I KK 142/24 · Sąd Najwyższy
Legislator summary
AI generatedI KK 142/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Małgorzata GierszonSSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 23 lipca 2024 r., sprawy M. K.obwinionego z art. 10 ust. 1 w zw. z art. 5 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni, z powodu kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść, od postanowienia Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VII Kz (w) 95/24, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego we Wschowie z dnia 19 stycznia 2024 r., sygn. akt II W 13/24, uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego we Wschowie i sprawę obwinionego M.
Legislator headnote
AI generatedart. 5 § 1 pkt 1 k.p, art. 433 § 2 k.p.k, art. 109 § 2 k.p, art. 107 § 3 k.p, art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k, art. 535 § 5 k.p.k; I KK 142/24 · Sąd Najwyższy: W tym kontekście Sąd ad quem podkreślił, iż wskazany przepis nie zawiera ograniczenia, że prowadzona dodatkowa działalność miałaby być działalnością wiodącą lub przeważającą, o czym mowa w tym samym art. 6 ust. 1 pkt 2, 5, 6, 7, 28. 29 i 30 tej ustawy, a co za tym idzie bez znaczenia pozostaje kwestia generowania przychodu. Jak trafnie stwierdza Prokurator Generalny, Sąd Okręgowy w Zielonej Górze zaniechał ustosunkowania się do zarzutu oraz argumentacji podniesionej przez oskarżyciela publicznego, jedynie lakonicznie stwierdzając, że zażalenie oskarżyciela nie zasługuje na uwzględnienie (k. 75).
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
I KK 142/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Małgorzata GierszonSSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 23 lipca 2024 r., sprawy M. K.obwinionego z art. 10 ust. 1 w zw. z art. 5 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni, z powodu kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść, od postanowienia Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VII Kz (w) 95/24, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego we Wschowie z dnia 19 stycznia 2024 r., sygn. akt II W 13/24, uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego we Wschowie i sprawę obwinionego M.
K. przekazuje temu Sądowi do ponownego rozpoznania UZASADNIENIEM. K. został obwiniony o to, że jako osoba reprezentująca pracodawcę - Prezes Zarządu A. Sp. z o.o. z siedzibą w W., przy ul. […], w dniu 26 listopada 2023 r., tj. w niedzielę, w W., powierzył wykonywanie pracy 8 pracownikom oraz 2 zleceniobiorcom, tj. o wykroczenie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni (k. 2).Sąd Rejonowy we Wschowie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2024 r., sygn. akt II W 3/24, działając na podstawie art. 5 § 1 pkt 1 k.p.w., umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie (k. 59).Państwowa Inspekcja Pracy - Okręgowy Inspektorat Pracy w Z., jako oskarżyciel, zaskarżyła to postanowienie w całości, wskazując na obrazę przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania (k. 63-65).Po rozpoznaniu tego zażalenia Sąd Okręgowy w Zielonej Górze postanowieniem z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VII Kz (w) 95/24, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie (k. 74-75).Od wyżej wymienionego postanowienia Sądu Okręgowego w Zielonej Górze kasację złożył Prokurator Generalny.
Zaskarżył to postanowienie w całości, na niekorzyść obwinionego M. K.. Zarzucił w kasacji rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w. oraz art. 107 § 3 k.p.w. w zw. z art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 32 § 2 i § 5 k.p.w., polegające na przeprowadzeniu nieprawidłowej kontroli odwoławczej, co skutkowało wydaniem przez Sąd Okręgowy w Zielonej Górze niezasadnego orzeczenia utrzymującego w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego we Wschowie, mocą którego na podstawie art. 5 § 1 pkt 1 k.p.w. umorzono postępowanie w sprawie przeciwko M.
K. obwinionemu o popełnienie czynu kwalifikowanego z art 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, wobec uznania, iż obwiniony nie popełnił zarzucanego mu czynu, w wyniku niesłusznego podzielenia przez Sąd ad quem, wyrażonego przez Sąd meriti błędnego, rażąco naruszającego przepis art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni poglądu, iż przedsiębiorca wykonujący jednocześnie usługi w zakresie kultury jest uprawniony do nieograniczonego cyt. ,,handlu w dni objęte powszechnym zakazem, albowiem nie sposób twierdzić, że nie zostały spełnione wymogi określone w art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, tylko z tego powodu, że działalność handlowa jest prowadzona równolegle z działalnością kulturalną, skoro ustawodawca nie zdefiniował pojęcia „zakładu prowadzącego działalność w zakresie kultury" oraz w odniesieniu do tego wyjątku nie wprowadził pojęcia „działalności przeważającej nad działalnością handlową", podczas gdy należyta ocena podniesionego w zażaleniu oskarżyciela zarzutu oraz przywołanej na jego poparcie argumentacji wskazującej na obrazę prawa materialnego, a mianowicie art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, zwłaszcza w świetle rezultatu wykładni językowej tego przepisu dowodzącej, że zakaz handlu nie obowiązuje wprawdzie w placówkach handlowych, jednakże wyłącznie mieszczących się w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku, winna prowadzić Sąd ad quem do konstatacji, iż zachowanie obwinionego, polegające na utworzeniu, na wyodrębnionej powierzchni sklepu prowadzonego pod szyldem I.
„Klubu Czytelnika,” nie zniosło ustawowego zakazu powierzenia pracy w tzw. niehandlowe niedziele pracownikom tej placówki handlowej i realizowało znamiona wykroczenia z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, gdzie jednocześnie Sąd ad quem nie ustosunkował się w sposób należyty do takiego postąpienia i poprzestał jedynie na uznaniu, iż dokonana przez Sąd meriti wykładnia art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, jest prawidłowa, a w konsekwencji tego wskazana w zażaleniu oskarżyciela interpretacja przywołanej normy prawnej jest błędna.
Podnosząc ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Sądu Rejonowego we Wschowie i przekazanie sprawy temu Sądowi do rozpoznania w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w rozumieniu art. 535 § 5 k.p.k., gdyż trafnie wskazuje Prokurator Generalny, iż zaskarżone kasacją postanowienie Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VII Kz (w) 95/24, zapadło z rażącym naruszeniem prawa procesowego, opisanym w zarzucie kasacji.Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że obwiniony M.
K. pełni funkcję Prezesa Zarządu A. Sp. z o.o. z siedzibą w W., przedmiotem działalności której jest prowadzona - pod szyldem I. - sprzedaż detaliczna w sklepach z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych. Spółka dokonała rozszerzenia zakresu prowadzonej działalności o działalność w zakresie kultury i po wygospodarowaniu na terenie sklepu miejsca, w którym osoby zainteresowane mogły zapoznać się z dostępnymi publikacjami, uruchomiła „Klub Czytelnika”. Niekwestionowanym jest również, iż w określony dzień, wskazany w treści wniosku o ukaranie, tj. 26 listopada 2023 r., przypadający na tzw. niehandlową niedzielę, prowadzony przez spółkę A. sklep o nazwie I. w W. był otwarty i zatrudnionym osobom powierzono wykonywanie pracy w tym czasie, co zostało stwierdzone podczas kontroli przeprowadzonej przez inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy.Dokonując oceny odpowiedzialności M.
K. za zarzucany mu czyn, polegający na powierzeniu wykonywania pracy w handlu wbrew zakazowi, tj. za wykroczenie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, Sąd meriti stwierdził, iż obwiniony M. K. nie popełnił zarzucanego mu czynu. Pomimo wskazania w podstawie prawnej umorzenia na dyspozycję art. 5 § 1 pkt 1 k.p.w. Sąd Rejonowy w Wschowie w pisemnych motywach postanowienia podał, że zachowanie obwinionego nie wyczerpało wszystkich ustawowych znamion zarzucanego mu czynu, albowiem spółka A. równolegle z działalnością handlową prowadzi również działalność kulturalną, a mianowicie ,,Klub Czytelnika”, w którym klienci mogą wypożyczać książki lub korzystać na miejscu ze zbiorów klubu, co jest równoznaczne z tym, że placówka handlowa spełnia wymogi określone w art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni.
Nadto, w kontekście braku wskazania przez ustawodawcę pojęcia ,,zakładu prowadzącego działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku”, w ocenie Sądu a quo nie może budzić wątpliwości, iż „Klub Czytelnika” spełnia warunki pojęcia „zakładu prowadzącego działalność w zakresie kultury", o jakim stanowi art. 6 ust. 1 pkt 10 tej ustawy. Jednocześnie, zdaniem Sądu Rejonowego w Wschowie, do zakładu prowadzącego działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku ustawodawca nie wprowadził wymogu „działalności przeważającej nad działalnością handlową”, tak jak uczynił to w odniesieniu do ograniczeń przewidzianych w art. 6 ust. 1 pkt 2, 5, 6, 7, 28, 29 i 30 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, w konsekwencji czego nie ma znaczenia, że „Klub Czytelnika”, prowadzony przez spółkę reprezentowaną przez obwinionego, zajmował w stosunku do działającej w tym samym miejscu placówki handlowej znacznie mniej miejsca, czy też generował znikomy przychód (k. 59).Sąd Okręgowy w Zielonej Górze w uzasadnieniu postanowienia z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VII Kz (w) 95/24, po przywołaniu brzmienia art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, stwierdził, iż uruchomienie w placówce handlowej „Klubu Czytelnika” dawało podstawę do prowadzenia działalności handlowej sklepu również w niedzielę.
W tym kontekście Sąd ad quem podkreślił, iż wskazany przepis nie zawiera ograniczenia, że prowadzona dodatkowa działalność miałaby być działalnością wiodącą lub przeważającą, o czym mowa w tym samym art. 6 ust. 1 pkt 2, 5, 6, 7, 28. 29 i 30 tej ustawy, a co za tym idzie bez znaczenia pozostaje kwestia generowania przychodu. Jak trafnie stwierdza Prokurator Generalny, Sąd Okręgowy w Zielonej Górze zaniechał ustosunkowania się do zarzutu oraz argumentacji podniesionej przez oskarżyciela publicznego, jedynie lakonicznie stwierdzając, że zażalenie oskarżyciela nie zasługuje na uwzględnienie (k. 75).
Przedstawiona zaś przez Sąd I instancji i w całości zaaprobowana przez Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, działający jako sąd odwoławczy, wykładnia przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, nie może zyskać akceptacji, albowiem w istocie nie dotyczy konfiguracji procesowej powstałej w niniejszej sprawie. Istotnie, ustawodawca posługując się w ustawie z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni, pojęciem ,,zakładu" zaniechał jego zdefiniowania.
Na marginesie należy nadmienić, że w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, również nie zdefiniowano „zakładu pracy" pomimo, iż pojęcie to pojawia się w tym akcie prawnym wielokrotnie. Nie budzi zarazem wątpliwości, że pod pojęciem tym należy rozumieć zorganizowany kompleks składników materialnych i niematerialnych, przeznaczonych do realizacji określonych celów pracodawcy, stanowiący placówkę zatrudnienia pracowników. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni, który przewiduje wyjątek od zakazu handlu w dni wolne od pracy, stanowi wprost, iż zakaz ten nie obowiązuje „w placówkach handlowych w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku".
Przepis ten - co wynika z jego literalnego brzmienia - dotyczy handlu w placówkach handlowych w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku, a nie na odwrót, jak również nie odnosi się do placówek handlowych prowadzących zarazem dodatkową działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku. Przepis ten określa zatem wprost sytuację objętą wyłączeniem spod zakazu handlu. Ponad wszelką wątpliwość w przepisie chodzi o handel w placówce handlowej znajdującej się w zakładzie prowadzącym określoną działalność, a nie o zakłady prowadzące działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku, które z racji profilu działalności z założenia nie są placówkami handlowymi, a do takich podmiotów odnosi się ustawa o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni.
Właśnie z tego powodu, że zakłady prowadzące działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku świadczą szeroko pojęte usługi kulturalno-oświatowe, a nie zajmują się handlem, mogą być otwarte w dni ustawowo wolne od pracy. Jeżeli w obrębie takich zakładów znajdują się placówki handlowe, działające niejako „przy okazji”, wówczas są zwolnione z zakazu handlu. Odwrotna konfiguracja, a mianowicie umieszczenie na terenie placówki handlowej punktu związanego z działalnością w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku, nie czyni z takiej placówki zakładu, o jakim mowa w analizowanym przepisie, a tym samym nie korzysta ona ze zwolnienia z zakazu handlu w dni wolne od pracy.
Należy też podkreślić, że ustawodawca w treści przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, nie zawarł nadto jakiegokolwiek sformułowania, które nie tylko wprost, ale również w sposób dorozumiany, odwoływałoby się do pojęcia „przeważającej działalności gospodarczej”, tak jak uczynił to wobec placówek określonych w dyspozycji art. 6 ust. 1 pkt 2. 5-7 28,29 i 30 ustawy. Wskazanie zatem przez Sądy obu instancji na regulacje odnoszące się do „przeważającej działalności” było błędne i nie może zostać uznane za czyniące zadość należytej wykładni przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10, albowiem dotyczyło zupełnie innej grupy wyjątków.
Sądy obu instancji, nie dostrzegły też, iż działalność kulturalna - określona w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej - nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu odrębnych przepisów (art. 3 ust. 2). Nieuprawnionym zatem było wnioskowanie, iż z braku zastosowania do zakładów prowadzących działalność w zakresie kultury, pojęcia „przeważającej działalności gospodarczej" należy wywodzić, iż poboczny charakter tej działalności wobec działalności handlowej, jest irrelewantny na gruncie ustawy o zakazie handlu w niedziele.
Przeciwnie, z literalnego brzmienia analizowanego przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, wynika wprost, że zwolnione od zakazu handlu w niedziele są placówki handlowe niejako podporządkowane zakładom świadczącym działalność w zakresie m.in. kultury, albowiem placówki takie muszą znajdować się w tych zakładach, a nie na odwrót. Tymczasem, prowadzony przez przedsiębiorcę A. Sp. z o.o., pod szyldem I., sklep ogólnospożywczy nie spełniał tego podstawowego warunku, a mianowicie bycia placówką handlową w zakładzie prowadzącym działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki lub wypoczynku, chociaż niewątpliwie na terenie obiektu oferowano możliwość wypożyczenia książek, czy też zapoznania się z wydawnictwami w ramach „Klubu Czytelnika”.
Ten sklep, w którym prowadzony jest handel detaliczny z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych stanowi samodzielną, wyodrębnioną placówkę handlową i nie znajduje się na terenie żadnego zakładu i nie wchodzi w skład większego kompleksu świadczącego działalność w zakresie kultury czy też sportu, turystyki, wypoczynku lub oświaty, a nadto zwolnienie z zakazu handlu, do którego odnosi się dyspozycja art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, nie odwołuje się w tym zakresie do kryterium „przeważającej działalności”.Ratio legis - uregulowanych w dyspozycji art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni - wyjątków od zakazu handlu w pierwszej kolejności opiera się na oferowanym do sprzedaży asortymencie, który niejako determinuje charakter placówki.
Ta grupa wyjątków odnosi się do: stacji paliw płynnych (pkt 1), aptek i punktów aptecznych (pkt 3), zakładów leczniczych dla zwierząt (pkt 4), sprzedaży ryb (pkt 14), rolniczego handlu detalicznego (pkt 22), hurtowni farmaceutycznych (pkt 23), w określonym przedziale czasowym handlu maszynami rolniczymi i częściami do nich (pkt 24), handlu kwiatami, wiązankami, wieńcami i zniczami przy cmentarzach (pkt 25), zakładów pogrzebowych (pkt 26), hurtowego handlu artykułami rolno-spożywczymi (pkt 30 i 31) oraz skupu produktów pochodzenia rolniczego (pkt 32).
W grupie tej wyodrębnione zostały placówki handlowe, których „przeważająca” działalność polega na sprzedaży określonego towaru lub świadczeniu konkretnych usług, co odnosi się do handlu: kwiatami (pkt 2), pamiątkami lub dewocjonaliami (pkt 5), prasą, biletami komunikacji miejskiej, wyrobami tytoniowymi, kuponami gier losowych i zakładów wzajemnych (pkt 6), świadczenia usług pocztowych (pkt 7), handlu wyrobami piekarniczymi i cukierniczymi (pkt 28) oraz działalności gastronomicznej (pkt 29). Kolejną grupę wyjątków determinują natomiast miejsca, w których placówki handlowe są usytuowane, co obejmuje handel na terenie: obiektów infrastruktury krytycznej (pkt 8), zakładów hotelarskich (pkt 9), zakładów prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku (pkt 10), zakładów leczniczych i innych placówek służby zdrowia (pkt 12), dworców, portów i przystani (pkt 13), portów lotniczych (15), stref wolnocłowych (pkt 16), środków transportu, statków, także morskich i powietrznych oraz platform wiertniczych i innych morskich budowli hydrotechnicznych (pkt 17), jednostek penitencjarnych (pkt 18) oraz jednostek wojskowych (pkt 19).
Nadto, w dni wolne od pracy handel może odbywać się w ramach zorganizowanych festynów, jarmarków i innych imprez okolicznościowych (pkt 11), w sklepach internetowych i na platformach internetowych (pkt 20). Przez cały czas dozwolony jest również handel z automatów (pkt 21), a także w placówkach, w których sprzedaż prowadzona jest osobiście przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną, przy czym może on korzystać z nieodpłatnej pomocy wskazanych w ustawie członków rodziny (pkt 27 w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy).Mając na względzie brzmienie przepisu art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, stwierdzić należy, iż zarówno z punktu widzenia wykładni językowej, jak i celowościowej, użycie przez ustawodawcę przyimka ,,w” w odniesieniu do placówek handlowych zwolnionych z zakazu handlu z racji miejsca ich usytuowania, z jednej strony wskazuje na opisane powyżej relacje przestrzenne, a z drugiej strony na swoistą zależność placówki handlowej od zakładu /obiektu/ jednostki, na terenie którego się ona znajduje, stanowiąc jednocześnie o jej subsydiarnym charakterze.Trafnie zauważa Prokurator Generalny, że cyt. ,,Jakiekolwiek zatem ,,odwrócenie” tych relacji będzie w pełni realizowało ustawowe znamiona wykroczenia z art. 10 ust. 1 cyt. ustawy.
W konsekwencji powyższego, stanowisko Sądu quem, akceptującego i powielającego błędny pogląd prawny Sądu a quo, zgodnie z którym działania obwinionego należy ocenić w kategorii ustawowego wyjątku spod zakazu handlu w niedzielę, uregulowanego w art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, jest poglądem wadliwym, albowiem w sposób oczywisty opiera się na błędnej i niedostatecznej wykładni prawa materialnego. Taki też pogląd wyraził Sąd Najwyższy w wyrokach: z dnia 13 września 2023 r., sygn. akt III KK 155/23, LEX nr 3604379, z dnia 20 września 2023 r., sygn. akt III KK 647/22, LEX nr 3615647, z dnia 18 października 2023 r., sygn. akt III KK 57/23.
LEX nr 3621637, z dnia 16 listopada 2023 r., sygn. akt I KK 346/23, LEX nr 3689879, z dnia 19 grudnia 2023 r., sygn. akt III KK 440/23, LEX nr 3647208. W wyroku z dnia 5 marca 2024 r. o sygn. akt I KK 14/24, Sąd Najwyższy stwierdził zarazem, iż dokonaną w przywołanych orzeczeniach interpretację przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, można traktować jako jednolitą i utrwaloną już linię orzeczniczą. Postąpienie zatem Sądu ad quem, który w żaden sposób nie odniósł się do tejże interpretacji pomimo, iż została ona przedstawiona przez oskarżyciela publicznego w uzasadnieniu wniesionego zażalenia, traktować należy w kategorii nienależycie przeprowadzonej kontroli odwoławczej.”Również w doktrynie podnosi się, że o zakładzie prowadzącym działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku można mówić wówczas, gdy zespół wyodrębnionych obiektów materialnych przedsiębiorstwa wiąże się z działalnością kulturalną, sportową, oświatową, turystyczną lub wypoczynkową.
Prowadzona na terenie placówki handlowej działalność handlowa ma być funkcjonalnie podporządkowana zakładowi, w tym sensie, że celem prowadzenia placówki handlowej jest zwiększenie użyteczności oraz atrakcyjności zakładu. Zakład pozostaje tutaj jednostką nadrzędną, a działalność handlowa jest uboczna i subsydiama. Po drugie, placówka handlowa z punktu widzenia przestrzennego znajdować ma się na terenie zakładu. Oba te warunki muszą być spełnione łącznie, by w sposób legalny przedsiębiorca mógł korzystać z wyłączenia z art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni (por.
L. Duśko. M. Szurman, Placówka handlowa w zakładzie prowadzącym działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku - wykładnia wyjątku od zakazu handlu w niedziele i święta, Palestra 2022, nr 10, s. 65).W ramach prawidłowo przeprowadzonej kontroli odwoławczej, na potrzeby ustalenia granic odpowiedzialności obwinionego M. K. i rozpoznania zarzutu środka odwoławczego złożonego przez Państwową Inspekcję Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Zielonej Górze, z należytym zachowaniem wymogów z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w. oraz art. 107 § 3 k.p.w., Sąd Okręgowy w Zielonej Górze nie powinien był zatem, bezkrytycznie w ślad za Sądem Rejonowym w Wschowie, dokonywać swoistego „zrównania" placówki handlowej z zakładem świadczącym działalność kulturalną, jedynie z uwagi na zorganizowanie w markecie spożywczym ,,Klubu Czytelnika”.
Należało, odwołując się do literalnego brzmienia analizowanego przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, w pierwszej kolejności dokonać wykładni wzajemnych relacji pomiędzy placówką handlową a zakładem świadczącym działalność kulturalną, w znaczeniu zależności tej pierwszej wobec zakładu, w obrębie którego musi się ona znajdować, aby być zwolnioną z ustawowego zakazu handlu w dni wolne od pracy.Kierując się przedstawionymi motywami Sąd Najwyższy, na mocy art. 537 § 2 k.p.k. i art. 535 § 5 k.p.k., rozstrzygnął jak w postanowieniu.
Małgorzata Gierszon Wiesław Kozielewicz Andrzej Stępka[SOP][ms]