I BP 26/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I BP 26/10

POSTANOWIENIE

Dnia 12 kwietnia 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Halina Kiryło

w sprawie z powództwa A. S., M. S. i P. S.

przeciwko Funduszowi Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w W. Biuru

Terenowemu w K.

z udziałem interwenienta ubocznego - Syndyka Masy Upadłości "O. P." Sp. z o. o.

w upadłości w S.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 12 kwietnia 2011 r.,

skargi interwenienta ubocznego o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w K.

z dnia 21 października 2008 r., sygn. Akt […],

odrzuca skargę.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy w K.

w punkcie III wyroku z dnia 21

października 2008 r. zasądził od pozwanego Funduszu Gwarantowanych

Świadczeń Pracowniczych w W., Biura Terenowego w K. na rzecz interwenienta

ubocznego – Syndyka masy upadłości „O. P.” Spółki z o.o. w upadłości w S. kwotę

60 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

Na powyższe postanowienie, w części oddalającej wniosek o zasądzenie

dalszych

kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie apelacyjne,

interwenient uboczny wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie prawa procesowego, tj.

1/przepisu art. 98, art. 99, art. 107 i art. 109 § 2 k.p.c. oraz przepisów § 2 ust. 1 i 2,

§ 6 pkt 3 i 5, § 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt1 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców

prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej

udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.

1349 ze zm.), polegające na przyjęciu, iż ze względu na szczególny charakter

regulacji art. 107 k.p.c. oraz brak wykazania przez interwenienta wyższej wysokości

należnych kosztów zastępstwa procesowego, zwrot tychże kosztów powinien

nastąpić jedynie w granicach najniższej stawki przewidzianej przez przepisy

powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, a także 2/ przepisu art. 219

w związku z art. 108 k.p.c. polegające na zamieszczeniu jedynie jednego

rozstrzygnięcia

zasądzającego

na

rzecz

skarżącego

koszty

zastępstwa

procesowego za postępowanie apelacyjne, gdy tymczasem ze względu na

samodzielny charakter każdej z połączonych do wspólnego rozpoznania spraw

Sąd drugiej instancji powinien wydać odrębne

- choć zawarte w jednym

postanowieniu – rozstrzygnięcie odnośnie do zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego należnych interwenientowi ubocznemu tytułem każdej z połączonych

spraw.

Skarżący wskazał na niezgodność zaskarżonego postanowienia z

przepisami 98, art. 99, art. 102, art. 107, art. 108 § 1, art. 109 § 2 i art. 219 k.p.c.

oraz przepisami § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 4 i 5, § 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 1

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie

opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa

kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z

urzędu oraz podniósł, że wydanie przedmiotowego orzeczenia spowodowało

wyrządzenie

szkody

(dotychczasowego

polegającej

interwenienta

na

nieotrzymaniu

ubocznego)

zwrotu

przez

skarżącego

kosztów

zastępstwa

procesowego w postępowaniu apelacyjny w części przewyższającej koszty

ustalone według stawki minimalnej, tj. w części ponad

zasądzoną kwotę 60

złotych. Wysokość szkody w połączonych sprawach – 880 złotych, 250 złotych i

880 złotych – została wyliczona przy przyjęciu minimalnych stawek przewidzianych

w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie

opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa

kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z

urzędu. Skarżący podniósł nadto, iż wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze

środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W myśl art. 424¹ § 1 k.p.c., w brzmieniu nadanym przez art. 2 pkt 4 ustawy

z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy Kodeks

postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr

155, poz. 1037), obowiązującym od 25 września 2010 r., można żądać stwierdzenia

niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego

postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona

szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie

środków prawnych nie było i nie jest możliwe. W uzasadnieniu projektu ustawy

zmieniającej podkreślono, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

orzeczenia przysługuje tylko od prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji

kończących postępowanie w sprawie oraz postanowień co do istoty sprawy

kończących postępowanie, wydanych przez sąd drugiej instancji w postępowaniu

nieprocesowym, w postępowaniu o uznanie i stwierdzenie wykonalności orzeczeń

sądów państw obcych oraz w postępowaniu o uznanie i stwierdzenie wykonalności

wyroku sądu polubownego wydanego za granicą lub ugody zawartej przed sądem

polubownym za granicą ( art. 424, art. 519, art. 1148 § 3, art. 1151¹ § 3 i nowy art.

1215 § 3 k.p.c.). Od innych prawomocnych orzeczeń skarga nie przysługuje. W

treści uzasadnienia wskazano nadto, iż nie uwzględniono uwag do projektu ustawy

zgłoszonych przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa, które dawałyby

podstawę do rozpatrywania na dotychczasowych zasadach skarg o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji innych niż

wyroki.

Odmowa

przyjęcia

tychże

uwag

podyktowana

była

zasadnością

bezpośredniego zastosowania nowych przepisów.

W istocie bowiem powyższa zmiana legislacyjna nie pozbawia strony

możliwości dochodzenia odszkodowania w tytułu szkody wyrządzonej przez

wydanie

prawomocnego

orzeczenia

niezgodnego

z

prawem,

innego

niż

wymienione w art. 424¹ § 1 k.p.c., co więcej – upraszcza jego drogę, gdyż

stosownie do art. 4241b k.p.c. (dodanego na postawie tej samej ustawy) – w

przypadku

prawomocnych

orzeczeń,

od

których

skarga

nie

przysługuje,

odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego

orzeczenia niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego

stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu ze skargi, chyba

że strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych.

Reasumując: skoro, jak zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 4

lutego 2011 r., I BP 10/10 (niepublikowanym), ustawa zmieniająca z dnia 22 lipca

2010 r. nie zawiera przepisów przejściowych, z których wynikałby obowiązek

stosowania przepisu art. 424¹§1 k.p.c. w dotychczasowym brzmieniu do skarg

wniesionych w sprawach prawomocnie zakończonych przed dniem wejścia w życie

tejże nowelizacji, przedmiotowa skarga od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy

w K. z dnia 21 października 2008r., nadana w urzędzie pocztowym w dniu 13

października 2010 r., jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu z mocy art. 4248

§ 1 k.p.c.