II CZ 105/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 105/07 POSTANOWIENIE Dnia 22 stycznia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Helena Ciepła (przewodniczący) SSN Gerard Bieniek (sprawozdawca) SSN Maria Grzelka w sprawie z powództwa W. Z., M. B., K. O. i A. B. przeciwko Kampanii P.(...) Spółce Akcyjnej w P. z udziałem interwenientów ubocznych po stronie powodów: P. H., J. Ś., I. S., Z. S., A. M., L. M., T. J., J. J., P. B., B. B., Z. W., A. W., T. J., P. J., J. Ł., K. Ł., B. Ś., A. M. oraz E. F. o uchylenie uchwały, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 stycznia 2008 r., zażalenia interwenientów ubocznych po stronie powodów:

I. S., Z. S., T. J., J. J., T. J., P. J., J. Ł. i K. Ł. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt I ACa (…), uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 25.05.2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną interwenientów ubocznych J. Ł., K. Ł., I. S., Z. S., T. J., P. J., T. J. i J. J. od wyroku tego Sądu z dnia 5.12.2006 r. W uzasadnieniu wskazano, że pełnomocnik reprezentujący interwenientów uiścił od skargi kasacyjnej jedną opłatę w wysokości 2000 zł., zaś winna być uiszczona opłata obliczona proporcjonalnie do wartości posiadanych przez każdego ze skarżących akcji. 2 Pełnomocnik interwenientów wniósł zażalenie domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Powodowie A. B., W. Z., M. B. i K. O. domagali się – po ostatecznym sprecyzowaniu żądania – stwierdzenia nieważności uchwały nr 6/01 Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy Kompanii P.(…) S.A. w P. z dnia 31.07.2001 r., a w razie nieuwzględnienia tego żądania uchylenia tej uchwały. Sąd Okręgowy uchylił uchwałę nr 6/01, umorzył postępowanie w zakresie powództw o uchylenie uchwał nr 120/01 i 126/01 oraz orzekł o kosztach procesu. Sąd Apelacyjny wyrokiem z 5.12.2006 r. zmienił ten wyrok i powództwo oddalił, przy czym przyjął, że sprawa ma charakter majątkowy.

Od wyroku tego skargę kasacyjną wniósł powód M. B., który uiścił opłatę stosunkową wyjaśniając, że pierwotne żądanie obejmowało stwierdzenie nieważności uchwały, zaś żądanie uchylenia uchwały było ujęte jako żądanie ewentualne. Skargę kasacyjną wnieśli też interwenienci uboczni K. P., J. P. i M. P., których Sąd Apelacyjny zwolnił częściowo od uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej. Natomiast interwenienci uboczni T. J., J. J. J. Ł., K. Ł., I. S. Z. S., P. J. i T. J. wnieśli skargę kasacyjną uiszczając jedną opłatę w wysokości 2.000 zł – wyjaśniając, że wartość przedmiotu zaskarżenia przyjęto taką, jaka była określona w apelacji pozwanej, a skoro przedmiotem rozstrzygnięcia było żądanie uchylenia uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy, to zgodnie z art. 29 pkt 3 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, obowiązuje opłata stała w wysokości 2.000 zł.

Taką argumentację przedstawiono też w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Odnosząc się do tych zarzutów stwierdzić należy, że niewątpliwie trafnie Sąd Apelacyjny przypisał przedmiotowej sprawie charakter majątkowy. Żądanie uiszczenia opłaty stosunkowej wynikało z faktu, że żądanie powodów skierowane było na stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały organu spółki, a przepis art. 29 pkt 3 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, nie wymieniał takich spraw.

Jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 24.01.2007 r. III CZP 145/06 „do opłaty od pozwu w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały organu spółki nie ma zastosowania art. 29 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych”. Wprawdzie w chwili wniesienia skargi kasacyjnej [22.03.2007 r.] obowiązywał już (od 9.03.2007 r.) art. 29 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który wymieniał sprawy dot. stwierdzenia nieważności uchwały walnego zgromadzenia, to jednak zgodnie z art. 2 3 ustawy z dnia 14.12.2006 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.

U. Nr 21, poz. 123) do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że od pozwu o stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia należało uiścić opłatę stosunkową. To samo dotyczy apelacji, skargi kasacyjnej, interwencji ubocznej. Powstaje jednak pytanie, czy taka kwalifikacja rodzaju żądania jest uzasadniona, jeśli zważyć na następujące okoliczności: Po pierwsze, w uzasadnieniu wyroku Sąd Apelacyjny stwierdza, iż żądanie powodów – po ostatecznym sformułowaniu – zawierało żądanie uchylenia uchwały nr 6/01 z powodu jej sprzeczności z dobrymi obyczajami oraz pokrzywdzenia akcjonariuszy.

Po drugie, Sąd Okręgowy uwzględnił żądanie uchylenia spornej uchwały, umarzając postępowanie w pozostałym zakresie. O tym samym żądaniu orzekał -Sąd Apelacyjny oddalając powództwo. Po trzecie, zgłoszenie interwencji ubocznej nastąpiło na etapie postępowania apelacyjnego. Z tych względów uzasadnione jest twierdzenie, że przedmiotem rozpoznania jest żądanie uchylenia uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy, a jeśli tak, to w sprawie znajduje zastosowanie art. 29 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych według pierwotnej treści.

Tym samym obowiązuje opłata stała. Nie oznacza to jednak, że skarga kasacyjna interwenientów ubocznych, którzy wnieśli zażalenie, została prawidłowo opłacona. Skargę kasacyjną wniosło bowiem 8 osób, a uiszczono tylko jedną opłatę w kwocie 2000 zł. Jak to przyjął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 10.04.2003 r. III CZP 20/03 „jeżeli kilka osób zgłasza interwencje uboczne w jednym piśmie procesowym, każda z nich uiszcza wpis od swojej interwencji”. Pogląd ten należy podzielić, co – w okolicznościach sprawy – oznacza, że prawidłowo opłacono skargę kasacyjną tylko w odniesieniu do jednej osoby.

W postanowieniu z dnia 21.12.2006 r. III CZ 94/06 Sąd Najwyższy wskazał, że w takiej sytuacji to pełnomocnik skarżących musi określić której osoby interwenienta ubocznego dotyczy uiszczona opłata. Jeśli tego nie uczyni, a kwestia jest wątpliwa, to należy go wezwać, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej w całości. Natomiast wskazanie tej osoby pozwoli nadać bieg skardze kasacyjnej odnośnie tej osoby, a jej odrzucenie w odniesieniu do pozostałych osób, co do których nie uiszczono opłaty. 4 Z tych względów, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.