V CZ 62/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 62/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Marta Romańska SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) w sprawie z powództwa J. W. przeciwko Z. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lipca 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 10 lutego 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 10 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy oddalił wniosek powoda J. W. o uzupełnienie wyroku tego Sądu z dnia 27 stycznia 2011 r. rozstrzygnięciem o kosztach procesu poprzez zasądzenie od pozwanego Z.

K. na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy wyjaśnił w uzasadnieniu, że powód złożył wniosek o zasądzenie kosztów procesu za drugą instancję w piśmie oznaczonym jako odpowiedź na apelację, ale złożonym po terminie z art. 372 k.p.c. Termin ten Sąd Okręgowy uznał za termin ustawowy, którego uchybienie pozbawia pismo skuteczności, co obejmuje także zawarty w nim wniosek o zasądzenie kosztów procesu. W zażaleniu na powyższe postanowienie powód zarzucił błędną wykładnię art. 98 § 1 k.p.c. polegającą na przyjęciu, że wyłączną podstawą zasądzenia kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym jest wniosek złożony w odpowiedzi na apelację, podczas kiedy powinien był uznać za wystarczający wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego złożony w pozwie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stanowisko skarżącego, jakoby do zasądzenia kosztów w postępowaniu drugoinstancyjnym wystarczający był wniosek złożony w pozwie jest nieprawidłowe. Ponadto nie może być mowy o zarzucanym naruszeniu art. 98 § 1 k.p.c., ponieważ ten przepis określa ogólną zasadę ponoszenia kosztów procesu przez stronę przegrywającą sprawę i przyznawania zwrotu tych kosztów na wniosek. Zagadnienie terminu, w jakim wniosek powinien zostać złożony reguluje art. 109 k.p.c., który wyjaśnia, że roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych.

Utrwalone jest przy tym stanowisko, że obowiązek zgłoszenia wniosku o zasądzenie kosztów procesu aktualizuje się odrębnie w każdej instancji, wobec czego złożenie odpowiedniego żądania w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie jest wystarczające, aby uzyskać na jego podstawie także zwrot kosztów postępowania apelacyjnego 3 (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 grudnia 1972 r., II PO 36/72, Biul. SN 1973/2/26). W rozpatrywanej sprawie powód w postępowaniu apelacyjnym nie złożył skutecznie wniosku o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego ponieważ nie wniósł w terminie odpowiedzi na apelację ani też później nie złożył wniosku o zasądzenie kosztów na rozprawie apelacyjnej (tak Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 22 kwietnia 2010 r., II CZ 2/10, nie publ. oraz z dnia 8 lipca 2010 r., II CZ 50/10, nie publ.).

W konsekwencji brak było podstaw, aby Sąd Okręgowy orzekł o kosztach postępowania drugoinstancyjnego, wobec czego słusznie Sąd ten oddalił wniosek powoda o uzupełnienie wyroku rozstrzygnięciem przyznającym mu zwrot kosztów od przeciwnika. Zażalenie podlegało więc oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.