k. w zw. z art. 6 EKPCz i art. 45 w zw. z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP, a także d) art. 45 Konstytucji RP i art. 6 EKPCz. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i „przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania w zaskarżonym zakresie”, a także o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skazanemu z urzędu.W odpowiedzi na tę kasację, pełnomocnik oskarżycielek posiłkowych wniósł m.in. o pozostawienie jej bez rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja ta okazała się niedopuszczalna z mocy ustawy.Zgodnie bowiem z art. 523 § 2 k.p.k., kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.

Ograniczenie to nie dotyczy jedynie wypadku, gdy kasacja strony została wniesiona z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.). W sprawie niniejszej obrońca wniósł kasację od wyroku, którym orzeczono wobec oskarżonego karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Jak wskazano już na wstępie, rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego zawarte w pkt III jego wyroku sprowadzało się bowiem do utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku w stosunku do E. M. „w pozostałym zakresie”, a więc poza zmianami dokonanymi w pkt II.

Oznacza to m.in., że utrzymano w mocy rozstrzygnięcie o warunkowym zawieszeniu wykonania kary łącznej zawarte w wyroku Sądu Rejonowego.Wobec tego, że skarżący nie powołał się przy tym na uchybienie z kręgu bezwzględnych przyczyn odwoławczych, kasacja ta w ogóle nie powinna zostać przyjęta. Skoro jednak skargę tę wadliwie przyjęto, Sąd Najwyższy – stosownie do art. 531 § 1 zd. I w zw. z art. 530 § 2 i art. 429 § 1 in fine k.p.k. - zobligowany był do pozostawienia jej bez rozpoznania. Natomiast na podstawie art. 637a w zw. z art. 637 § 1 w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. obciążono skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

Na uwzględnienie nie zasługiwał ponadto wniosek obrońcy z urzędu o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji w niniejszej sprawie. Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał już w swych orzeczeniach, że sporządzenie i wniesienie niedopuszczalnego nadzwyczajnego środka zaskarżenia przez obrońcę z urzędu nie daje podstawy do przyznania wynagrodzenia za taką czynność, albowiem Skarb Państwa nie może ponosić finansowych skutków podejmowania przez podmiot fachowy czynności prawnie niedopuszczalnych (por. np. postanowienia SN: z dnia 17 lutego 2005 r., IV KK 418/04, z dnia 24 kwietnia 2007 r., IV KK 98/07, czy z dnia 28 listopada 2012 r., III KK 313/12).

Zasądzono natomiast od skazanego na rzecz oskarżycielek posiłkowych M. K. i I. C. stosowne kwoty z uwagi na zasadny wniosek ich pełnomocnika w tym zakresie.Z tych wszystkich względów orzeczono, jak na wstępie.