I CZ 66/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 66/07

POSTANOWIENIE

Dnia 25 maja 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Józef Frąckowiak

del. SSA Marta Romańska

w sprawie z powództwa G.U.

przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi Zespolonemu Samodzielnemu Publicznemu

Zakładowi Opieki Zdrowotnej i Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez

Wojewodę […]

o zadośćuczynienie, rentę i ustalenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 25 maja 2007 r.,

zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2002 r. Sąd Okręgowy w P. zwolnił

powódkę od kosztów sądowych częściowo – w zakresie wpisu, oraz ustanowił dla

niej adwokata z urzędu. W dniu 1 marca 2002 r. Okręgowa Rada Adwokacka

wyznaczyła adwokata J.P. pełnomocnikiem powódki z urzędu.

Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2006 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki

od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 maja 2005 r. oddalającego

powództwo. Pismem z dnia 6 lipca 2006 r. pełnomocnik powódki poinformował ją,

że nie widzi podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od orzeczenia Sądu drugiej

instancji oraz do wystąpienia o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 24

sierpnia 2006 r. Okręgowa Rada Adwokacka odmówiła powódce zmiany

pełnomocnika z urzędu.

W dniu 4 września 2006 r. powódka wniosła osobiście skargę kasacyjną od

powołanych wyroków Sądu Apelacyjnego oraz Sądu Okręgowego, występując

jednocześnie o ustanowienie adwokata z urzędu.

Postanowieniami z dnia 13 września 2006 r. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek

powódki o ustanowienie adwokata z urzędu i odrzucił jej skargę kasacyjną ze

względu na wniesienie jej bez zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego.

W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżąca,

zarzucając naruszenie art. 3985, 3986, 114 § 2, 117, 119 § 2 k.p.c., wniosła

o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia

o oddaleniu wniosku powódki o ustanowienie innego pełnomocnika z urzędu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności stwierdzić trzeba, że rozpoznawanym zażaleniem

zaskarżono

Sformułowane

wyłącznie

w

nim

postanowienie

zarzuty

i

o

wnioski

odrzuceniu

odnoszą

skargi

się

kasacyjnej.

jednak

również

do postanowienia oddalającego wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.

Nie ulega wątpliwości, że postanowienie takie może być objęte kontrolą Sądu

Najwyższego na podstawie art. 380 k.p.c., gdyż nie podlegało ono zaskarżeniu

i miało wpływ na wynik sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11

lipca 2000 r., I PZ 45/00, OSNP 2002, nr 2, poz. 45). W myśl art. 380 k.p.c.,

warunkiem rozpoznania niezaskarżalnych postanowień, które miały wpływ na wynik

sprawy, jest jednak zamieszczenie w środku zaskarżenia stosownego wniosku.

Należy przy tym podkreślić, że w przypadku środków zaskarżenia wnoszonych

przez profesjonalnych pełnomocników wniosek taki powinien być w nich wyraźnie

i jednoznacznie sformułowany, gdyż nie ma podstaw do przypisywania pismom

wnoszonym przez takich pełnomocników treści wprost w nich nie wyrażonych

(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 2005 r., II CZ 197/04,

niepubl., oraz z dnia 23 września 2004 r., III CZ 71/04, niepubl.). W zażaleniu

powódki nie zawarto tymczasem wniosku o rozpoznanie również postanowienia

oddalającego wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Tym samym zarzuty

skierowane przeciwko temu postanowieniu nie mogły być przedmiotem oceny Sądu

Najwyższego.

Zarzuty skarżącej przeciwko postanowieniu o odrzuceniu skargi kasacyjnej

nie są natomiast trafne. W myśl art. 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem

Najwyższym obowiązuje obligatoryjne zastępstwo stron przez adwokatów lub

radców

prawnych.

Przymus

adwokacko-radcowski

jest

wyłączony

jedynie

w postępowaniu o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata

lub radcy prawnego oraz gdy stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym

lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor

habilitowany nauk prawnych,

a

także

gdy stroną,

jej organem

lub

jej

przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii

Generalnej Skarbu Państwa (art. 871 § 2 k.p.c.), a ponadto gdy zastępstwo

procesowe Skarbu Państwa jest wykonywane przez Prokuratorię Generalną Skarbu

Państwa (art. 871 § 3 k.p.c.). Przymus adwokacko-radcowski obowiązuje w każdym

postępowaniu, z wyjątkiem wymienionych postępowań wpadkowych, w tym również

w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną. Obowiązku zachowania przymusu

adwokacko-radcowskiego nie wyłącza odmowa sporządzenia skargi przez

pełnomocnika z urzędu ani też odmowa zmiany pełnomocnika przez radę

adwokacką. Przedmiotowa skarga została sporządzona i wniesiona osobiście przez

powódkę, a zatem bez zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego. Podlegała

zatem odrzuceniu przez sąd drugiej instancji jako niedopuszczalna (art. 398 6 § 2

k.p.c.).

Sankcję

tę

zastosował

trafnie

Sąd

Apelacyjny

w

zaskarżonym

postanowieniu.

Z podanych względów, na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941

§ 3 k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.