I KK 305/24 · Sąd Najwyższy

I KK 305/24 POSTANOWIENIE Dnia 28 sierpnia 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie W. F. skazanego z art. 286 § 1 k.k. i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu bez udziału stron wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, w przedmiocie wstrzymania wykonania postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej, na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k. postanowił 1. wstrzymać z urzędu wykonanie punktu V wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 3 lutego 2020 r., sygn. II K 283/18 odnośnie do skazanego W. F., tj. w zakresie zaskarżonym kasacją Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść;

2. uwzględnić wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich i wstrzymać wykonanie postanowienia Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej wobec W. F., utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22. UZASADNIENIEWyrokiem Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 3 lutego 2020 r., sygn. II K 283/18, W. F. został skazany za czyn z art. 286 § 1 k.k. i inne na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podst. art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawieszono na okres próby 2 lat.

Na podst. art. 46 § 1 k.k. na skazanego nałożono także, solidarnie z innymi osobami, obowiązek naprawienia szkody w wysokości 11.539,61 złotych. W stosunku do W. F. postanowieniem Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 zarządzono wykonanie uprzednio warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności z powodu nierealizowania nałożonego ww. wyrokiem obowiązku naprawienia szkody. Karę tę skazany zaczął odbywać od dnia 5 kwietnia 2024 roku, przy czym na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w Sosnowcu z dnia 25 lipca 2024 roku, sygn.

VI Kow 853/24, w systemie dozoru elektronicznego. Kasację od powyższego wyroku na korzyść skazanego odnośnie do nałożonego obowiązku naprawienia szkody wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, formułując jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. jest odstępstwem od zasady bezzwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (art. 9 k.k.w.), przy czym wstrzymaniu może ulec tak zaskarżone orzeczenie, jak i inne, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji.

Zastosowanie wspomnianej instytucji może jednak nastąpić tylko wyjątkowo. Kontrola kasacyjna dotyczy bowiem prawomocnego wyroku, a więc objętego domniemaniem prawidłowości ustaleń i trafności rozstrzygnięć w nim zawartych. Szczególne uprawnienie sądu kasacyjnego wynikające z art. 532 k.p.k. wymaga więc potwierdzenia, że w sprawie zaistniały szczególne, nadzwyczajne względy nakazujące pozbawienie w tym trybie prawomocnego wyroku atrybutu wykonalności. Powodem ku temu może być zasadność argumentacji przedstawionej na poparcie zarzutów kasacji, stwarzająca wysokie prawdopodobieństwo wydania orzeczenia kasatoryjnego, bądź też okoliczności podlegające uwzględnieniu przez sąd kasacyjny z urzędu.

Okoliczności tego rodzaju muszą być jednak wyraźnie dostrzegalne w wyniku wstępnego zbadania sprawy, skoro procedowanie w oparciu o art. 532 k.p.k. następuje przed rozpoznaniem kasacji – i takie w niniejszej sprawie zaistniały. W wyniku wstępnej analizy kasacji dostrzeżono bowiem znaczne prawdopodobieństwo uwzględnienia sformułowanego weń zarzutu. Nie przesądzając więc ostatecznego efektu wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich kasacji, która dopiero będzie przedmiotem merytorycznego rozpoznania, Sąd Najwyższy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie istnieje realna możliwość uwzględnienia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w związku z prawdopodobieństwem zaistnienia uchybienia wskazanego w kasacji, tzn. rażącego naruszenia normy przewidzianej w art. 415 k.p.k.

Już jego wstępna analiza wskazuje bowiem, iż wykonywanie wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach w zakresie zaskarżanego kasacją punktu V rozstrzygnięcia (obowiązku naprawienia szkody), a w konsekwencji postanowienia Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., mocą którego zarządzono wykonanie uprzednio warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, może spowodować nieodwracalne skutki związane z jej wykonaniem, choć realizowanej obecnie w systemie dozoru elektronicznego. Odbywanie przez W. F. kary pozbawienia wolności orzeczonej pierwotnie z warunkowym zawieszeniem jej wykonania powodowane jest bowiem wyłącznie nierealizowaniem nałożonego na niego ww. wyrokiem obowiązku (k. 537-538 akt sprawy), którego to rozstrzygnięcia trafność jest kwestionowana kasacją.

Z tych względów należało przyjąć, że w sprawie zaktualizowały się wcześniej omówione podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. w zakresie powyżej wskazanym.[PGW][ms] ‎