II CNP 51/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CNP 51/08 POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 czerwca 2008 r., skargi A. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt I ACa (…), wydanego w sprawie z powództwa A. R. przeciwko A. S. o ochronę dóbr osobistych, odrzuca skargę i oddala wniosek radcy prawnego A. F. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Uzasadnienie Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wprowadzona do kodeksu postępowania cywilnego ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), stanowi jeden z instrumentów realizacji konstytucyjnej zasady odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa z tytułu bezprawnej działalności władzy publicznej. Jako specjalny procesowy środek prawny ma na celu badanie legalności jurysdykcyjnej działalności sądów powszechnych, poprzez kontrolę zgodności z prawem prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a wyjątkowo sądów pierwszej instancji. 2 Z uwagi na szczególny charakter i rolę tego środka prawnego ustawodawca przewidział - podobnie jak w przypadku skargi kasacyjnej - szczególne wymagania konstrukcyjne, jakie środek ten winien spełniać.

Zgodnie z art. 4255 § 1 k.p.c. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części, przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy, wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto - gdy skargę wniesiono na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c.- że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi oraz wniosek o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem.

Wymienione konstrukcyjne wymagania skargi powinny być spełnione kumulatywne. To oznacza, że skarga nie spełniająca któregokolwiek z nich jest dotknięta tzw. brakiem istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym dla usuwania braków formalnych i podlega odrzuceniu bez wzywania do ich usunięcia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2006 r., l CNP 21/06, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z 27 lipca 2006 r., III CNP 34/06, nie pub!.; postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2007 r. l CNP 76/06, nie publ.).

Skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia analizy prawnej przepisów dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie - w odniesieniu do zaskarżonego orzeczenia - jest niedopuszczalne lub z innych przyczyn na pewno nie mogłoby odnieść skutku. Skarżący powinien zatem wykazać, powołując odpowiednie przepisy, że od zaskarżonego orzeczenia nie przysługuje skarga kasacyjna i dlatego wzruszenie zaskarżonego orzeczenia nie było możliwe. Na skarżącym spoczywa nie tylko obowiązek wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było możliwe, ale także wykazanie, że nie jest możliwe.

Skarżący powinien zatem wykazać, że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej zaskarżonym orzeczeniem – w świetle przepisów art. 399-4161 k.p.c. - jest niedopuszczalne ze względu na rodzaj zaskarżonego orzeczenia albo zarzuty przeciwko temu orzeczeniu nie mieszczą się w podstawach skargi o wznowienie postępowania. Tylko w następstwie przeprowadzenia takiego wywodu prawnego skarżący spełni obowiązek wykazania, że wzruszenie 3 zaskarżonego orzeczenia nie tylko nie było, ale nie jest możliwe (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2006 r., l CNP 12/06, nie publ.).

Wniesiona przez A. S. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt l ACa (…), wymagania powyższego nie spełnia. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 w związku z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.