I CZ 46/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 46/13

POSTANOWIENIE

Dnia 23 maja 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Antoni Górski (przewodniczący)

SSN Irena Gromska-Szuster

SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa K. K.

przeciwko S. & R. Spółce z o.o. w W.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 maja 2013 r.,

zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 31 stycznia 2013 r.,

uchyla

zaskarżone

rozstrzygnięcie

o

postanowienie

kosztach

postępowania

i

pozostawia

zażaleniowego

w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację

powódki K. K. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 grudnia 2011 r. w

sprawie przeciwko pozwanej S. & R. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z

siedzibą w W. Sąd wskazał, że powódka nie usunęła braków formalnych apelacji

w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, co stanowiło przyczynę odrzucenia

apelacji na podstawie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. Sąd Apelacyjny

późniejsze uzupełnienie braków formalnych przez wyznaczonego następczo

pełnomocnika z urzędu uznał za bezskuteczne. Sąd Apelacyjny wskazał także,

że w jego ocenie niedopuszczalna jest konwalidacja uchybienia w postaci

nieprawidłowego wykonania lub niewykonania wezwania do uzupełnienia braków

formalnych apelacji, przez działanie pełnomocnika z urzędu, który został

wyznaczony już po upływie terminu określonego w doręczonym bezpośrednio

stronie wezwaniu sądowym.

W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik działający jako substytut

pełnomocnika wyznaczonego z urzędu domagając się uchylenia punktu 1 i 3

zaskarżonego postanowienia podniósł szereg zarzutów naruszenia przepisów

postępowania, w tym: art. 168 k.p.c. w zw. z art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c.;

art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. i art. 233 w zw. z art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c.

W obszernym uzasadnieniu zostały podniesione m.in. niejasności wezwania

do uzupełnienia braków formalnych apelacji, spełnienie wymogów apelacji przez

pismo złożone przez powódkę noszące tytuł „Apelacja i wniosek", prawidłowość

uzupełnienia braku formalnego apelacji przez pełnomocnika, któremu doręczono

stosowne wezwanie do uzupełnienia braków formalnych.

W odpowiedzi na zażalenie pozwana wniosła o odrzucenie, a ewentualnie

o oddalenie zażalenia w całości. W ocenie strony pozwanej pełnomocnictwo

substytucyjne udzielone przez adw. P. S. adw. A. G., jako sporządzone dopiero w

dniu 28 marca 2013 r., tj. po złożeniu zażalenia nie stanowi wystarczającego

umocowania do złożenia zażalenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie okazało się zasadne.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że nie ma podstaw do odrzucenia

zażalenia

ze

względu

na

zarzucany

przez

pozwaną

brak

umocowania

pełnomocnika składającego zażalenie. W ocenie Sądu Najwyższego umocowanie

to wynika ze złożonego do akt pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez

pełnomocnika z urzędu adw. P. S. adw. A.G. W postępowaniu zażaleniowym przed

Sądem Najwyższym dotyczącym zażalenia na odrzucenie apelacji nie znajdują

zastosowania wypowiedzi judykatury określające wymogi stawiane pełnomocnictwu

do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym (por.

uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP

142/07,

OSNC 2008/11/122).

Postępowanie

toczące

się

przed

Najwyższym na skutek zażalenia wniesionego na podstawie art. 3941

Sądem

k.p.c.

stanowi kontynuację postępowania przed sądami powszechnymi, które nie zostało

jeszcze

prawomocnie

zakończone.

Tym samym

udzielone

w

sprawie

pełnomocnictwo substytucyjne z dnia 17 maja 2012 r. stanowi prawidłowe

umocowanie pełnomocnika substytucyjnego. Z tej przyczyny wezwanie z dnia 26

marca 2013 r. do usunięcia braku formalnego w postaci zobowiązania do złożenia

pełnomocnictwa substytucyjnego upoważniającego adw. G. do zastępowania adw.

S. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym było bezprzedmiotowe.

Odnosząc

się

do

zarzutów

zażalenia,

trzeba

zwrócić

uwagę

na

występowanie w sprawie szczególnych okoliczności w postaci podnoszonego

wielokrotnie przez powódkę faktu jej leczenia psychiatrycznego. W orzecznictwie

Sądu Najwyższego podkreśla się, że treść wezwania do usunięcia braków

formalnych musi być ujęta w sposób dostępny, czytelny oraz zrozumiały, w tym

powinna uwzględniać możliwości percepcji osoby niezorientowanej w regulacjach

procesowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2011 r.,

I CZ 81/11, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2005 r.,

III UZ 20/04, OSNP 2005/16/258). Sądowi Apelacyjnemu znany był zarówno

poziom prawny pism składanych przez skarżącą, jak i okoliczność leczenia

psychiatrycznego oraz przyjmowania silnych leków antydepresyjnych przez

powódkę, co wynika z jej oświadczeń zawartych w pismach procesowych,

a w zakresie faktu leczenia zostało potwierdzone w zaświadczeniu lekarskim

złożonym do akt sprawy.

Wezwanie do usunięcia braków formalnych, powinno dotyczyć tylko takich

braków, które faktycznie uniemożliwiają nadanie sprawie biegu (wyrok Sądu

Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 31 stycznia 2012 r., I Acz 144/12).

Wystosowane przez Sąd Okręgowy wezwanie z dnia 20 lutego 2012 r. jest mało

czytelne pod względem językowym. Ponadto zbędnie i myląco odnosi się m.in. do

obowiązku wskazania nowych faktów lub dowodów, co nie stanowi elementu

konstrukcyjnego apelacji. Dodatkowo mogło wprowadzić osobę niebędącą

prawnikiem w błąd poprzez zbędne podanie numeru konta bankowego, szczególne

pogrubienie czcionki w tym zakresie oraz nakazanie umieszczenia numeru

sygnatury sprawy w tytule przelewu, podczas gdy w poprzedzającej treści

wezwania brak wezwania do usunięcia braków fiskalnych.

W

judykaturze

panuje

zgodny pogląd,

że

nieprecyzyjne

wezwanie

do usunięcia braków środka zaskarżenia nie może powodować jego odrzucenia

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2011 r., I CZ 81/11,

niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2008 r., III CSK 235/07,

niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2005 r., III UZ 20/00,

publ. w OSNP 2005/16/258, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia

2006 r., II CZ 131/05, niepubl.).

Ponowne wystosowanie wezwania do usunięcia braków apelacji o niemal

identycznej (nieprawidłowej) treści jak poprzednie i skierowanie tego wezwania

do wyznaczonego w międzyczasie z urzędu pełnomocnika powódki, niweluje

skutki pierwszego wadliwego wezwania, zatem bieg terminu do usunięcia braków

apelacji w rozpoznawanej sprawie należy liczyć od daty doręczenia wezwania

pełnomocnikowi

powódki

(por.

postanowienie

Sądu

Najwyższego

z

dnia

17 listopada 1998 r., III CKN 871/98, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego

z dnia 2 marca 2011 r., II UZ 44/10, niepubl.).

Powtórne wysłanie wezwania przez Sąd Okręgowy, w kontekście złożonego

w terminie do usunięcia braków apelacji pisma powódki z dnia 13 marca 2012 r.,

może

być

uznane

za

przedłużenie

sądowego

terminu

do

usunięcia

braków formalnych apelacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

26 marca 1998 r., I CKN 718/97, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

5 czerwca 2002 r., lI CZ 47/02, niepubl.).

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 394 1 § 3

k.p.c. w zw. z art. 39815 § 1 k.p.c. oraz art. 39821 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1

k.p.c. i art. 108 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji postanowienia.