I CZ 140/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 140/07

POSTANOWIENIE

Dnia 24 stycznia 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Zbigniew Strus (przewodniczący)

SSN Iwona Koper

SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku Polskiej Akademii Nauk z siedzibą w W.

przy uczestnictwie Towarzystwa Naukowego (...) z siedzibą w W.

o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 stycznia 2008 r.,

zażalenia uczestnika postępowania

na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt V Ca (…),

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 23 lipca 2007 r. odrzucił skargę kasacyjną

uczestnika postępowania, Towarzystwa Naukowego (...), na postanowienie Sądu

Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r., oddalające apelację uczestnika. W

uzasadnieniu Sąd Okręgowy wyjaśnił, że wniosek o doręczenie zaskarżonego

postanowienie z uzasadnieniem został złożony przez adwokat U. P., która nie miała

należytego umocowania do działania w imieniu uczestnika. Pełnomocnictwo udzielone

jej w toku rozpoznawania sprawy w pierwszej instancji obejmowało jedynie umocowanie

do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Rejonowym, kolejne zaś nie doszło do

skutku, ponieważ w świetle danych wynikających z krajowego rejestru sądowego nie

pochodziło od osób upoważnionych do reprezentowania uczestnika. Dlatego wniosek

adwokat U. P.j o doręczenie został jej zwrócony zarządzeniem przewodniczącego.

Jeżeli więc w dacie złożenia tego wniosku, tj. w dniu 18 kwietnia 2007 r., nie miała ona

umocowania do działania w imieniu uczestnika, to dokonane do jej rąk w wykonaniu

tego wniosku doręczenie postanowienia z uzasadnieniem nie wywołało skutku w postaci

rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Uczestnik w zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 23 lipca 2007

r. uczestnik podniósł, że działając za pośrednictwem adwokat U. P. złożył wniosek o

doręczenie postanowienia z uzasadnieniem z zachowaniem przewidzianych terminów.

Jego zdaniem, nie można zasadnie twierdzić, że wniosek ten był bezskuteczny, skoro

Sąd Okręgowy sporządził uzasadnienie i doręczył postanowienie z uzasadnieniem

adwokat U. P. Bezpodstawne zatem było zwrócenie jej tego wniosku po sześciu

tygodniach od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.

Ponadto uczestnik wskazał w zażaleniu, że adwokat U. P. złożyła na żądanie

Sądu Okręgowego w zakreślonym jej terminie pełnomocnictwo prawidłowo podpisane

przez osobę uprawnioną do reprezentowania uczestnika. Przeciwny pogląd Sądu

Okręgowego

nie

znajduje

uzasadnienia

w

regułach

reprezentacji

uczestnika

ujawnionych w krajowym rejestrze sądowym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Z akt sprawy wynika, że adwokat U. P. zgłaszając swój udział w sprawie jako

pełnomocnik uczestnika przedłożyła pełnomocnictwo do działania w jego imieniu przed

Sądem

Rejonowym.

Ostatnią

jej

czynnością

dokonaną

na

podstawie

tego

pełnomocnictwa było złożenie wniosku o doręczenie postanowienia Sądu Rejonowego

stwierdzającego

zasiedzenie

z uzasadnieniem.

Apelacja

uczestniczki od

tego

postanowienia została podpisana przez prezesa i skarbnika, upoważnionych do jej

reprezentowania zgodnie z danymi wynikającym z krajowego rejestru sądowego.

Adwokat U. P., mimo że nie przedłożyła pełnomocnictwa do działania w imieniu

uczestnika przed Sądem Okręgowym, została przez Sąd Okręgowy zawiadomiona o

rozprawie przed tym Sądem i w rozprawie tej wzięła udział. Składając wniosek o

doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego oddalającego apelację z uzasadnieniem

nie miała więc pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika. Dlatego

zarządzeniem z dnia 10 maja 2007 r., wydanym jednocześnie z zarządzeniem o

doręczeniu jej wspomnianego postanowienia z uzasadnieniem, została zobowiązana do

przedłożenia w zakreślonym terminie pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika

przed

Sądem

Okręgowym.

W

wyznaczonym

terminie

przedłożyła

dokument

pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym podpisany

przez prezesa zarządu. Kolejnym zarządzeniem przewodniczącego została wezwana do

złożenia w zakreślonym terminie wypisu z krajowego rejestru sądowego. Z wypisu tego,

złożonego w wymaganym terminie, wynikało, że do reprezentowania uczestnika w

sprawach majątkowych upoważnieni są prezes lub wiceprezes i skarbnik lub zastępca

skarbnika. Zarządzeniem z dnia 12 czerwca 2007 r. przewodniczący zwrócił adwokat U.

P. jej wniosek o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r.

z uzasadnieniem.

W świetle powyższych, wynikających z akt sprawy danych zaskarżone

zażaleniem postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej należy uznać za trafne.

Pierwotnie udzielone adwokat U. P. pełnomocnictwo nie umocowywało jej do działania

w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym, a więc także do złożenia w imieniu

uczestnika wniosku o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia

2007 r. z uzasadnieniem i do odbioru w jego imieniu tego postanowienia. Nie doszło

także do – co do zasady dopuszczalnego (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28

lipca 2004 r., III CZP 32/04, OSNC 2006, nr 1, poz. 2, oraz postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 18 listopada 2005 r., IV CZ 112/05, niepubl.) – potwierdzenia przez

uczestnika wspomnianych czynności, dokonanych przez adwokat U. P. bez należytego

umocowania. Jak wynika z danych zawartych w krajowym rejestrze sądowym, sam

prezes zarządu nie mógł skutecznie udzielić pełnomocnictwa procesowego do działania

w imieniu uczestnika. W rezultacie doręczenie adwokat U. P. postanowienia Sądu

Okręgowego z dnia 13 maja 2007 r. z uzasadnieniem nie mogło wywołać skutku w

postaci rozpoczęcia biegu określonego w art. 3985 § 2 k.p.c. terminu do wniesienia

skargi kasacyjnej.

Doręczenie adwokat U. P. wspomnianego postanowienia stanowiło niewątpliwie

błąd Sądu Okręgowego, jak zresztą w ogóle dopuszczenie jej do działania przed tym

Sądem. Niemniej błąd ten pozostaje w świetle art. 398 5 § 2 k.p.c. bez wpływu na ocenę

zasadności zaskarżonego zażaleniem postanowienia. Mógłby on mieć, co najwyżej,

znaczenie przy rozpatrywaniu wniosku uczestnika o przywrócenie mu przewidzianego w

art. 387 § 3 k.p.c. terminu do wystąpienia o doręczenie postanowienia Sądu

Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r. z uzasadnieniem.

Z powyższych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika na

podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.