I CZ 56/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 56/09

POSTANOWIENIE

Dnia 5 listopada 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa E.C.

przeciwko Miastu W.

o odszkodowanie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 5 listopada 2009 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił – jako

spóźniony - wniosek powoda E.C. o doręczenie odpisu wyroku tego Sądu z dnia 25

czerwca 2008 r. z uzasadnieniem. Sąd stwierdził, że wniosek został złożony 31 lipca

2008 r., a więc dwadzieścia dziewięć dni po upływie (w dniu 2 lipca 2008 r.)

tygodniowego terminu ustanowionego w art. 387 § 3 k.p.c., który to termin

definitywnie upłynął z dniem 2 lipca 2008 r. Wyjaśnił jednocześnie, że na podstawie

tego wniosku doręczył wprawdzie powodowi odpis wyroku z uzasadnieniem, ale

czynność tą podjął w wykonaniu obowiązku wynikającego z art. 9 k.p.c., a nie na

podstawie art. 387 § 3 k.p.c.

Powód w zażaleniu domagał się uchylenia powyższego postanowienia

i orzeczenia, że przysługuje mu prawo do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia

25 czerwca 2008 r. Zarzucił, że nie został pouczony o czynnościach koniecznych, aby

możliwe było skuteczne złożenie skargi kasacyjnej. Ponadto podniósł, że fakt

doręczenia mu odpisu wyroku z uzasadnieniem na podstawie zgłoszonego wniosku

wywołał u niego przekonanie, iż wniosek ten złożył prawidłowo.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z ugruntowaną wykładnią art. 3985 § 1 w zw. z art. 387 § 3 k.p.c.

warunkiem dopuszczalności skargi kasacyjnej jest uprzednie złożenie przez stronę

skarżącą wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem w terminie

określonym w art. 387 § 3 k.p.c. Jeżeli strona nie zażądała skutecznie doręczenia

orzeczenia wraz z uzasadnieniem, termin do wniesienia skargi kasacyjnej w ogóle

nie rozpoczyna biegu i jej wniesienie nie jest dopuszczalne.

W rozpatrywanej sprawie powód wniosek o doręczenie odpisu wyroku Sądu

Apelacyjnego z dnia 25 czerwca 2008 r. wraz z uzasadnieniem, złożył po terminie

tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku. Twierdzenia powoda, że nie został pouczony

o wymaganiach, jakie musi spełnić, aby skutecznie wnieść skargę kasacyjną, są

bez znaczenia, skoro nie był obecny w czasie ogłoszenia wyroku. Artykuł 327 § 1

k.p.c., znajdujący zastosowanie w postępowaniu apelacyjnym na podstawie

odesłania zawartego w art. 391 § 1 k.p.c., nakłada na sąd obowiązek udzielania

stronie działającej bez fachowego pełnomocnika wskazówek co do sposobu i

terminów wniesienia środka zaskarżenia jedynie wówczas, kiedy była obecna przy

ogłoszeniu wyroku. Rezygnując z wysłuchania orzeczenia i jego motywów powód

pozbawił się także dostępu do obowiązkowego pouczenia. W takiej sytuacji

uzyskanie stosownych informacji wymagało podjęcia inicjatywy przez niego, a

zaniechanie i spowodowany nim brak wiedzy nie wpływał na bieg terminu do

złożenia wniosku przewidzianego w art. 387 § 3 k.p.c. W konsekwencji Sąd

Apelacyjny zasadnie postanowił o odrzuceniu jego wniosku, jako spóźnionego.

Pociągnęło to za sobą ten skutek, że środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej

stał się dla powoda niedostępny.

Skarżący powołuje się także na to, że na podstawie złożonego wniosku,

który został ostatecznie odrzucony, otrzymał odpis wyroku Sądu Apelacyjnego

wraz z uzasadnieniem, co wywołało w nim przeświadczenie, że wniosek

spowodował odpowiedni skutek. Przeświadczenie powoda nie jest jednak

przesłanką, która wpływa na ocenę terminowości złożenia wniosku. Sąd

Apelacyjny, otrzymawszy wniosek wniesiony po terminie, potraktował go jako

złożony w ramach przyznanych stronom w art. 9 k.p.c. uprawnień do żądania

odpisów, kopii i wyciągów z akt. Na podstawie art. 9 k.p.c. strona ma co

prawda prawo

otrzymać

w każdym

czasie

odpis

wyroku

i

sporządzonego

uzasadnienia, niezależnie od uprawnienia do jego otrzymania zgodnie z art. 328

§ 1 lub art. 387 § 3 k.p.c., jednak doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem na

podstawie art. 9 k.p.c. nie otwiera drogi do wniesienia skargi kasacyjnej

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2001 r., l PZ 59/01 OSNP z 2003 r., nr 17, poz. 416).

Niezwłocznie po zorientowaniu się z podejmowanych przez powoda czynności,

że traktował on swój wniosek jako złożony na podstawie art. 387 § 3 k.p.c. Sąd

Apelacyjny wniosek ten prawidłowo odrzucił.

Z powyższych względów zażalenie powoda nie może odnieść skutku i na

podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. podlega oddaleniu.