I KK 269/25 · Sąd Najwyższy

I KK 269/25 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 października 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Stankiewicz w sprawie P. S. (S.) ukaranego z art. 119 § 1 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w., w dniu 31 października 2025 r., kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść ukaranego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Szamotułach z dnia 26 kwietnia 2024 r., sygn. akt II W 295/24, 1. na podstawie art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. w zw. z art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i umarza postępowanie;

2. kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Szamotułach z dnia 26 kwietnia 2024 r., sygn. akt II W 295/24, obwiniony P. S. został uznany za winnego tego, że w dniu 10 stycznia 2024 r. o godz. 14:11 w sklepie R. w M., przy ul. R. 1 dokonał kradzieży wody toaletowej D. o wartości 174,99 zł na szkodę R. SDP Sp. z o.o., tj. czynu z art. 119 § 1 k.w. i za to, na podstawie tego przepisu, wymierzono mu grzywnę w kwocie 300 zł. Ponadto, orzeczono - na podstawie 119 § 4 k.w. - obowiązek zapłaty równowartości skradzionego mienia w kwocie 174,99 zł na rzecz R.

Sp. z o.o., a także rozstrzygnięto w przedmiocie kosztów sądowych. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia w dniu 11 czerwca 2024 r.Kasację od ww. prawomocnego wyroku nakazowego wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, zaskarżając go w całości, na korzyść P. S. . Zarzucił mu: rażące naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., polegające na ukaraniu obwinionego P. S. zaskarżonym wyrokiem nakazowym za czyn z art. 119 § 1 k.w., popełniony w dniu 10 stycznia 2024 r. o godz. 14:11 w sklepie R. w M. przy ul.

R.1, pomimo tego, że postępowanie dotyczące tego samego czynu popełnionego przez obwinionego w tym samym dniu i miejscu, na szkodę tego samego pokrzywdzonego zostało już wcześniej wszczęte i prowadzone było przed Sądem Rejonowym w Szamotułach pod sygn. akt II W 93/24, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich jest w całości oczywiście zasadna i dlatego mogła być uwzględniona na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.).

Słusznie podnosi bowiem skarżący, że wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Szamotułach z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt II W 93/24, P. S. został uznany za winnego tego, że w dniu 10 stycznia 2024 r. około godziny 14:11 w M. na ulicy R. 1 w sklepie „R. ” dokonał kradzieży artykułu perfumeryjnego ogólnej wartości 174,99 złotych na szkodę „R. ” Sp. z o.o. w Ł., tj. czynu z art. 119 § 1 k.w. i za to na podstawie powołanego przepisu, wymierzono mu grzywnę w kwocie 300 zł. Ponadto, orzeczono - na podstawie art. 119 § 4 k.w. - obowiązek zapłaty równowartości ukradzionego mienia poprzez zapłatę na rzecz „R.

Sp. z o.o. w Ł. kwoty 174,99 zł. Powyższy wyrok nakazowy uprawomocnił się w dniu 8 maja 2024 r.W konsekwencji zaskarżony niniejszą kasacją wyrok nakazowy zapadł z rażącym naruszeniem przepisów wskazanych w kasacji, a P. S. został dwukrotnie ukarany za ten sam czyn. W realiach niniejszej sprawy, biorąc pod uwagę kryteria podmiotowo-przedmiotowe, nie budzi bowiem żadnych wątpliwości okoliczność, że oba postępowania, toczące się w sprawach o sygn. akt II W 93/24 jak i II W 295/24, odnosiły się do tej samej osoby obwinionego P. S. , a przedmiotem oceny sądów był ten sam czyn, który miał zostać popełniony w tym samym miejscu i czasie, na szkodę tego samego pokrzywdzonego.

Co istotne przy tym, najpierw wszczęto postępowanie, o wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., w sprawie o sygn. akt II W 93/24 (w dniu 22 lutego 2024 r.) i wydano w dniu 4 kwietnia 2024 r. wyrok nakazowy, który uprawomocnił się w dniu 8 maja 2024 r. Zarówno zatem wszczęcie w dniu 15 kwietnia 2024 r. kolejnego postępowania o wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., w sprawie o sygn. akt II W 295/24, jak i wydanie w dniu 26 kwietnia 2024 r. przez Sąd Rejonowy w Szamotułach kolejnego wyroku nakazowego, nastąpiło pomimo istnienia negatywnej przesłanki procesowej określonej w art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. w postaci lis pendens, co w efekcie skutkowało wystąpieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.

Zgodnie bowiem z treścią art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, jeżeli postępowanie co do tego samego czynu obwinionego zostało prawomocnie zakończone lub wcześniej wszczęte, toczy się.W świetle przedstawionych powyżej realiów wniesiona na korzyść obwinionego kasacja uznana została za oczywiście zasadną. W tym stanie rzeczy należało postąpić zgodnie z wnioskiem kasacji, tj. uchylić zaskarżony wyrok nakazowy i umorzyć postępowanie wobec P. S. (art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.), zaś kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa (art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.).Z tych względów Sąd Najwyższy, orzekł jak w sentencji wyroku. [J.J.][a.ł] ‎