I KK 86/23 · Sąd Najwyższy

I KK 86/23 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 maja 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Andrzej Tomczyk‎SSN Paweł WilińskiProtokolant Jolanta Włostowska w sprawie M.K., wobec którego warunkowo umorzono postępowanie o przestępstwo z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 maja 2023 r,. w trybie art. 535 § 5 k.p.k., kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na niekorzyść oskarżonego od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Kędzierzynie-Koźlu z dnia 6 kwietnia 2022 r., sygn. akt II K 39/22, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIESąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu, wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2022 r., sygn. akt II K 39/22, wydanym po rozpoznaniu sprawy M.K. oskarżonego o to, że w dniu 10 listopada 2021 r. w K. (woj. […]), wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, posiadał substancję psychotropową w postaci amfetaminy o masie 2,9838 grama oraz środek odurzający w postaci suszu ziela konopi innych niż włókniste o masie 0,1447 grama, tj. o przestępstwo z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, orzekł następująco:1. ustalając, iż oskarżony M.K. dopuścił się zarzuconego mu, a opisanego wyżej przestępstwa z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii posiadania mieszaniny amfetaminy z kofeiną oraz suszu ziela konopi innych niż włókniste, na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. warunkowo umorzył postępowanie karne przeciwko oskarżonemu o ten czyn, na okres próby wynoszący rok;2. na podstawie art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa zabezpieczonych do sprawy jako dowody rzeczowe, w ilości pozostałej po badaniach laboratoryjnych: substancji psychotropowej w postaci mieszaniny amfetaminy z kofeiną i środka odurzającego w postaci ziela konopi innych niż włókniste, wskazanych w wykazie dowodów rzeczowych nr […] pozycje od 1 do 3, dołączonym na k. 47 akt sprawy, zarządzając jednocześnie ich zniszczenie;3. na podstawie art. 67 § 3 k.k. orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 1.000,00 zł - na cele zapobiegania i zwalczania narkomanii - na rzecz P. Zarząd Główny w W.;4. na podstawie art. 627 k.p.k. w zw. z art. 629 k.p.k. i art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w kwocie 695,00 zł, w tym opłatę w kwocie 100,00 zł.Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu 14 kwietnia 2022 r..Z kasacją na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. skierowaną na niekorzyść oskarżonego wystąpił Prokurator Generalny.

Skarżący zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 66 § 1 k.k., polegające na warunkowym umorzeniu postępowania karnego przeciwko M.K. o czyn z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w sytuacji, gdy wymieniony na mocy prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Kędzierzynie-Koźlu z dnia 17 marca 2022 r. o sygn. II K 3/22, był już wcześniej skazany za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., co oznaczało, że niedopuszczalne było zastosowanie wobec ww. instytucji warunkowego umorzenia postępowania, z uwagi na brak określonej w tym przepisie przesłanki uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne.Podnosząc powyższy zarzut, skarżący wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Kędzierzynie-Koźlu, do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył co następuje.Kasację należało uznać za zasadną w stopniu wymaganym przepisem art. 535 § 5 k.p.k.

Umożliwiło to uwzględnienie nadzwyczajnego środka zaskarżenia w całości na posiedzeniu bez udziału stron.Zgodnie z danymi o karalności z dnia 20 stycznia 2022 r., które zostały uzyskane na etapie postępowania przygotowawczego, M.K. nie figurował w kartotece karnej Krajowego Rejestru Karnego jako osoba karana. Podobne oświadczenie ww. złożył w trakcie przesłuchania w charakterze podejrzanego w dniu 25 stycznia 2022 r.. Jednakże w dniu 17 marca 2022 r.. Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu wydał za sygn. akt II K 3/22 wyrok skazujący ww. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., który to wyrok uprawomocnił się w dniu 25 marca 2022 r.

Tym samym stwierdzić należy, iż w dniu wydania wyroku przez Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu za sygn. akt II K 39/22, tj. 6 kwietnia 2022 r. M.K. był już osobą karaną za umyślne przestępstwo. Fakt ten pozostał poza polem uwagi Sądu meriti.Wcześniejsza karalność za przestępstwo umyślne stanowi przeszkodę w możliwości skorzystania z dobrodziejstwa warunkowego umorzenia postępowania karnego, co jasno wynika z art. 66 § 1 k.k. Warunek ten ma charakter obiektywny oraz bezwzględny i nie zależy od stanu wiedzy sądu rozpoznającego sprawę (zob. wyrok SN z 20.10.2020 r., IV KK 637/19).

Chodzi przy tym o niekaralność za przestępstwo umyślne w dacie orzekania o warunkowym umorzeniu postępowania, a nie w dacie popełnienia zarzuconego mu przestępstwa (zob. wyrok SN z 22.12.2021 r., III KK 319/21).Tym samym nie budzi wątpliwości, że Sąd meriti dopuścił się naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 66 § 1 k.k. Naruszenie to miało charakter rażący i w sposób istotny wpłynęło na treść prawomocnego orzeczenia, skoro wydanie wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne w stosunku do osoby uprzednio karanej za popełnienie przestępstwa umyślnego nie jest prawnie dopuszczalne.

Ponieważ spełnione zostały obie przesłanki z art. 523 § 1 k.p.k. wymagane do uwzględnienia wywiedzionej na niekorzyść oskarżonego kasacji, zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu a sprawa – przekazaniu Sądowi meriti do ponownego rozpoznania.Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Rejonowy będzie miał w polu zainteresowania przedstawione wyżej uwagi i zapatrywania Sądu Najwyższego i wyda orzeczenie respektujące m.in. relewantne uregulowania materialnoprawne. Z tych wszystkich względów orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.(J.D.)