I CSK 448/16 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CSK 448/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa W. K. ‎przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego w W. ‎o zapłatę,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2016 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej powoda ‎od wyroku Sądu Okręgowego w W. ‎z dnia 15 maja 2015 r., sygn. akt IV Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego ‎ w W. radcy prawnemu J. C. tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej ‎ udzielonej z urzędu powodowi w postępowaniu ‎ kasacyjnym kwotę 1800 (tysiąc osiemset) złotych ‎ powiększoną o należny podatek od towarów i usług, 3) nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Sąd Najwyższy jako sąd kasacyjny nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji, a skarga kasacyjna (podobnie jak uprzednio - kasacja) nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie z uwagi na przeważający w charakterze skargi kasacyjnej element interesu publicznego. Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej.

W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparty został na przesłance określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zdaniem skarżącego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona albowiem Sąd drugiej instancji powielił rażące naruszenie prawa przez Sąd pierwszej instancji i nie dopuścił dowodu z opinii biegłych zawnioskowanych przez powoda oraz nie znalazł podstaw do przypisania odpowiedzialności pozwanego pomimo przyznania osadzenia powoda w celi z osobami palącymi.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kodeks postępowania cywilnego wielokrotnie posługuje się pojęciem „oczywistość” odnosząc je np. do bezzasadności dochodzonego roszczenia, wniosku o wyłączenie sędziego, zasadności podstawy kasacyjnej naruszenia prawa materialnego (art. 531, art. 499 pkt 1, art. 39816, art. 4249 k.p.c.). Oczywista zasadność lub bezzasadność wynika już z samej treści pisma procesowego, jest widoczna dla każdego prawnika bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej. W wypadku oczywistej zasadności konkretnego wniosku, bez dokładnego badania i oceny przytoczonych argumentów jest jasne, że wniosek powinien zostać uwzględniony.

Odnosząc powyższe uwagi do kwestii oczywistej zasadność skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że przedmiotowa „oczywistość” zachodzi wówczas, gdy z treści skargi, bez potrzeby jej głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań prawnych wynika, że przytoczone w niej podstawy uzasadniają uwzględnienie skargi (tak np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, niepubl. z dnia 26 czerwca 2012 r., III CSK 121/12, niepubl.; z dnia 4 grudnia 2012 r., I CSK 302/12, niepubl.; z dnia 11 marca 2014 r., III SK 65/11, niepubl.).

Skarżący nie wykazał w odrębnym wywodzie tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Ograniczył się tylko do ogólnie postawionego zarzutu i to bez wskazania norm prawnych, które miały zostać naruszone. Uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może zastąpić uzasadnienie jej podstaw, które podlega ocenie dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania. Poza tym należy uwzględnić, iż Sąd drugiej instancji szczegółowo wyjaśnił dlaczego bezzasadne było przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych.

Z tych względów uznając, że nie zostały spełnione przesłanki przejęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. postanowił jak wyżej.O kosztach postępowania kasacyjnego jak w punkcie drugim Sąd Najwyższy orzekł na podstawie § 15 w zw. § 12 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych … (jedn. tekst Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.). Sąd Najwyższy na podstawie art. 102 w zw. z art. 39821, 391 § 1 k.p.c. odstąpił od obciążania powoda kosztami postępowania kasacyjnego uwzględniając jego trudną sytuację osobistą i materialną (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 24 października 2013 r., IV CZ 61/13, niepubl.; z dnia 19 września 2013 r., I CZ 183/12, niepubl.). jw