I CK 214/02 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 17 stycznia 2003 r., I CK 214/02

W razie skutecznego cofnięcia odwołania od decyzji Prezesa Urzędu

Regulacji Energetyki, sąd ochrony konkurencji i konsumentów umarza

postępowanie.

Sędzia SN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący)

Sędzia SN Barbara Myszka

Sędzia SN Kazimierz Zawada (sprawozdawca)

Sąd Najwyższy w sprawie z odwołania Pawła M. i Iwony M. przeciwko Prezesowi

Urzędu

Regulacji

Energetyki

przy

udziale

zainteresowanego

Zakładów

Energetycznych Okręgu R.-K., S.A. w S.-K. o przyłączenie do sieci, po rozpoznaniu

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 stycznia 2003 r. kasacji

pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego

z dnia 6 marca 2002 r.

uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie sądowe.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 24 stycznia 2001 r. pozwany Prezes Urzędu Regulacji Energetyki

odmówił dokonania żądanej przez powodów zmiany warunków przyłączenia do

sieci niskiego napięcia. Od decyzji tej powodowie wnieśli odwołanie do Sądu

Okręgowego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego. W dniu 6 marca 2002 r. na

rozprawie pełnomocnik powodów oświadczył, że cofa odwołanie, a pełnomocnik

pozwanego nie wniósł co do tego oświadczenia zastrzeżeń. W tej sytuacji Sąd

wydał wyrok, w którym orzekł, że „zmienia w całości decyzję Prezesa Urzędu

Regulacji Energetyki w ten sposób, że umarza postępowanie".

W skardze kasacyjnej pozwany podniósł, że wyrok Sądu z dnia 6 marca 2002 r.

zapadł z naruszeniem art. 355 § 1 i art. 47953 § 2 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: (...)

Postępowanie w sprawach z zakresu regulacji energetyki jest dwuetapowe;

pierwszy etap obejmuje postępowanie administracyjne, a drugi – postępowanie

sądowe, polegające na rozpoznaniu określonych w art. 479 46 k.p.c. odwołań od

decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki i zażaleń na jego postanowienia (zob.

także art. 30 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne, Dz.U. Nr 54,

poz. 348 ze zm.). Postępowanie sądowe w sprawach z zakresu regulacji energetyki

jest ujęte podobnie jak postępowanie sądowe w sprawach z zakresu ochrony

konkurencji (art. 47928-47935 k.p.c.), również więc co do niego można przyjąć, że

nie ogranicza się ono do kontroli zaskarżonego aktu Prezesa Urzędu Regulacji

Energetyki, lecz zmierza także do merytorycznego rozpoznania sprawy (zob. art.

47953 § 2 k.p.c.) i jest postępowaniem pierwszoinstancyjnym (por. postanowienia

Sądu Najwyższego: z dnia 7 października 1998 r., I CKN 265/98, OSP 2000, nr 5,

poz. 68 i z dnia 11 sierpnia 1999 r., I CKN 351/99, OSNC 2000, nr 3, poz. 47).

Odwołanie lub zażalenie wszczynające to postępowanie jest zatem odpowiednikiem

pozwu (por. art. 47949 k.p.c.).

W zakresie nieunormowanym w art. 47946-47956 i art. 4791-47922 k.p.c. do

postępowania sądowego w sprawach z zakresu regulacji energetyki mają

zastosowanie przepisy ogólne o procesie. Jednym z takich przepisów jest art. 355 §

k.p.c.,

stanowiący

m.in.,

że

sąd

wydaje

postanowienie

o

umorzeniu

postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew. Zgodnie z tym

przepisem, skuteczne w świetle art. 47913 § 1 k.p.c. cofnięcie odwołania od decyzji

Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki powoduje dokonane postanowieniem

umorzenie postępowania sądowego wywołanego wniesieniem odwołania. Skutek

tego postanowienia powinien więc objąć całe postępowanie sądowe, ale tylko to

postępowanie, zaskarżona natomiast decyzja powinna stać się ostateczna.

Umorzenie w wyniku cofnięcia odwołania także postępowania administracyjnego, tj.

pierwszego etapu postępowania w sprawach z zakresu regulacji energetyki, byłoby

możliwe tylko w razie istnienia szczególnej do tego podstawy prawnej (por. np. art.

446 k.p.c.).

W konsekwencji, art. 355 § 1 k.p.c., mający zastosowanie także w postępowaniu

sądowym w sprawach z zakresu regulacji energetyki, wykluczał zarówno zmianę

zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, jak i umorzenia całego

postępowania wraz z postępowaniem administracyjnym. Sąd, zamiast wyroku o

przytoczonej wyżej treści, powinien wydać tylko postanowienie o umorzeniu

postępowania sądowego.

W skardze kasacyjnej trafnie wskazano także na naruszenie przez Sąd art. 479 53

§ 2 k.p.c. Zmiana decyzji, o której w nim mowa, jest orzeczeniem co do istoty

sprawy, wobec czego nie mogła ona być aktualna, gdy uzasadnione było tylko

orzeczenie formalne, tj. dotyczące toku postępowania.

Uwzględniając skargę kasacyjną, o uchyleniu zaskarżonego wyroku, zapadłego

w sytuacji, w której wyrokowanie stało się zbędne, i umorzeniu postępowania

sądowego, rozstrzygnięto postanowieniem (art. 39316 w związku z art. 354, 355 § 1,

art. 391 i 39319 k.p.c.; por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 października

1999 r., III CKN 693/98, OSNC 2000, nr 4, poz. 73 i z dnia 29 sierpnia 2001 r., IV

CKN 1153/00, nie publ.).