I CNP 3/24 · Sąd Najwyższy

I CNP 3/24 POSTANOWIENIE 26 marca 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Adam Doliwa na posiedzeniu niejawnym 26 marca 2024 r. w Warszawie‎w sprawie ze skargi J. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem‎prawomocnego postanowienia Sądu Najwyższego - Cywilna‎z 26 września 2023 r., I CNP 210/22,‎wydanego w sprawie z powództwa Miasta stołecznego Warszawa‎przeciwko J. K.‎o zapłatę, odrzuca skargę o wznowienie postępowania.

UZASADNIENIE

Powód J. K. wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z 26 września 2023 r., ‎I CNP 210/22 w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie ‎z 8 października 2020 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga podlegała odrzuceniu. Główną przyczyną było niespełnienie obowiązku określonego w art. 871 k.p.c., tj. działania przez profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z powołanym przepisem ‎w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron ‎przez adwokatów lub radców prawnych.

W świetle art. 89 § 1 k.p.c. pełnomocnik jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa ‎wraz z odpisem dla strony przeciwnej. W niniejszej sprawie skarżący wniósł środek zaskarżenia za pośrednictwem adwokata P. P., powołując się na pełnomocnictwo przedłożone w sprawie I CNP 210/22. Powyższe nie spełnia obowiązku wynikającego z art. 89 § 1 k.p.c., gdyż pełnomocnictwo nie zostało dołączone do akt konkretnej sprawy.Należy mieć na względzie, że nawet w przypadku wniesienia skargi zgodnie z wymaganiem określonym w art. 871 k.p.c. podlegałaby odrzuceniu, gdyż skarga ‎o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem ‎Sądu Najwyższego w przedmiocie odmowy rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności prawomocnego wyroku z prawem jest niedopuszczalna.

Orzeczenia Sądu Najwyższego w polskim systemie prawnym są ostateczne ‎i niezaskarżalne. Zgodnie z art. 399 k.p.c. w wypadkach przewidzianych w dziale VI części pierwszej Kodeksu postępowania cywilnego można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym wyrokiem. Instytucja wznowienia postępowania dotyczy co do zasady prawomocnych wyroków, ‎zaś wyjątkowo odnosi się do postanowień, tylko w sytuacji, gdy podstawę skargi stanowi art. 4011 k.p.c., zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności ‎z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.

Postanowienie, którego dotyczy skarga, chociaż zamyka drogę do kontroli prawomocnego orzeczenia przez Sąd Najwyższy, to nie stanowi ani wyroku ani postanowienia ‎co do istoty sprawy. Tym samym nawet powołanie się na nieważność postępowania na etapie tzw. przedsądu z uwagi na nieprawidłowy skład sądu, nie pozwala ‎na odstępstwo od reguły wyrażonej w powołanych powyżej przepisach. Pogląd ‎ten został ugruntowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego ‎(zob. m.in. postanowienia SN: z 19 października 2007 r., I CO 8/07; ‎z 5 grudnia 2012 r., I CO 49/12; z 19 grudnia 2017 r., I UO 2/17; z 16 maja 2019 r., III CO 29/19; z 20 czerwca 2020 r., II CO 114/20).Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 410 § 1 k.p.c., orzekł ‎jak w sentencji. [SOP][ms] ‎