I CSK 3420/24 · Sąd Najwyższy

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 31 marca 2022 r.

Wnioskodawca J.B. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku oddalającego apelację skarżącego w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia prowadzonej z udziałem Gminy Miasta G.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Jako pierwszą przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał oczywistą zasadność skargi. Podniósł w związku z tym, że Sąd drugiej instancji, „oceniając skutki posiadania nieruchomości przez poprzedników prawnych powoda uznał, że siedemnastoletni okres pomiędzy dniem 1 stycznia 1946 i 27 kwietnia 1963 nie wystarczy do zasiedzenia nieruchomości tak w przypadku posiadacza w dobrej wierze jak i w złej wierze w sytuacji gdy przepis art. XXXIV dekretu z dnia 11 października 1946 r.

Powód S. w R. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 6 sierpnia 2021 r., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne: Czy w świetle art. 356 § 2 k.c. świadczenie spełnione w celu zawarcia przyszłej umowy z nowym kontrahentem, może stanowić spłatę cudzego długu – tj. podmiotu zobowiązanego wobec kontrahenta – podczas gdy świadczący pozostaje w błędnym mniemaniu o nienależności świadczenia celem nawiązania współpracy z kontrahentem?Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 3 listopada 2022 r.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o pierwszą spośród wymienionych przesłanek.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności.

Pozwana D. sp. z o.o. w W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 1 kwietnia 2021 r., zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z 9 lipca 2019 r. w ten sposób, że zasądzono na rzecz powoda P. sp. z o.o. w W. kwotę 572 693 zł. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała, że w sprawie występuję istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), sformułowane w następujących pytaniach:1.czy w przypadku, gdy w umowie strony przewidziały „karę umowną", która mogła zostać naliczona jedynie w przypadku rozwiązania umowy z winy drugiej strony umowy, a jednak miała pełnić funkcje gwarancyjną i zabezpieczać zwrot nakładów poczynionych przez stronę umowy w związku z jej realizacją, postanowienie takie może zostać uznane za nieważne, jeżeli z brzmienia umowy wynika, że samo jej rozwiązanie z winy drugiej strony nie wystarczało do naliczenia kary, ale niezbędne było wystąpienie dodatkowej przesłanki - nieodebranie uzgodnionej w umowie ilości paliwa gazowego do czasu rozwiązania umowy;2.czy tak skonstruowane postanowienie umowne może zostać uznane za postanowienie gwarancyjne (klauzulę gwarancyjną), do którego nie stosuje się art. 483 § 1 k.c., jeżeli tak rozumiały to strony umowy, a jeżeli nie - to czy sam fakt, że niezbędną przesłanka do naliczenia kary było niewykonanie do czasu rozwiązania umowy obowiązku niepieniężnego, nie jest wystarczający do stwierdzenia, że takie postanowienie stanowi prawidłowo zastrzeżoną karę umowną i nie może zostać uznane za nieważne;3.czy jeżeli jako podstawę wypowiedzenia umowy wskazano zarówno niewykonanie przez drugą stronę zobowiązania pieniężnego (zaległości płatnicze) jak i niewykonanie przez nią zobowiązania niepieniężnego (brak uzupełnienia zabezpieczenia), a na wypadek rozwiązania umowy z winy drugiej strony zastrzeżona została kara umowna, to w opisanym wyżej przypadku naliczenie kary umownej jest dopuszczalne - biorąc pod uwagę, że jedną z dwóch przesłanek rozwiązania umowy było niewykonanie zobowiązania o charakterze niepieniężnym;4.czy obowiązek uzupełnienia zabezpieczenia do wymaganego poziomu należy traktować jako obowiązek niepieniężny - w sytuacji, gdy zgodnie z postanowieniami umowy zabezpieczenie może zostać udzielone w różny sposób, także w formie niepieniężnej, np. poprzez przedłożenie gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej.Powołała się również na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) z uwagi na rażące naruszenie przez Sąd Apelacyjny przepisów prawa procesowego i materialnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.

Powód Bank S.A. z siedzibą w W. wywiódł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 18 lutego 2022 r., wydanego w sprawie przeciwko D. K. o zapłatę.Potrzebę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący uzasadnił potrzebą dokonania wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c. oraz art. 69 ust. 1 i 2 p.b. w zw. z art. 65 § 1 i 2 k.c.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W ramach potrzeby dokonania wykładni określonego przepisu prawa jako przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania należy przedstawić i uargumentować nierozwiązany jeszcze problem lub nieujednoliconą jeszcze rozbieżność orzeczniczą.