I CZ 118/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CZ 118/06

POSTANOWIENIE

Dnia 10 stycznia 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący)

SSN Marian Kocon (sprawozdawca)

SSN Iwona Koper

w sprawie z powództwa "E." Spółki z o.o. w W.

przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prokuratora Okręgowego w

W. i Prezesa Sądu Okręgowego w W.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2007 r.,

zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 16 października 2006 r.,

oddala zażalenie; nie obciąża strony powodowej kosztami

postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 16 października 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił

skargę kasacyjną powódki „E.” Sp. z o.o., a to z tej przyczyny, że wartość

przedmiotu zaskarżenia nie przekracza kwoty określonej w art. 398 2 § 1 k.p.c.

Ponadto sąd wskazał, że powódka – będąc we wcześniejszym toku postępowania

w całości zwolniona od kosztów sądowych – wnosząc skargę nie uiściła opłaty

podstawowej w wysokości 30 zł. W zażaleniu na to postanowienie powódka wnosiła

o jego uchylenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wartość przedmiotu zaskarżenia nie może być wyższa od wartości

przedmiotu sporu (zob. drugą tezę postanowienia Sądu Najwyższego z dnia

18 grudnia 1996 r., I CKN 21/96 – OSNC 1997, nr 4, poz. 42, postanowienie z dnia

19 czerwca 1997 r., III CZ 25/97 – OSNC 1997, nr 10, poz. 162, postanowienie

z dnia 8 listopada 2005 r., I CZ 121/05, niepubl.). Przytoczona przez powódkę

uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 października 1997 r., III ZP 16/97, OSNP

1998, nr 7, poz. 204, w której stwierdzone zostało, że wartość przedmiotu

zaskarżenia w kasacji stanowi świadczenie główne wraz z doliczonymi do niego

odsetkami, wydana została na tle innego stanu faktycznego. Dotyczyła ona sytuacji

w której dochodzono odsetek skapitalizowanych, czyli oznaczonych jako kwota

pieniężna będąca przedmiotem żądania obok świadczenia pieniężnego, od którego

obliczono te odsetki. Odsetki te w ten sposób stały się roszczeniem głównym.

Podzielić należy pogląd Sądu Apelacyjnego, że wartością przedmiotu sporu

i zaskarżenia nie można dowolnie manipulować. Wartość ta – w sprawach o prawa

majątkowe – jest odzwierciedleniem rozmiaru dochodzonego roszczenia. Zgodnie

z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach

majątkowych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż

pięćdziesiąt tysięcy zł. Skoro w apelacji wartość przedmiotu zaskarżenia oznaczona

została na kwotę 47.000 zł (k.-437), to nie może ona ulec zmianie na potrzeby

postępowania kasacyjnego.

Skarga kasacyjna należy do pism podlegających opłacie sądowej (art. 3 ust.

2 pkt 3 u.k.s.c.), określanej według zasad określonych w art.18 ust. 2 ustawy.

Strona zwolniona od kosztów sądowych przez sąd, stosownie do art. 14 ust. 2

w związku z art. 100 ust. 2 u.k.s.c., ma obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej,

której wysokość jest stała (art.14 ust.3).

Strona zwolniona przez sąd w toku postępowania w całości od kosztów

sądowych, pozostaje tym samym zwolniona od opłat od skargi kasacyjnej i jest

jedynie zobowiązana do uiszczenia opłaty podstawowej, jak wymaga tego art. 100

ust. 2 u.k.s.c. W związku z przymusem adwokacko – radcowskim, wynikającym

z art. 871 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna musi być zawsze wnoszona przez adwokata

lub radcę prawnego, a więc osoby, których czynności związane z uiszczaniem opłat

poddane są szczególnym rygorom określonym w art. 1302 k.p.c.

Opłata podstawowa nie jest opłatą stałą w rozumieniu art. 12 u.k.s.c.,

stanowi jednak opłatę w wysokości stałej, bo zawsze wynosi 30 zł. Wniesienie

skargi kasacyjnej przez stronę zwolnioną od kosztów sądowych jest zatem

wniesieniem skargi podlegającej opłacie w wysokości stałej w rozumieniu art.1302

§ 3 k.p.c. Opłatę tę należy uiścić przy wniesieniu skargi (art.10 u.k.s.c.), pod takim

rygorem, że – w razie nieopłacenia – skarga zostanie bez wezwania odrzucona

przez sąd.

Przedstawione stanowisko pozostaje w zgodzie z orzecznictwem Sądu

Najwyższego w tym zakresie (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

30 maja 2006 r., I CZ 23/06, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

26 lipca 2006 r., IV CZ 59/06, niepubl. i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

28 sierpnia 2006 r., IV CSK 166/06, niepubl.).

Wbrew odmiennemu poglądowi powódki, brak jest podstaw do twierdzenia,

że w rozważanym wypadku opłata podstawowa od skargi podlega uiszczeniu

dopiero na wezwanie sądu. Chybione jest powołanie się przez powódkę na art. 130

§ 1 k.p.c., który nie ma sprawie niniejszej zastosowania, bowiem skarga kasacyjna

jest pismem podlegającym odrzuceniu, jeżeli podlegała opłacie w wysokości stałej

lub stosunkowej (art. 1302 § 3 k.p.c.).

Z omówionych przyczyn zażalenie zostało oddalone, stosownie do art. 39814

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.

jc