I CZ 154/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 154/11

POSTANOWIENIE

Dnia 3 lutego 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jan Górowski (przewodniczący)

SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

SSN Marta Romańska

w sprawie z wniosku Instytutu Reumatologii w W.

przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Starosty P.

o wpis w księdze wieczystej nr /.../ ,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 3 lutego 2012 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 29 sierpnia 2011 r.,

1. uchyla zaskarżone postanowienie,

2. pozostawia

Sądowi

rozstrzygnięcie

o

kosztach

postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym

sprawę.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę

kasacyjną wnioskodawcy od postanowienia tego Sądu z dnia 7 kwietnia 2011 r.,

oddalającego apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego, którym

oddalone zostały wnioski w połączonych do rozpoznania sprawach: o wpis w

księdze wieczystej nr /.../ prawa użytkowania wieczystego oraz prawa własności

budynków. o założenie księgi wieczystej dla części działki nr 37 obręb 03 – 11

objętej zaginioną księgą wieczystą „Willa S.” i dokonanie w założonej księdze wpisu

prawa użytkowania wieczystego oraz prawa własności budynków, i o założenie

księgi wieczystej dla części działki nr 37 obręb 03 – 11 objętej zbiorem

dokumentów ZD /.../ i dokonanie w założonej księdze wpisu prawa użytkowania

wieczystego oraz prawa własności budynków – na rzecz wnioskodawcy /.../.

Sąd Okręgowy stwierdził, że wniesiona skarga kasacyjna nie spełnia

wymagań określonych w art. 3984 § 1 k.p.c., wnioskodawca bowiem nie oznaczył

prawidłowo ani stron postępowania, ani postanowienia, które zaskarżył skargą

kasacyjną. Poza tym nie oznaczył wartości przedmiotu zaskarżenia i nie dołączył

do akt pełnomocnictwa obejmującego upoważnienie adwokata wnoszącego skargę

kasacyjną do wniesienia tej skargi i popierania jej przed Sądem Najwyższym

(art. 3984 § 3 k.p.c.). Braki w zakresie wymagań przewidzianych dla pisma

procesowego podlegają wprawdzie rygorowi wezwania przez przewodniczącego do

ich usunięcia, mając jednak na względzie okoliczność, że skarga nie spełnia także

wymagań określonych w art. 3984 § 1 k.p.c., Sąd Okręgowy uznał wzywanie

do usunięcia braków za bezprzedmiotowe, skarga niespełniająca wymagań

przewidzianych w art. 3984 § 1 k.p.c. podlega bowiem odrzuceniu a limine (art. 3986

§ 2 k.p.c.).

W zażaleniu na powołane postanowienie wnioskodawca podniósł zarzut

naruszenia art. 3984 § 1 w związku z art. 3986 § 2 k.p.c. przez przyjęcie,

że niewskazanie w skardze kasacyjnej uczestnika postępowania jest równoznaczne

z brakiem prawidłowego oznaczenia zaskarżonego orzeczenia i stanowi brak

formalny uzasadniający odrzucenie skargi, i art. 398 6 § 1 w związku z art. 3984 § 3

oraz art. 126 § 1 pkt 1 k.p.c. przez zaniechanie wezwania do usunięcia braku

polegającego na niewskazaniu uczestnika postępowania, mimo że brak ten

dotyczył wymagań przewidzianych dla pisma procesowego. W konkluzji żalący

wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jego rzecz

kosztów postępowania zażaleniowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 398 6 § 2 k.p.c. w związku

z art. 3984 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, że niewskazanie w skardze kasacyjnej

uczestnika postępowania jest równoznaczne z brakiem prawidłowego oznaczenia

zaskarżonego orzeczenia i stanowi brak w zakresie elementów konstrukcyjnych

skargi kasacyjnej, skutkujący jej odrzuceniem a limine, jest uzasadniony.

Sąd Okręgowy trafnie zauważył, że w § 1 i 2 art. 398 4 k.p.c. ustawodawca

określił wymagania stawiane skardze kasacyjnej jako szczególnemu środkowi

zaskarżenia, które nie mogą być uzupełnione, w związku z czym skarga

niespełniająca któregokolwiek z tych wymagań podlega odrzuceniu bez wzywania

do usunięcia braków. W § 3 art. 3984 k.p.c. określone zostały natomiast wymagania

stawiane skardze kasacyjnej jako zwykłemu pismu procesowemu. Braki w zakresie

tych wymagań mogą być – na wezwanie przewodniczącego – usunięte w terminie

tygodniowym pod rygorem odrzucenia skargi (art. 3986 § 1 k.p.c.).

Nie można jednak podzielić stanowiska tego Sądu, że żalący nie spełnił

wymagania określonego w art. 3984 § 1 pkt 1 k.p.c., w związku z czym

bezprzedmiotowe było wdrażanie trybu naprawczego przewidzianego w art. 398 6

§ 1 k.p.c., gdyż skarga podlega odrzuceniu a limine. W art. 3984 § 1 pkt 1 k.p.c.

przewidziane zostało wymaganie oznaczenia orzeczenia, od którego skarga jest

wniesiona ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części.

W złożonej skardze kasacyjnej jej autorka wskazała, że „zaskarża postanowienie

Sądu Okręgowego Wydział Cywilno – Odwoławczy z 7 kwietnia 2011 r., /.../

zapadłe w sprawie z wniosku Instytutu Reumatologii /.../– w całości”. Przytoczone

oznaczenie zarówno zaskarżonego orzeczenia, jak i zakresu jego zaskarżenia nie

budzi żadnych wątpliwości, jest zatem wystarczające. W skardze kasacyjnej istotnie

nie wskazano uczestnika postępowania, którym był Skarb Państwa reprezentowany

przez Starostę P., lecz - jak trafnie podniósł żalący - oznaczenie stron lub

uczestników postępowania nieprocesowego należy do wymagań przewidzianych

dla pisma procesowego, określonych w art. 126 § 1 pkt 1 k.p.c. Braki w tym

zakresie podlegają natomiast postępowaniu naprawczemu, co wynika wprost z art.

3986 § 1 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2005 r.,

I CZ 70/05, nie publ.).

Konkludując, trzeba stwierdzić, że Sąd Okręgowy – z naruszeniem art. 3986

§ 1 w związku z art. 3984 § 3 k.p.c. - zaniechał wezwania do usunięcia braków

skargi kasacyjnej i odrzucił ją z obrazą art. 3986 § 2 k.p.c.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 15 § 1 w związku z art.

3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie, pozostawiając Sądowi

rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym

sprawę (art. 108 § 2 w związku z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c.).

jw