SNO 59/05 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Z DNIA 5 GRUDNIA 2005 R. SNO 59/05 Przewodniczący: sędzia SN Zygmunt Stefaniak. Sędziowie SN: Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca), Stanisław Dąbrowski. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny na posiedzeniu z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego oraz protokolanta w sprawie sędziego Sądu Okręgowego po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2005 r. zażalenia wniesionego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 24 października 2005 r., sygn. (...) p o s t a n o w i ł : u c h y l i ć zaskarżone p o s t a n o w i e n i e .

U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 24 października 2005 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, po rozpoznaniu sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu Okręgowego, przekazał sprawę Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w celu uzupełnienia postępowania dyscyplinarnego, ponieważ akta sprawy wskazują na istotne braki tego postępowania, a zwłaszcza na potrzebę poszukiwania dowodów, zaś dokonanie niezbędnych czynności przez ten Sąd powodowałoby znaczne trudności. Sąd ten wskazał, że niezbędne jest ustalenie kiedy, w jakiej sprawie i jakich porad prawnych udzielała obwiniona prezesowi Spółdzielni Mieszkaniowej „P. (...)” w A.; zachodzi ponadto potrzeba przesłuchania świadków:

Zenona P. na okoliczność charakteru znajomości i stosunków łączących go z obwinioną i jej mężem, udzielania mu porad prawnych, w jakich sprawach, na czym polegały i w jakich okolicznościach do tego doszło; Andrzeja M. – na okoliczność charakteru znajomości i stosunków łączących jego i jego żonę z Zenonem P.; Leona P., prezesa Sądu Okręgowego, na okoliczność rozmów prowadzonych z obwinioną, o których mowa w notatkach z dnia 1 i 20 kwietnia 2005 r. Sąd wskazał także na potrzebę dołączenia do akt sprawy dyscyplinarnej uwierzytelnionych odpisów wniosków o wyłączenie obwinionej od rozpoznania spraw, odpisów złożonych przez nią oświadczeń w tym przedmiocie oraz zapadłych w tych sprawach postanowień.

Postanowienie to zaskarżył zażaleniem Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego, zarzucając mający wpływ na treść 2 orzeczenia błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na błędnym ustaleniu, że akta sprawy wskazują na istotne braki postępowania dyscyplinarnego, zwłaszcza na potrzebę poszukiwania dowodów, i że usunięcie tych braków przez Sąd powodowałoby znaczne trudności. Uznając, że powyższe postanowienie narusza art. 345 k.p.k. wnosił o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu w celu rozpatrzenia wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej przeciwko sędziemu Sądu Okręgowego.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

Trafnie zarzucał skarżący, że w postępowaniu dyscyplinarnym przepisy postępowania karnego mają zastosowanie odpowiednio, co wprost wynika z art. 128 u.s.p. Odpowiednie stosowanie polega na tym, że w zależności od treści tych przepisów, celu i istoty postępowania dyscyplinarnego mogą być stosowane wprost, z modyfikacjami, bądź nie znajdują zastosowania w ogóle. Ta uwaga dotyczy również stosowania art. 345 k.p.k. Zgodnie z tym przepisem, sąd przekazuje sprawę w celu uzupełnienia dochodzenia lub śledztwa, jeżeli akta sprawy wskazują na istotne braki tego postępowania, zwłaszcza na potrzebę poszukiwania dowodów, zaś dokonanie niezbędnych czynności przez sąd powodowałoby znaczne trudności.

W postępowaniu dyscyplinarnym wstępne wyjaśnienie sprawy należy do rzecznika dyscyplinarnego (art. 114 u.s.p.), prowadzenie tych czynności przez sąd oznaczałoby nieuzasadnione pomieszanie ról procesowych. Nie oznacza to jednak, że w każdym wypadku przeprowadzenie przez rzecznika wszelkich dowodów w postępowaniu wyjaśniającym jest niezbędne i celowe. Trzeba zwrócić uwagę na istotę postępowania dyscyplinarnego, jaką jest rozpoznanie zarzutu popełnienia przewinienia służbowego przez sędziego, co powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, a w postępowaniu sąd nie powinien podejmować czynności mogących to postępowanie opóźnić.

Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, że nie zachodzi potrzeba poszukiwania dowodów, skoro dowody niezbędne do przeprowadzenia Sąd w tym postanowieniu wymienił. Znane są nazwiska świadków, ich adresy, okoliczności, na jakie mają zeznawać. W postępowaniu wyjaśniającym obwiniona sędzia wskazała sygnatury prowadzonych przez nią akt spraw, w których jedną ze stron była Spółdzielnia Mieszkaniowa „P.(...) ” w A. Wyjaśnienie, czy w sprawach tych składane były wnioski o jej wyłączenie, czy i jakie oświadczenie w związku z takimi wnioskami złożyła i jakie postanowienia w tym przedmiocie zapadły nie przedstawia trudności.

Wymienione w zaskarżonym postanowieniu dowody są również wystarczające dla wyjaśnienia kwestii udzielania przez obwinioną porad prawnych, zwłaszcza, że w tym przedmiocie składała w postępowaniu wyjaśniającym pisemne wyjaśnienie. Przeprowadzenie tych dowodów przez Sąd nie powoduje znacznych trudności, zaś zwracanie w tym celu sprawy skarżącemu, a następnie ponawianie 3 wszystkich bądź niektórych dowodów przez Sąd spowoduje jedynie nie znajdujące uzasadnienia przedłużenie postępowania dyscyplinarnego. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji.