I KK 37/24 · Sąd Najwyższy

I KK 37/24 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący)‎SSN Jerzy Grubba‎SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca)Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie Z. R. ,‎skazanego z art. 207 § 1 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 marca 2024 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego,‎od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 18 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 572/23, 1) uchyla pkt V zaskarżonego wyroku w zakresie, w jakim nie określono okresu, na który orzeczono środek karny i sprawę w tej części przekazuje Sądowi Rejonowemu w Kłodzku do ponownego rozpoznania;

2) obciąża Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIEWyrokiem Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 18 grudnia 2023 r. (sygn. akt II K 572/23) Z. R. został uznany winnym czynu z art. 207 § 1 k.k., z który wymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym jej zwieszeniem na okres próby 3 lat. Oskarżony został zobowiązany do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Oddano go także pod dozór kuratora sądowego, a także na podstawie art. 41a § 1 k.k. orzeczono wobec niego zakaz kontaktowania się i zbliżania do pokrzywdzonej na odległość nie mniejszą niż 50 metrów oraz nakazu opuszczenia mieszkania zajmowanego z pokrzywdzoną.

Wyrok uprawomocnił się bez zaskarżenia. Kasację na korzyść skazanego od tego orzeczenia w trybie art. 521 § 1 k.p.k. wniósł Prokuratora Generalnego, zarzucając wyrokowi „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2b i 2e k.k., polegające na orzeczeniu wobec oskarżonego Z.R. środków karnych w postaci zakazu kontaktowania się i zbliżania się do pokrzywdzonej Z. R. 1 na odległość mniejszą niż 50 metrów oraz nakazu opuszczenia mieszkania zajmowanego z pokrzywdzoną bez wskazania okresów obowiązywania tych środków, podczas gdy przepis art. 43 § 1 k.k. wskazuje, że zakazy wymienione w art. 39 pkt 2 - 2b k.k. orzeka się w latach, od roku do lat 15, a nakaz określony w art. 39 pkt 2e k.k. orzeka się w latach, od roku do lat 10, co obliguje sąd do określenia czasookresu obowiązywania środków karnych.” Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Kłodzku do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Kasacja okazała się zasadna. Podzielić należy pogląd wyrażony przez Prokuratora Generalnego, że pominiecie wskazania czasu trwania nałożonych na sprawcę zakazu kontaktowania się z pokrzywdzoną i nakazu opuszczenia mieszkania stanowi rażące naruszenie prawa materialnego. W istocie taki brak prowadziłby albo do uznania, że zakaz/nakaz obowiązuje bezterminowo. Jednak jest to element, który wpływa na ogólną ocenę całościowej surowości reakcji karnej wobec sprawcy, wobec czego nie można przyjąć tego rodzaju domniemania, gdyż stałoby ono w sprzeczności z istotą orzekania środków karnych i sprzeczne z treścią Kodeksu karnego.

Sąd oceniając potrzebę w zakresie prewencji oraz konieczności ograniczenia praw i wolności oskarżonego zobowiązany jest do precyzyjnego ustalenia intensywności reakcji karnej. Orzeczone środki karne mogą trwać 10 lat (w przypadku nakazu opuszczenia lokalu) i 15 lat (w przypadku zakazu zbliżania i kontaktowania), co obliguje sąd do wskazania konkretnych ram czasowych tych środków. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. [J.J.][ał]