I CZ 81/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 81/08

POSTANOWIENIE

Dnia 14 listopada 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian

SSA Dariusz Dończyk

w sprawie z powództwa J.(…) Spółki z o.o. z siedzibą w W.

przeciwko A. C.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 listopada 2008 r.,

zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2008 r.,

sygn. akt I ACa (…),

oddala zażalenie i nie obciąża pozwanego obowiązkiem zwrotu powodowi

kosztów postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 czerwca 2008 r. Sąd Apelacyjny odrzucił

apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 10 listopada 2006 r.,

uznając ją za spóźnioną. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w trakcie przeprowadzania na

podstawie art. 373 k.p.c. kontroli zachowania warunków formalnych apelacji, w tym

także zasadności postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 19 marca 2008 r. o

przywróceniu pozwanemu terminu do wniesienia apelacji, stwierdził brak podstaw do

uwzględnienia zgłoszonego w dniu 17 grudnia 2007 r. wniosku o przywrócenie terminu.

W ocenie Sądu Apelacyjnego wniosek ten powinien być odrzucony z uwagi na

przekroczenie terminu przewidzianego w art. 169 § 1 k.p.c., ponieważ pozwany

niesłusznie łączy ustanie przyczyny uchybienia terminu do złożenia apelacji z

otrzymaniem

zawiadomienia

o wszczęciu

przez

komornika

postępowania

egzekucyjnego. Z przedstawionej przez niego dokumentacji dotyczącej leczenia wynika

bowiem,

że

mógł

podjąć

działania

już

wcześniej,

po

zakończeniu

leczenia

uzdrowiskowego w dniu 16 października 2007 r.

W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwany domaga się jego uchylenia i

przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu oraz zasądzenia

od powoda na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. Zarzucił naruszenie

art. 373 oraz art. 169 § 1 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie w rozważaniach

specyficznego charakteru schorzenia pozwanego, polegającego na okresach utraty

pamięci, które uniemożliwiło mu wcześniejsze (przed otrzymaniem zawiadomienia od

komornika) zorientowanie się, że zapadł wyrok, który powinien zaskarżyć.

Powód wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie na jego rzecz od pozwanego

kosztów postępowania zażaleniowego. Zaoferował także dowód z zeznań świadka w

celu wykazania, że stan zdrowia pozwanego pozwalał mu na terminowe podejmowanie

czynności procesowych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie pozwanego nie może zostać uwzględnione.

Sąd Apelacyjny słusznie uznał, że przedłożone dokumenty nie pozwalają na

stwierdzenie jakichkolwiek przeszkód do wystąpienia o przywrócenie terminu do

wniesienia apelacji po 16 października 2007 r., z ich treści nie wynika bowiem, aby

zaburzenia pamięci występowały u pozwanego w tym czasie, ani też by wcześniej miały

tak nasilony przebieg, że pozbawiły go wiedzy o potrzebie zaskarżenia wyroku, którym

wszak dysponował.

Zasadność stanowiska Sądu Apelacyjnego o braku podstaw do przywrócenie

pozwanemu

terminu

do

wniesienia

apelacji

uzasadniają

także

inne

jeszcze,

niezauważone przez ten Sąd okoliczności. Skarżący we wniosku o przywrócenie

terminu podnosił, że po zapadnięciu niekorzystnego dla niego wyroku Sądu I instancji

wypowiedział pełnomocnictwo reprezentującemu go dotychczas r. pr. J. R. Tymczasem

w aktach sprawy brak jakiejkolwiek informacji o tym fakcie. Artykuł 94 § 1 k.p.c.

precyzuje, że wypowiedzenie pełnomocnictwa procesowego przez mocodawcę odnosi

skutek prawny w stosunku do sądu z chwilą zawiadomienia go o tym. Do czasu

otrzymania zawiadomienia (co w niniejszej sprawie nastąpiło dopiero wraz ze złożeniem

wniosku o przywrócenie terminu) sąd obowiązany był traktować pozwanego jako nadal

posiadającego umocowanego pełnomocnika, który mógł w jego imieniu zaskarżyć

wyrok. Pełnomocnik ten zresztą po zapadnięciu wyroku nadal działał - złożył wniosek o

sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, odebrał orzeczenie z uzasadnieniem i

przekazał pozwanemu.

Przytoczona

regulacja

nie

uniemożliwia

wprawdzie

stronie

podważania

w postępowaniu o przywrócenie terminu faktu trwania stosunku pełnomocnictwa, jednak

wymaga przynajmniej uwiarygodnienia daty jego wygaśnięcia między pozwanym a jego

pełnomocnikiem. Dopóki bowiem strona dysponuje fachową pomocą prawną, jej

dysfunkcje i problemy zdrowotne w zasadzie nie są istotne przy ocenie terminowości

czynności nie wymagających jej osobistego działania.

Skarżący nie uprawdopodobnił jednak w żaden sposób czy i kiedy wypowiedział

pełnomocnictwo r. pr. J. R. W konsekwencji nie można przyjąć, że w sprawie zaistniały

okoliczności powodujące, iż pozwany bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia

apelacji. Termin przewidziany w art. 169 § 1 k.p.c. liczyć należałoby bowiem od upływu

terminu do wniesienia apelacji, a zatem od 22 grudnia 2006 r. Niewątpliwie więc

pozwany nie dochował tego terminu składając wniosek blisko rok później (17 grudnia

2007 r.), a złożona wraz z tym wnioskiem apelacja musi być uznana za spóźnioną.

Z przytoczonych względów zażalenie pozwanego podlegało oddaleniu na

podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.

Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 394 1 § 3 k.p.c. w zw. z art.

39821, art. 391 § 1 i art. 102 k.p.c.