I CZ 4/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 4/09

POSTANOWIENIE

Dnia 5 lutego 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący)

SSN Barbara Myszka

SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi G.P. i M.A.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem

Sądu Apelacyjnego z dnia 12 września 2007 r.,

sygn. akt [...],

w sprawie z powództwa G.P. i M.A.

przeciwko "K." Spółce z o.o.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 5 lutego 2009 r.,

zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 9 września 2008 r., sygn. akt [...],

uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając Sądowi

Apelacyjnemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania

zażaleniowego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 9 września 2008 r. odrzucił skargę

G.P. i M.A. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem

Sądu Apelacyjnego z dnia 12 września 2007 r. W uzasadnieniu postanowienia

wyjaśnił, że skarga powodów nie została oparta na ustawowej podstawie

wznowienia. Przedstawione przez skarżących – wcześniej powodów – dowody

uzyskane w wyniku kontroli skarbowej, przeprowadzonej w dniach 14 i 18 marca

2008 r., wskazujące na zaliczenie przez stronę pozwaną oznaczonych faktur do

dokumentów wykazujących koszty prowadzenia działalności gospodarczej oraz

rozliczenie podatku VAT, nie świadczyły o uznaniu długu przez stronę pozwaną.

Przedstawione przez skarżących dokumenty dowodziły jedynie naruszenia przez

stronę pozwaną prawa podatkowego: zaniżenia wysokości danin należnych

Skarbowi Państwa. Wyniki kontroli skarbowej nie dostarczyły więc dowodów w

rozumieniu art. 403 §2 k.p.c. W rezultacie skarga nie opierała się na ustawowych

przesłankach wznowienia i podlegała odrzuceniu (art. 410 §1 k.p.c.).

W zażaleniu skarżący, kwestionując odrzucenie skargi, w szczególności

podnieśli, że nie można

tego samego zdarzenia oceniać całkowicie odmiennie

w zależności od tego czy jest ono rozpatrywane w płaszczyźnie prawa

podatkowego, czy też prawa cywilnego, jak również, iż wykryte dzięki kontroli

skarbowej dokumenty powinny być ocenione w kontekście materiału dowodowego

zgromadzonego w toku prawomocnie zakończonego postępowania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, samo sformułowanie podstawy

wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 401-404 k.p.c. nie oznacza

oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z jej uzasadnienia

wynika, że przytoczona podstawa nie występuje (por. postanowienia Sądu

Najwyższego: z dnia 28 października 1999 r., II UKN 174/99, OSNP 2001, nr 4,

poz. 123, z dnia 15 czerwca 2005 r., IV CZ 50/05, niepubl., z dnia 15 września

2005 r., II CZ 78/05, niepubl., z dnia 18 maja 2006 r., IV CZ 36/06, niepubl.).

Należy jednak zaznaczyć, że odrzucenie skargi dlatego, że już z samego jej

uzasadnienia wynika, iż przytoczona podstawa wznowienia nie występuje, jest

możliwe jedynie wtedy, gdy nie zachodzą

żadne w tym względzie wątpliwości

(art. 410 §2 k.p.c.) .

Brak przytoczonej podstawy wznowienia w świetle skargi można by przyjąć

w związku z wykrytymi w wyniku kontroli skarbowej dowodami - mającymi, zdaniem

skarżących, wskazywać na to, że wystawione przez nich w maju 2006 r. faktury

strona pozwana od razu uznała przy rozliczeniu podatku - gdyby dowody te mogły

według skargi stanowić jedynie wyraz tzw. uznania właściwego lub uznania

niewłaściwego.

Przez uznanie właściwe rozumie się umowę o określonych cechach

(por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 czerwca 1972 r., I CR 142/72, OSNC

1973, nr 4, poz. 61, i z dnia 24 maja 2007 r., V CSK 23/07, OSNC 2008, nr 7-8,

poz. 89), a przez uznanie niewłaściwe -

powodujące przerwanie biegu

przedawnienia (art. 123 pkt 2 k.c.) - zachowanie będące wyrazem świadomości

zobowiązanego lub osób, których postępowanie można przypisać zobowiązanemu,

przysługiwania uprawnionemu względem zobowiązanego określonego roszczenia,

mogące uzasadniać przekonanie uprawnionego, że zobowiązany uczyni zadość

roszczeniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2002 r., II CKN

1312/00, OSNC 2003, nr 12, poz. 168). Uwzględniając twierdzenie skarżących

o powzięciu wiadomości o powoływanych dowodach dopiero w dniu 22 kwietnia

2008 r., sama skarga wskazywałaby więc już na niemożność wywodzenia z tych

dowodów wniosku o dojściu do skutku między stroną pozwaną a skarżącymi

uznania właściwego lub uznania niewłaściwego w chwili dokonywania przez stronę

pozwaną rozliczeń podatkowych.

Termin „uznanie” ma jednak w zakresie szeroko rozumianego prawa

cywilnego jeszcze inne znaczenie. Terminu tego używa się również na oznaczenie

dokumentu potwierdzającego w określonych celach dług osoby wystawiającej

dokument.

W świetle treści skargi nie można wykluczyć

przypisywania

powoływanym w niej dokumentom nazwy uznania w tym właśnie, ostatnio

wskazanym sensie, a tak one rozumiane, mogą wespół z pozostałym materiałem

dowodowym - na równi na przykład z zeznaniami świadków lub wszelkimi innymi

dowodami co do spełnienia świadczenia -

stanowić podstawę ustaleń co do

przesłanek warunkujących istnienie dochodzonego roszczenia o zapłatę. Z tego

względu nie było w sprawie podstaw do zastosowania art. 410 § 1 k.p.c.

Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji (art. 398 15 § 1

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.