I CZ 39/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 39/07

POSTANOWIENIE

Dnia 30 maja 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący,

sprawozdawca)

SSN Jan Górowski

SSN Barbara Myszka

w sprawie z wniosku E. P.

przy uczestnictwie M. P. i P. P.

o zniesienie współwłasności,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 30 maja 2007 r.,

zażalenia uczestnika postępowania P. P.

na postanowienie Sądu Okręgowego w R.

z dnia 15 listopada 2006 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 listopada 2006 r. Sąd Okręgowy w R.

odrzucił skargę uczestnika P. P. wniesioną od prawomocnego postanowienia tego

Sądu w przedmiocie zniesienia współwłasności, w uzasadnieniu podając, że w

apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego w D. uczestnik podał jako wartość

przedmiotu zaskarżenia kwotę 80 261,51 zł, podczas gdy wartość przedmiotu

zaskarżenia kasacyjnego została określona na kwotę 629 496 zł. Biorąc pod uwagę

dotychczasowe orzecznictwo Sądu Najwyższego, Sąd drugiej instancji uznał, że

podwyższenie wartości przedmiotu zaskarżenia w celu uzyskania możliwości

wniesienia skargi kasacyjnej od prawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalne,

co skutkowało odrzuceniem skargi na podstawie art. 398 6 § 2 k.p.c. w zw. z art.

5191 § 4 pkt 4 k.p.c.

W zażaleniu na powyższe postanowienie uczestnik podniósł zarzut naruszenia

art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 k.p.c., a także art. 519 1 § 4 pkt 4 k.p.c.

W uzasadnieniu wywodził, że na gruncie stanu faktycznego w sprawie stanowisko

Sądu drugiej instancji jest nieuzasadnione, albowiem postanowieniem Sądu

Okręgowego na nowo ustalony został zarówno sposób podziału, jak i kwota

należnych między uczestnikami postępowania spłat i dopłat. Wartość przedmiotu

postępowania została przez sam Sąd ustalona na kwotę 629 496 zł i z tego

względu, zdaniem żalącego, wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną,

która obejmuje całość rozstrzygnięcia, jest wskazana prawidłowo. Wskazując na

powyższe zarzuty i ich uzasadnienie, żalący żądał uchylenia zaskarżonego

postanowienia w całości oraz orzeczenia w przedmiocie kosztów postępowania

zażaleniowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., od postanowienia sądu drugiej instancji

wydanego w sprawie o zniesienie współwłasności skarga kasacyjna przysługuje,

jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy

złotych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniano, że w sprawach

działowych,

skupiających

zróżnicowane

interesy

majątkowe

uczestników

postępowania, wartością przedmiotu zaskarżenia nie jest z reguły wartość całego

przedmiotu działu. Może tak być jedynie wówczas, gdy kwestionowana jest sama

zasada działu, a więc istnieje rozbieżność interesów odnośnie do tego, czy w ogóle

współwłasność podlega zniesieniu. Kwestionowanie zaś sposobu wyjścia ze

współwłasności nie dotyczy zasady działu, a jedynie tego, jakie konkretnie składniki

objętego współwłasnością majątku mają przypaść uczestnikom postępowania

działowego. Dla określenia wartości przedmiotu zaskarżenia miarodajna jest zatem

wartość tylko tych rzeczy, praw lub roszczeń, których dotyczy rozstrzygnięcie sądu

zakwestionowane przez skarżącego w skardze kasacyjnej (por.m.in. postanowienia

SN z dnia 6 listopada 2002 r., II CZ 98/02 i z dnia 23 czerwca 2004 r., V CK 157/04,

niepubl.).

W przedmiotowej sprawie skarżącemu w postępowaniu pierwszoinstancyjnym

przyznano składniki majątkowe (lokale nr 3 i 6) o wartości łącznej 225 090 zł

i zasądzono od niego dopłaty na rzecz pozostałych uczestników w kwocie

80 261,50 zł. Postanowienie to zostało zmienione przez Sąd drugiej instancji, który

uznał za dopuszczalne wydzielenie z nieruchomości tylko pięciu lokali i przyznał

skarżącemu na własność jeden lokal o wartości 170 844 zł, obniżył natomiast

zasądzone od niego dopłaty do kwoty 13 468 zł. Oznacza to, że wartość

przyznanego przez Sąd drugiej instancji lokalu jest mniejsza o 54 246 zł, zaś

apelację, w której domagał się jedynie oddalenia żądań uczestników w zakresie

dotyczącym dopłat, skarżący przegrał o 13 468 zł, bowiem do tej kwoty obniżono

zasądzone od niego dopłaty. Interes majątkowy skarżącego w skardze kasacyjnej

wyznacza zatem suma tych kwot, wynosząca 67 714 zł (54 246 zł plus 13 468 zł).

Wartości przedmiotu zaskarżenia nie można też sprowadzać do wartości

przypadającego skarżącemu udziału w nieruchomości (157 374 zł), gdyż skarżący

nie został pozbawiony tego udziału, przeciwnie – przyznano mu składniki

majątkowe przewyższające udział. Wartość przedmiotu zaskarżenia, określona

interesem majątkowym uczestnika, sprowadza się zatem do różnicy wartości

składników majątkowych, których przyznania się domagał, a wartością tych, które

mu przyznano, oraz do kwoty uwzględnionych roszczeń z tytułu dopłat.

Jak wskazano, wartość ta nie osiąga progu określonego w przytoczonym na

wstępie przepisie.

Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art.

3941w związku z art. 39814 k.p.c.

db