I KK 114/26 · Sąd Najwyższy

I KK 114/26 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Tomasz Artymiuk‎SSN Barbara Skoczkowska w sprawie B. F. skazanej za przestępstwo art. 284 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 maja 2026 r. na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji Prokuratora Generalnego skierowanej na niekorzyść skazanej od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt VI Ka 533/25, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 29 maja 2025 r., sygn. akt II K 3/24, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Tomasz Artymiuk Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Lubaniu wyrokiem z dnia 29 maja 2025 r., sygn. II K 3/24, uznając oskarżoną B. F. za winną popełnienia przestępstwa z art. 284 § 1 k.k., wymierzył jej – przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. – karę 200 stawek dziennych grzywny przy przyjęciu wysokości jednej stawki na kwotę 50 zł. W punkcie drugim wyroku Sąd zasądził od oskarżonej na rzecz pokrzywdzonej kwotę 90 000 zł tytułem obowiązku naprawienia szkody. Wyrok ten zawierał również rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów ustanowionego pełnomocnika z wyboru i kosztów postępowania.Wyrok ten został zaskarżony przez prokuratora na niekorzyść oskarżonej w zakresie wysokości orzeczonej kary grzywny, nieuwzględniającej – jego zdaniem – wysokiego stopnia winy i oraz społecznej szkodliwości czynu.

Wyrok ten zaskarżył także obrońca oskarżonej, wnosząc o warunkowe umorzenie postępowania karnego.Sąd Okręgowy w Jelenie Górze, wyrokiem z dnia 29 października 2025 r., sygn. VI Ka 533/25, zmienił zaskarżony wyrok przez obniżenie wymierzonej kary grzywny do wysokości 80 stawek dziennych, uchylił pkt. 2 wyroku, a w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Wyrok Sądu odwoławczego zaskarżył kasacją skierowaną na niekorzyść skazanej Prokurator Generalny.Skarżący zarzucił rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a to art. 37 a § 1 k.k. polegające na obniżeniu przez Sąd odwoławczy w wyroku, mającym w tej mierze charakter reformatoryjny, wymierzonej przez sąd pierwszej instancji przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. kary grzywny z 200 stawek dziennych do 80 stawek dziennych, w sytuacji gdy zgodnie z treścią wskazanego przepisu kara grzywny nie może być niższa od 150 stawek dziennych.W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja jest oczywiście zasadna, co umożliwiało jej rozpoznanie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.W przedmiotowej sprawie, Sąd pierwszej instancji wymierzył oskarżonej karę grzywny przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. w wysokości 200 stawek dziennych, określając wysokość jednej stawki na 50 zł.

Postąpił zatem zgodnie z treścią tego przepisu, który – w zakresie kary grzywny możliwej do orzeczenia za przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat – stanowi, że wysokość tej kary nie może być niższa od 150 stawek dziennych.Sąd odwoławczy obniżył wysokość kary grzywny do 80 stawek dziennych, uzasadniając to naprawieniem szkody po popełnieniu przestępstwa i pozytywnym zachowaniem oskarżonej.Rzecz jednak w tym, że jak słusznie wskazuje się w kasacji, dokonana zmiana doprowadziła do orzeczenia kary grzywny w wysokości poniżej ustawowego progu określonego w art. 37a § 1 k.k., co stanowiło rażące naruszenie tego przepisu prawa materialnego, mające wpływ na treść wyroku (por. wyrok SN z 18 stycznia 2024 r., IV KK 550/23).

Orzeczenie takiej wysokości grzywny skutkowało łagodniejszym, niż przewidziane w ustawie, potraktowaniem oskarżonej.Z tych względów należało uchylić wyrok Sądu Okręgowego w zaskarżonej części i sprawę – w tym zakresie – przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Mając na uwadze podniesioną argumentację, orzeczono jak na wstępie. [J.J.][a.ł] Tomasz Artymiuk Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska