I CSK 1514/25 · Sąd Najwyższy

I CSK 1514/25 POSTANOWIENIE 21 maja 2026 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 21 maja 2026 r. w Warszawie‎w sprawie z wniosku I.K.‎z udziałem M.G., D.C., D.B., S.C., M.D., D.W., J.W., M.W., S.W., Z.W., J.R., S.R. i K.G.‎o ustanowienie służebności drogi koniecznej,‎na skutek skargi kasacyjnej M.G.‎od postanowienia Sądu Okręgowego w Nowym Sączu‎z 17 października 2024 r., III Cz 329/24, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [S.J.]

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 23 października 2023 r. wezwano do udziału w sprawie nową uczestniczkę K.G., a wnioskodawczynię zobowiązano do podania jej adresu oraz przedłożenia dla niej odpisu wniosku, w terminie siedmiu dni pod rygorem zawieszenia postępowania.Z uwagi na niewykonanie przez wnioskodawczynię ww. obowiązku postanowieniem z 21 grudnia 2023 r. Sąd Rejonowy w Zakopanem zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.Postanowieniem z 27 marca 2024 r. Sąd Rejonowy w Zakopanem umorzył postępowanie na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.Postanowieniem z 17 października 2024 r.

Sąd Okręgowy w Nowym Sączu oddalił zażalenie uczestnika M.G.W skardze kasacyjnej uczestnik, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.Zdaniem skarżącego w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.

Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa.

Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05; z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18).Należy podkreślić, że wbrew twierdzeniom skarżącego nie budzi wątpliwości, że bieg terminu do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, określonego w art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., rozpoczyna się od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania również w stanie prawnym ukształtowanym ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (zob. uchwałę SN z 24 stycznia 2025 r., III CZP 33/24, OSNC 2026, nr 1, poz. 1).Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu.

Jacek Grela [S.J.][SOP]