I CNP 20/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I CNP 20/07

POSTANOWIENIE

Dnia 27 kwietnia 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Hubert Wrzeszcz

w sprawie ze skargi J. O. i J. O. o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego

w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2006 r., wydanego

w sprawie z powództwa J. D. i W.S.

przeciwko J. O. i J. O.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 kwietnia 2007 r.,

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację

pozwanych od wyroku, którym Sąd Okręgowy w W. zasądził od pozwanych

solidarnie na rzecz powodów 51 000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 19

czerwca 2002 r. oraz 5 157,50 zł kosztów procesu i oddalił powództwo w

pozostałym zakresie, ponieważ apelacja – sporządzona przez profesjonalnego

pełnomocnika – nie zawierała wskazania, czy wyrok jest zaskarżony w całości czy

w części oraz wniosku o zmianę lub uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu

żądanej zmiany lub uchylenia (art. 3701 w związku z art. 368 § 1 pkt 1 i 5 k.p.c.).

Odrzucając apelację, Sąd zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powodów

2700 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego za drugą instancję.

Na to postanowienie pełnomocnik pozwanych wniósł skargę o stwierdzenie

niezgodności

z

prawem

prawomocnego

orzeczenia.

Uprawdopodobniając

wyrządzenie szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga

dotyczy, przedstawił bankowe dowody zapłaty powodom należności zasądzonych

wyrokiem Sądu pierwszej instancji oraz z tytułu kosztów procesu za drugą

instancję.

Sąd Najwyższy zaważył, co następuje:

Postanowienie o odrzuceniu apelacji jest niewątpliwie postanowieniem

kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 424 1 k.p.c. Jednakże rzecz

w tym, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia

przysługuje

tylko

wtedy,

gdy

„przez

wydanie”

(werba

legis)

zaskarżonego orzeczenia została stronie wyrządzona szkoda. Właśnie z tego

powodu wśród tzw. konstrukcyjnych wymagań skargi przewidziano obowiązek

uprawdopodobnienia

wyrządzenia

szkody

(art.

4245

§

pkt

k.p.c.).

Niedopełnienie tego obowiązku lub niewystąpienie szkody prowadzi do odrzucenia

skargi a limine – w pierwszym wypadku z powodu braku istotnego skargi, w drugim

zaś z powodu jej niedopuszczalności (art. 4248 § 1 k.p.c.).

Użyte w art. 4241 § 1 sformułowanie „przez wydanie” oznacza, że między

wydaniem

zaskarżonego

orzeczenia

a

szkodą

musi

zachodzić

związek

przyczynowy, przy czym chodzi tu o normalny, adekwatny związek przyczynowy

unormowany w art. 361 § 1 k.c. Bak takiego związku przyczynowego wyklucza

stwierdzenie, że szkoda została stronie wyrządzona przez wydanie orzeczenia, a to

czyni skargę niedopuszczalną. W związku z tym w postanowieniu z dnia

27 stycznia 2006 r., III CNP 18/05 (OSNC z 2006 r., nr 7-8, poz. 139) Sąd

Najwyższy uznał, że postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na

postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające skargę o wznowienie

postępowania może być przedmiotem skargi o stwierdzenie niezgodności

z prawem prawomocnego orzeczenia tylko wtedy, gdy szkoda zastała wyrządzona

przez wydanie tego orzeczenia, a nie przez wydanie orzeczenia objętego skargą

o wznowienie postępowania.

Z tych samych powodów należy przyjąć, że skarga o stwierdzenie

niezgodności z prawem postanowienia sądu drugiej instancji odrzucającego

apelację jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy szkoda została wywołana przez

wydanie tego postanowienia, a nie przez wydanie orzeczenia co do istoty sprawy,

podważanego odrzuconą apelacją. Ewentualna szkoda wyrządzona wydaniem

orzeczenia co do istoty sprawy leży poza normalnym związkiem przyczynowym

z postanowieniem o odrzuceniu apelacji, nawet gdyby i ono było niezgodne

z prawem. Należy także podzielić wyrażone w piśmiennictwie i orzecznictwie

zapatrywanie, że poza adekwatnym związkiem przyczynowym pozostaje „szkoda”

polegająca na wydatkowaniu opłat sądowych i kosztów zastępstwa procesowego

w spawie, w której wydano objęte skargą orzeczenie. Szkoda, o której mowa w art.

4241 § 1 k.p.c., musi być bowiem spowodowana przez wydanie orzeczenia, a więc

musi być – w stosunku do tego orzeczenia – poniesiona później. Dlatego skarga,

z której wynika, że jedyną szkodą strony są koszty związane z prowadzeniem

sprawy, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia sierpnia 2006 r., II CNP 92/06 i postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 28 listopada 2006 r., III CNP 46/06, niepubl.).

Mając na względzie powyższe, skargę pozwanych należało uznać

za niedopuszczalną z powodu niewystąpienia szkody w rozumieniu art. 424 1 § 1

k.p.c. Nie stanowi jej bowiem ani zapłata należności zasądzonych wyrokiem Sądu

pierwszej instancji, ani z tytułu kosztów zastępstwa procesowego za drugą

instancję.

Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji

postanowienia.

jz