I CZ 7/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 7/10

POSTANOWIENIE

Dnia 25 marca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa W. N.

przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej „U.(...)” w W.

o uchylenie uchwały,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 marca 2010 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt VI ACa (…),

uchyla zaskarżone postanowienie w części odrzucającej apelację powoda W. N.

Uzasadnienie

Powód W. N. oraz dwaj pozostali powodowie W. K. i E. S. wytoczyli przeciwko

pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej „U.(...)” w W. powództwa o uchylenie uchwały Rady

Nadzorczej pozwanej nr 82/2007 z dnia 18 grudnia 2007 r. w sprawie ustalenia

wysokości stawek za wieczyste użytkowanie gruntów osiedli „K.(…)” i „N.(…)”. Sprawy

te zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięte jednym wyrokiem Sądu

Okręgowego w W. z dnia 3 lutego 2009 r., którym zgłoszone powództwo (prawidłowo powództwa) zostało oddalone. Wszyscy powodowie złożyli w jednym piśmie apelacje od

tego wyroku. Sąd Apelacyjny apelacje powodów odrzucił postanowieniem z dnia

1 października 2009 r., wyjaśniając w uzasadnieniu, że rozstrzygnięcia stanowi art. 370

k.p.c. Sąd ten apelacje E. S. i W. K. uznał za spóźnione, a ponadto wskazał, że żaden z

trzech powodów nie wykonał obowiązków nałożonych w wezwaniu do usunięcia braków

formalnych apelacji, to znaczy nie określił wartości przedmiotu zaskarżenia. Powodowie

w odpowiedzi na wezwanie ograniczyli się do udzielenia informacji, że uiścili należną

opłatę od apelacji, ponieważ zaskarżona uchwała dotyczy kwestii niemajątkowych.

Tymczasem Sąd odwoławczy stwierdził, że przedmiotem uchwały, której dotyczyły

powództwa, była wysokość opłat z tytułu użytkowania wieczystego, obciążających

członków spółdzielni użytkujących garaże, co oznacza, że żądanie uchylenia tej uchwały

zakwalifikować należało jako roszczenie majątkowe, inne niż pieniężne. Obowiązkiem

powodów było zatem podanie wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 368 § 2 k.p.c.).

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód W. N., który zarzucił

naruszenie art. 373 k.p.c. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i odrzucenie

apelacji powoda bez uprzedniego wezwania go do uzupełnienia braku formalnego tej

apelacji, polegającego na nie wskazaniu wartości przedmiotu zaskarżenia. Powód

wyjaśnił, że wykonał doręczone mu przez Sądu I instancji wezwanie do uzupełnienia

braków zgodnie z jego treścią, wobec czego nie było podstaw do odrzucenia jego

apelacji.

We wnioskach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia i

przekazania sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Bezsporne jest, że powód W. N. złożył terminowo apelację od wyroku Sądu

Okręgowego w W.. W chwili wniesienia apelacje wszystkich powodów opłaconą była

jedną opłatą w wysokości 200 zł. Sąd Okręgowy wezwał powodów do uzupełnienia

opłaty o dalszą kwotę 400 zł, przyjmując, że każdy z nich powinien uiścić z tego tytułu

200 zł. W tym samym wezwaniu każdy z powodów zobowiązany został „do określenia

wartości przedmiotu zaskarżenia w odniesieniu do treści zaskarżonych uchwał lub

stwierdzenia, że uchwały dotyczą kwestii niemajątkowych”. W wyznaczonym terminie 7

dni powodowie nadesłali pismo z informacją, że uiszczają kwotę 400 zł oraz że

zaskarżona uchwała dotyczy kwestii niemajątkowych.

Sąd

Okręgowy

zaakceptował

to

wyjaśnienie

i

przekazał

akta

Sądowi

Apelacyjnemu. Ten jednak odrzucił apelację, uznając, że powodowie nie usunęli

należycie jej braków formalnych. Jak wynika z uzasadnienia, Sąd Apelacyjny stanął na

stanowisku, że roszczenie miało charakter majątkowy i dlatego powodowie wykonaliby

wezwanie prawidłowo jedynie wówczas, gdyby podali wartość przedmiotu zaskarżenia.

Rozumowanie Sądu II instancji jest prawidłowe, jeśli chodzi o ocenę majątkowego

charakteru roszczenia powodów. Uchwała dotycząca wysokości opłat za użytkowanie

wieczyste dotyczy kwestii o

wymiernej wartości majątkowej, która wyznacza

jednocześnie wartość przedmiotu sporu i przedmiotu zaskarżenia.

Mimo to Sąd Apelacyjny nieprawidłowo postąpił, odrzucając apelację powoda W.

N.. Skierowane do niego wezwanie nie zawierało jednoznacznego żądania wskazania

wartości przedmiotu zaskarżenia, lecz stawiało przed wezwanym alternatywę – miał

podać wartość przedmiotu zaskarżenia lub stwierdzić, że uchwały dotyczą kwestii

niemajątkowych. Powód nadesłał pismo, w którym oświadczył, że jego roszczenie jest

niemajątkowe. Tym samym wykonał nałożony na niego obowiązek. To, że odpowiedź

nie

była

obiektywnie

prawidłowa,

stanowiło

konsekwencję

niewłaściwie

skonstruowanego wezwania, w którym dopuszczono wariant potraktowania roszczenia

jako niemajątkowego. Jak zresztą wynika z przebiegu czynności, Sąd Okręgowy zgodził

się z oceną powoda.

W powstałej sytuacji Sąd Apelacyjny nie mógł wyciągnąć negatywnych dla

powoda konsekwencji z udzielonej przez niego odpowiedzi, skoro doprowadziło do niej

źle sformułowane wezwanie (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2008

r., III CSK 235/07, Lex nr 487540 i powołane tam orzecznictwo). Powinien był natomiast

na podstawie art. 373 k.p.c. wezwać powoda ponownie, tym razem już konkretnie o

podanie wartości przedmiotu zaskarżenia. Zaniechanie tej czynności spowodowało, że

odrzucenie apelacji było nieprawidłowe i naruszyło art. 373 k.p.c.

Z

przytoczonych

względów

zaskarżone

postanowienie

należało

uchylić

w zaskarżonej części, to znaczy w zakresie odrzucenia apelacji powoda W. N. (art.

39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).