I CSK 489/25 · Sąd Najwyższy

I CSK 489/25 POSTANOWIENIE 18 grudnia 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk na posiedzeniu niejawnym 18 grudnia 2025 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa W.S.‎przeciwko M. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w D. i Województwu L. - Zarządowi Dróg Wojewódzkich w L.‎o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę,‎na skutek skargi kasacyjnej Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L.‎od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie‎z 25 września 2024 r., I ACa 13/24, odrzuca skargę kasacyjną.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z 28 września 2023 r. Sąd Okręgowy w Lublinie zasądził od M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. na rzecz W.S. bliżej określone kwoty tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania z roszczeniem odsetkowym (pkt I), oddalił powództwo w pozostałej części (pkt II), zasądził od M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. na rzecz W.S. koszty procesu (pkt III), zasądził od W.S. na rzecz Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. koszty procesu (pkt IV), a także rozliczył nieuiszczone koszty sądowe (pkt V).

Na skutek apelacji powódki i M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z 25 września 2024 r., w pkt. I, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: (a) w pkt I nadał mu następujące brzmienie: „zasądza od M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. ‎i Województwa L.- Zarządu Dróg Wojewódzkich w L., solidarnie na rzecz W.S. kwotę 56.000 (pięćdziesiąt sześć tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia i kwotę 21.844,46 zł (dwadzieścia jeden tysięcy osiemset czterdzieści cztery złote i 46/100) tytułem odszkodowania, obie kwoty wraz ‎z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, z tym, że od Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. za okres od dnia 13 marca 2019 roku do dnia zapłaty, a od M.

Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. za okres od dnia 9 maja 2020 roku do dnia zapłaty, a także zasądza od M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. i Województwa L.- Zarządu Dróg Wojewódzkich w L., solidarnie na rzecz W.S. rentę uzupełniającą w kwocie po 574,86 zł (pięćset siedemdziesiąt cztery złote i 86/100) miesięcznie, poczynając od 1 maja 2019 roku, płatną do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat (pkt I), (b) w pkt.

III zasądził od M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. ‎i Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. solidarnie na rzecz W.S. koszty, (c) uchylił wyrok w pkt. IV, (d) w pkt. V nakazał ściągnąć od M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. i Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. solidarnie na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego ‎w Lublinie nieuiszczone koszty sądowe. Ponadto Sąd Apelacyjny oddalił obie apelacje w pozostałej części i w całości zażalenie pozwanego Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. (pkt II) i zasądził od Województwa L. - Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. na rzecz W.S. koszty postępowania apelacyjnego w bliżej określonej kwocie, a w pozostałym zakresie zniósł wzajemnie między stronami koszty postępowania odwoławczego (pkt III).

Od powyższego orzeczenia skargę kasacyjną wywiodło Województwo L. – Zarząd Dróg Wojewódzkich w L., zaskarżając wyrok w części, ‎tj. w pkt. I i III w całości, zaś w pkt. II w części oddalającej zażalenie Województwa L. – Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. Jednocześnie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Lublinie.W odpowiedzi na skargę kasacyjną powódka wniosła o odrzucenie skargi kasacyjnej w zakresie pkt. I i III w części odnoszącej się do drugiego pozwanego, ‎tj.

M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. Wnosił też o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W sytuacji przyjęcia, o jej oddalenie oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać:

1) oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części;

2) przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie;

3) wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Na mocy art. 3985 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, ‎w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. Sąd drugiej instancji odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu, skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 3984 § 1, nieopłaconą oraz skargę, której braków nie usunięto ‎w terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalną.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną, która podlegała odrzuceniu przez sąd drugiej instancji, albo zwraca ją temu sądowi w celu usunięcia dostrzeżonych braków.Zarówno wskazanie czy orzeczenie zaskarżone jest w całości, czy w części, jak też wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany należą do elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, bez których nadzwyczajny środek zaskarżenia traci swą istotę. Elementy te są ze sobą ściśle sprzężone, dlatego w orzecznictwie wymaga się ich bezwzględnej spójności redakcyjnej.

W przypadku, gdy zachodzi rozbieżność pomiędzy wymienionymi elementami, nie sposób twierdzić, że zakres zaskarżenia związany jest z zakresem wniosku kasacyjnego. Konieczne jest przy tym takie skonstruowanie skargi kasacyjnej, żeby zakresy te wynikały z bezpośrednio z jej treści, a Sąd Najwyższy nie był obciążony ich określeniem lub doprecyzowaniem ‎w drodze jakichkolwiek zabiegów interpretacyjnych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 sierpnia 2020 r., I CSK 107/20; postanowienie Sądu Najwyższego z 31 maja 2011 r., II CSK 688/10, postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2011 r., V CSK 272/10, postanowienie Sądu Najwyższego z 21 marca 2000 r., II CKN 711/00).

Skarżący nie wypełnił wymogów formalnych skargi kasacyjnej, które decydują o jej istnieniu. Skarżący zaskarżył bowiem wyrok w części, a wniosek ‎o uchylenie zaskarżonego wyroku nie zawierał oznaczenia zakresu żądanego uchylenia. Sformułowanie zawarte w skardze kasacyjnej – zgodnie z którym autor skargi kasacyjnej „wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku” i nie określa zakresu żądanego uchylenia i zmiany – obarczone jest wadliwością. Skarżący powinien bowiem wprost wskazać czy domaga się uchylenia wyroku w całości czy w części (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 5 grudnia 2024 r., I CSK 4534/23).

Sąd Najwyższy nie jest zaś upoważniony zastępować w tej kwestii stronę i samodzielnie przyjmować żądanego zakresu, gdyż sformalizowanie postępowania kasacyjnego wyklucza analizę treści skargi pod kątem sprzężenia zakresu zaskarżenia i wniosku kasacyjnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego ‎z 10 października 2013 r., III CZ 52/13). Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną ‎(art. 3986 § 3 k.p.c.).Jednocześnie racji nie miał autor odpowiedzi na skargę kasacyjną, który domagał się odrzucenia skargi kasacyjnej w części dotyczącej także drugiego z pozwanych.

Stricte literalna wykładnia treści skargi kasacyjnej prowadzi jedynie do wniosku, że skarżący zaskarżył wyrok w części odnoszącej się do zarządcy drogi, a nie do drugiego z pozwanych. Nie sposób więc przyznać, aby do Sądu Najwyższego ze skargą kasacyjną występował także w jego imieniu. Agnieszka Jurkowska-Chocyk‎ (R.N.)[a.ł]