I CZ 118/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 118/07

POSTANOWIENIE

Dnia 19 października 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący)

SSN Jan Górowski

SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa A.G.

przeciwko Bankowi S.A.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 19 października 2007 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 5 lipca 2007 r. odrzucił skargę

kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z dnia 14 listopada 2006 r. w sprawie z

powództwa A.G. przeciwko Bankowi S.A. o zapłatę. W uzasadnieniu Sąd

Apelacyjny podkreślił, że odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony

pełnomocnikowi powoda dnia 24 stycznia 2007 r. Skarga kasacyjna została

nadana w polskim urzędzie pocztowym dnia 26 marca 2007 r. Zgodnie z art. 398 5 §

1 k.p.c., termin do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi dwa miesiące i liczy się od

dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Termin upłynął dnia

24 marca 2007 r. (w sobotę). Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 25 kwietnia 2003 r.,

III CZP 8/03 (OSNC 2004, nr 1, poz. 1) wskazał, że sobota nie jest dniem uznanym

ustawowo za wolny od pracy w rozumieniu art. 115 k.c. w związku z art. 165 § 1

k.p.c. Należy zatem uznać, że skarga kasacyjna została wniesiona po upływie

terminu.

W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego pełnomocnik powoda

zarzucił naruszenie art. 3986 § 2 w związku z art. 141 § 3 k.p.c. oraz art. 110, art.

114, art. 111 § 2 i art. 115 k.c. w związku z art. 398 5 § 1 k.p.c., a także art. 3987 § 2

k.p.c., podkreślając w szczególności, że odpis wyroku z uzasadnieniem w sprawie

został doręczony przez Sąd Apelacyjny dwukrotnie. Po raz pierwszy odpis wyroku

wraz z uzasadnieniem został wysłany na adres kancelarii adwokackiej (otrzymany

24 stycznia 2007 r.), niezgodnie z adresem do doręczeń wskazanym we wniosku o

doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem z dnia 21 listopada 2006 r. i niezgodnie z

adresem do doręczeń wskazanym przez powoda w pełnomocnictwie powoda,

złożonym Sądowi Apelacyjnemu w dniu 20 października 2006 r. Pierwsze

doręczenie

odpisu

wyroku

z

uzasadnieniem

nastąpiło

więc

w

sposób

nieprawidłowy. Sąd Apelacyjny sam skorygował tę nieprawidłowość, doręczając po

raz drugi w dniu 8 lutego 2007 r. odpis wyroku z uzasadnieniem na prawidłowy

adres do doręczeń: [...], zgodnie z treścią wniosku o doręczenie wyroku z

uzasadnieniem i zgodnie z adresem wskazanym przez powoda w pełnomocnictwie

złożonym Sądowi Apelacyjnemu dnia 20 października 2006 r. Niezależnie od tego

pełnomocnik powoda podkreślił, że - nawet uwzględniając pierwsze doręczenie należy przyjąć, iż skarga kasacyjna została złożona w terminie, ponieważ

sześćdziesiąty dzień przypadał dnia 25 marca 2007 r. (w niedzielę), zatem, zgodnie

z art. 115 k.c., złożenie skargi dnia 26 marca 2007 r. (w poniedziałek) było

dokonane z zachowaniem terminu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Pismem z dnia 21 listopada 2006 r. pełnomocnik profesjonalny powoda

wystąpił o doręczenie mu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w celu

umożliwienia złożenia skargi kasacyjnej. W nagłówku pisma zostały podane dane

kancelarii tego pełnomocnika, toteż przesłano mu odpis wyroku z uzasadnieniem

doręczony w dniu 24 stycznia 2007 r. Pismem z dnia 21 listopada 2006 r. matka

powoda, będąca także jego pełnomocnikiem, wystąpiła z wnioskiem o przesłanie

odpisu wyroku z uzasadnieniem. Pismo to zostało potraktowane jako złożone

w związku z zamiarem uzyskania odpisu z akt, o czym świadczy adnotacja

(zarządzenie) na wniosku matki powoda oraz potwierdzenie odbioru odpisu wyroku

z uzasadnieniem, doręczonego w dniu 8 lutego 2007 r. Matce powoda odpis

wyroku przesłano jako odpis z akt, o którym mowa w art. 9 k.p.c. Taki charakter

odpisu wyroku z uzasadnieniem zaznaczono w zarządzeniu, aby nie budziło

wątpliwości, że wraz z doręczeniem tego odpisu nie otwiera się w tym przypadku

termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie, jakie skutki

prawne powinny być wiązane z faktem wskazania w pełnomocnictwie udzielonym

matce powoda, że jest ona ustanawiana jednocześnie pełnomocnikiem do

doręczeń wszelakiej korespondencji kierowanej z Sądu do strony powodowej (do jej

pełnomocników). Jeśli uznać, że takie wskazanie powoda było dopuszczalne

i wiązało Sąd, trzeba przyjąć, iż doręczenie profesjonalnemu pełnomocnikowi

odpisu

wyroku

wraz

z

uzasadnieniem

powinno

nastąpić

koniecznie

„za pośrednictwem” matki powoda (lub niejako „adresu” matki powoda, przesyłki

były

bowiem

kierowane

nadal

do

pełnomocnika

profesjonalnego,

że ze wskazaniem adresu do doręczeń w postaci adresu matki powoda).

tyle

W związku z tą sytuacją należy wskazać, że sama instytucja pełnomocnika

do doręczeń nie jest przewidziana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego

w sytuacji występującej w sprawie, pojawia się natomiast w art. 1135 k.p.c. w razie

zamieszkania strony poza granicami Polski, jeżeli strona ta nie ustanowiła

zamieszkałego w Polsce pełnomocnika do prowadzenia sprawy. W konsekwencji

więc formuła użyta w pełnomocnictwie udzielonym matce powoda o konieczności

przesyłania korespondencji na jej adres jest nieskuteczna, ponieważ nie można

w opisanej sytuacji ustanowić pełnomocnika do doręczeń zwłaszcza, gdy działa

dwóch pełnomocników ustanowionych w sprawie. Wtedy doręczenia pism

pełnomocnikowi profesjonalnemu następowałyby na adres jego kancelarii, skoro

nie wskazano skutecznie innego adresu.

Należy poza tym podkreślić, że skoro pełnomocnik profesjonalny wnioskował

o przesłanie mu odpisu wyroku, a we wniosku wskazał, że jego celem jest

wniesienie skargi kasacyjnej, to Sąd prawidłowo uznał, iż pełnomocnik żąda

przesłania mu odpisu wyroku bezpośrednio na jego adres. W niniejszej sprawie

pełnomocnik profesjonalny wskazał, że wnosi skargę kasacyjną od wyroku Sądu

Apelacyjnego, doręczonego 24 stycznia 2007 r., nie kwestionował więc faktu

doręczenia

mu

odpisu

wyroku.

Obecna

jego

argumentacja,

dotycząca

nieprawidłowości doręczenia, jest związana ze spóźnionym wniesieniem skargi

kasacyjnej i próbą wykazania, że odpis wyroku został prawidłowo doręczony

dopiero w związku z doręczeniem go matce powoda. Sąd Najwyższy w wyroku

z dnia 29 listopada 2001 r., V CKN 604/00 (nie publ.) podkreślił, że strona nie może

wykorzystywać możliwości ustanowienia kilku pełnomocników do opóźniania

postępowania w sprawie.

Skoro odpis wyroku został pełnomocnikowi powoda doręczony w dniu

24 stycznia 2007 r., liczony w miesiącach termin do wniesienia skargi kasacyjnej

upływał dnia 24 marca 2007 r. Artykuł 114 k.c. nie znajduje tu zastosowania,

ponieważ nie zachodzi sytuacja, w której „ciągłość terminu nie jest wymagana”.

Sposób

obliczenia

terminu

przez

pełnomocnika

w uzasadnieniu zażalenia, jest zatem błędny.

powoda,

zaprezentowany

Podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 141 § 3 k.p.c. został

powołany nietrafnie, bowiem Sąd Apelacyjny, doręczając pismo pełnomocnikowi

profesjonalnemu, nie naruszył tego przepisu, a w zażaleniu skarżący nie wskazał

nawet, na czym miałoby polegać takie naruszenie. Nie wskazał ponadto, w jaki

sposób Sad Apelacyjny miałby naruszyć art. 3987 § 2 k.p.c., dlatego nie jest

możliwe odniesienie się do tego zarzutu.

Zażalenie podlegało więc oddaleniu na podstawie art. 398 14 k.p.c. w związku

z art. 3941 § 1 i 3 k.p.c.