I CSK 1805/22 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CSK 1805/22 POSTANOWIENIE Dnia 26 maja 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku A. B.‎z udziałem A. N. i W. A. R.‎o stwierdzenie nabycia spadku,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 maja 2022 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki W. A. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w O.‎z dnia 18 czerwca 2021 r., sygn. akt IX Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

W. A. R. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 18 czerwca 2021 r., wnosząc o jej przyjęcie do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność i występowanie istotnego zagadnienia prawnego.Odnosząc się do tego wniosku, Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania.

Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Przesłanki te nie zostały spełnione. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw.

Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Od skarżącego wymaga się precyzyjnego sformułowania zagadnienia i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Temu wymaganiu skarżąca nie sprostała, nie przedstawiając w uzasadnieniu wniosku argumentacji prawnej przemawiającej za jego występowaniem. Skarżąca poprzestała na twierdzeniu o potrzebie rozważenia, czy ustalenie ważności testamentu jest obowiązkiem sądu z urzędu oraz jaka jest granica tego badania.

Wskazała na brak jednolitej praktyki oraz na wagę społeczną zagadnienia i konieczność uszanowania woli zmarłego. Brak natomiast jakiejkolwiek argumentacji prawnej, czy też wskazania choćby przykładów owej niejednolitej praktyki, nie jest zaś rzeczą Sądu Kasacyjnego wyszukiwanie argumentów w uzasadnieniu podstaw kasacyjnych. Kwestia ta była wielokrotnie wyjaśniana przez Sąd Najwyższy i nie ma potrzeby szczegółowego wyjaśniania po raz kolejny różnicy pomiędzy uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a uzasadnieniem podstaw kasacyjnych.Powołanie się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej wymaga zaś wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100, z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49).

W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania ograniczono się do stwierdzenia o występowaniu szeregu naruszeń przepisów postępowania skutkujących rozstrzygnięciem niezgodnym z prawem i poczuciem sprawiedliwości. Ten lakoniczny wywód nie wystarcza dla przekonania Sądu Najwyższego o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. a.s.