I CZ 161/03 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 161/03

POSTANOWIENIE

Dnia 11 lutego 2004 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Barbara Myszka

SSA Katarzyna Tyczka-Rote

w sprawie z powództwa C. GmbH w Bremie

przeciwko J. B., H. M. i K. P.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 11 lutego 2004 r.,

zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...]

z dnia 1 października 2003 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w [...] postanowieniem z dnia 1 października 2003 r. odrzucił

kasację pozwanych od wyroku tego Sądu z dnia 6 listopada 2002 r., bowiem nie

zostały w niej przedstawione okoliczności uzasadniające przyjęcie kasacji do

rozpoznania (art. 3933 § 1 k.p.c.).

W

zażaleniu

na

powyższe

postanowienie

pełnomocnik

pozwanych

zarzucając naruszenie art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. wnosił o uchylenie zaskarżonego

postanowienia. Podniósł, że „w kasacji przywołano treść art. 393 3 § 1 pkt 3 k.p.c.”,

a ponadto w kasacji zarzucono, że „nie wykazanym jest w sprawie, by powód

poniósł szkodę. Jest to zatem istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie

kasacji do rozpoznania”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Uzasadnienie zażalenia, którego istotna treść została przytoczona zdaje się

wskazywać, że jego autor odmiennie, niż to wynika z poglądów prezentowanych

w doktrynie oraz utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, pojmuje funkcje

sądu kasacyjnego, charakter skargi kasacyjnej oraz postępowania wywołanego jej

wniesieniem.

Wbrew założeniu przyjętemu w zażaleniu Sąd Najwyższy nie jest trzecią

instancją sądową, przed którą dochodzi do kolejnego rozpoznania sprawy.

W postępowaniu kasacyjnym dominuje pierwiastek interesu publicznego. Sąd

Najwyższy strzeże tego interesu, zapewniając prawidłowość oraz jednolitość

wykładni prawa i praktyki sądowej, a także wnosząc, gromadzony przy rozpoznaniu

kasacji, wkład w rozwój prawa i jurysprudencji (art. 2 ust. 3 ustawy z dnia

20 września 1984 r. o Sądzie Najwyższym, jedn. tekst: Dz.U. z 1994 r., Nr 13,

poz. 48 ze zm.; por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r.,

II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).

Ustawodawca, aby podkreślić publicznoprawny cel funkcjonowania kasacji,

uczynił jednym z jej istotnych elementów obowiązek przedstawienia przez

skarżącego

argumentów

przemawiających

za

dopuszczeniem

kasacji

do

rozpoznania. Tak więc, zgodnie z art. 3933 § 1 k.p.c., kasacja – obok oznaczenia

zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem zakresu zaskarżenia, przytoczenia

podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia oraz wniosku o uchylenie lub zmianę

orzeczenia z oznaczeniem zakresu uchylenia lub zmiany – powinna zawierać także

przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Niespełnienie tych

wymagań konstrukcyjnych kasacji, które doktryna określa mianem jej „cech

istotnych (kreatywnych)” sprawia, że podejmowana przez stronę czynność

procesowa nie nosi cechy kasacji (nie jest kasacją).

Pełnomocnik powodów bezzasadnie utożsamia wymóg przedstawienia

okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji (art. 393 3 § 1 pkt 3 k.p.c.)

z przytoczeniem podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 393 3 § 1 pkt 2

k.p.c.). Są to dwa niezależne od siebie elementy konstrukcyjne kasacji różniące się

funkcją i celem. Przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie pozostaje

w związku z treścią art. 3931 k.p.c., natomiast przedstawienie okoliczności

uzasadniających rozpoznanie kasacji polega na wskazaniu przesłanek, według

których Sąd Najwyższy orzeka o przyjęciu bądź odmowie przyjęcia kasacji do

rozpoznania (art. 393 § 1 i art. 3937 § 1 k.p.c.). Wypełnienie obowiązku związanego

z drugim z omawianych wymogów kasacji – nałożonego na osoby uprawnione do

sporządzenia kasacji, którymi są profesjonalni pełnomocnicy procesowi lub

podmioty o kwalifikacjach wskazanych w ustawie – nie może być, jak już

podkreślono, zastąpione przez powołanie podstaw kasacji i ich uzasadnienie, czy

też wskazanie, że w sprawie nie zostało wykazane powstanie szkody, co miałoby

świadczyć o występowaniu zagadnienia prawnego. Ograniczenie się do takiego

stwierdzenia nie spełnia przesłanki z art. 393 § 1 pkt 1 k.p.c. W przypadku gdy

skarżący twierdzi, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, obciąża go

obowiązek sformułowaniu tego zagadnienia i wskazania argumentów, które

prowadzą do rozbieżnych ocen (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11).

Z przytoczonych względów, skoro kasacja nie spełnia istotnego wymogu

z art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. zażalenie, jako bezzasadne, podlegało oddaleniu na

podstawie art. 385 w zw. z art. 397 § 2 i art. 39318 § 3 k.p.c.

jk